Vapen

• New lesson editor
• Mens & Maatschappij
• Burgerschap
• +3
• Middelbare school
• MBO
• vmbo, mavo, havo, vwo
• Leerjaar 1-6
• Studiejaar 1-4

Introduction

Vapen lijkt onschuldig: het ruikt naar aardbei of perzik en ziet eruit als “alleen damp”. Maar wat zit er écht in een vape? In deze les ontdekken middelbare scholieren wat nicotine doet met hun hersenen, welke schadelijke stoffen er in vapes zitten en waarom de Rijksoverheid de campagne ‘Nee tegen vapen’ is gestart. Met een nieuwsfragment, stellingen, een poll en een feit-of-fabelopdracht gaan leerlingen niet alleen kennis opdoen, maar ook kritisch nadenken over groepsdruk, gezondheid en eigen keuzes.

Vapen

Stelling

Ik vind vapen lekker ruiken.

1

Ja, ik vind het lekker ruiken.

2

Nee, ik vind het niet lekker ruiken.

Start luchtig. Vraag wie de geur van een vape kent. Laat leerlingen beschrijven hoe het ruikt (aardbei, cola, mint). Stuur het gesprek naar de tegenstelling: iets dat lekker ruikt, kan toch schadelijk zijn.

Naast de smaakjes, is ook het feit dat die apparaten in allerlei mooie kleurtjes en lichtjes aangeboden worden, zorgelijk. Maakt dat dat ze aantrekkelijker worden voor kinderen? Of...ongevaarlijker lijken?

Na deze les:

• Kun je uitleggen wat vapen is
  en wat er in een vape zit.

• kun je uitleggen waarom vapen
  schadelijk is voor je lichaam.

Geef vooraf een kijkopdracht: laat leerlingen drie dingen noteren die ze nieuw vinden en wat er in een vape zit.

Poll

Ik heb al eens gevaped.

1

Ja

2

Nee

Hoe zit dat in deze klas?

Geef aan dat je de poll anoniem houdt.

Wat zit er in een vape?

Wat zit er volgens de video in een vape?

- Nicotine: zeer verslavend, slecht voor je hersenen

- Propyleenglycol: kan je longen beschadigen

- Zware metalen (zoals lood): giftig

- Andere giftige stoffen

Nicotine

Wat zit er in een vape?

Propyleenglycol

Zware metalen

Andere giftige stoffen

Nicotine is

verslavend en

slecht voor hersenen

Propyleenglycol

kan je longen

erg beschadigen

Extra schadelijk

als je hersennen

nog groeien

Andere giftige

stoffen, zoals:

chloor, tin,

formaldehyde,

cadmium en

aluminium

Beide zijn niet goed voor je lichaam.

• Zowel teer als vet is niet
  goed voor je longen.

• Rook en damp bevatten
  beide schadelijke stoffen.

Roken brengt door verbanding tabak

teer in je longen.

Roken

Vapen zorgt voor

vetdeeltjes in je longen door verdaming van vloeistof.

Vapen

De vraag of vapen minder schadelijk is dan roken, is eigenlijk lastig om simpel met ja of nee te beantwoorden. Het is een beetje alsof je appels met peren vergelijkt. Beide zijn schadelijk voor je gezondheid, maar op verschillende manieren. Zowel in sigaretten als in vapes zitten stoffen die giftig zijn en kanker kunnen veroorzaken. Die stoffen kunnen belangrijke organen in je lichaam beschadigen, zoals je hart en bloedvaten, je longen en zelfs je hersenen. Dus ook al verschillen ze van elkaar, veilig zijn ze allebei niet.

Leg uit dat hersenen tot ongeveer 25 jaar in ontwikkeling zijn. Nicotine beïnvloedt concentratie en stemming. Verwijs naar longarts Frank Borm uit de video en benoem dat artsen zich zorgen maken omdat zij de gevolgen in ziekenhuizen zien.

Feit

Fabel

Vapen is alleen waterdamp

Nicotine is

verslavend

Vapen is verboden onder de 18

Als het lekker ruikt is het niet schadelijk

Laat leerlingen eerst individueel nadenken en daarna pas stemmen. Bespreek kort waarom iets een feit of fabel is. Gebruik dit moment om misverstanden recht te zetten

1

Het ruikt lekker

2

Groepsdruk

3

Nieuwsgierigheid

4

Stress

5

Stoer doen

6

Anders, namelijk…

Waarom denk jij dat jongeren vapen?

Benadruk dat antwoorden anoniem zijn. Creëer een veilige sfeer: geen uitlachen. Bespreek de top 2 uitkomsten.

Stelling

Ik vind dat de regering vapes moet verbieden.

1

Eens

2

Oneens

Verdeel de klas eventueel fysiek in hoeken (eens/oneens/twijfel). Laat leerlingen minimaal één argument geven.

Poll

Ik vind vapen...

Wat weet ik nu

dat ik nog niet wist?

Zoek je meer kant-

en-klare lessen?

Ga dan naar ons LessonUp Inspiratie Kanaal!