This item has no instructions
Gaswisseling en uitscheiding
12.1 Gaswisseling
12.2 Longventilatie
12.3 De lever
12.4 De nieren
12.5 De huid
This item has no instructions
Programma
Leerdoelen
Uitleg 12.5 De huid
Opdrachten maken
Afsluiting
This item has no instructions
Leerdoelen
Je kunt de bouw en functies van de huid beschrijven.
Je kunt uitleggen hoe de lichaamstemperatuur min of meer constant gehouden wordt door de huid.
This item has no instructions
Functies van de huid
Bescherming van invloeden van buitenaf (infecties)
Thermoregulatie: je lichaamstemperatuur constant en op de juiste temperatuur houden --> verwijden bloedvaten, zweten
Zintuig
Aanmaak vitamine D
BiNaS 87A
Vitamine D is een vetoplosbare vitamine. Het is nodig om calcium uit de voeding op te nemen. Vitamine D is daarom belangrijk voor de groei en het behoud van stevige botten en tanden. Daarnaast speelt vitamine D een rol bij een goede werking van de spieren en het immuunsysteem.
Zonlicht is de belangrijkste bron van vitamine D. Het lichaam kan onder invloed van zonlicht in de huid vitamine D zelf aanmaken. Vitamine D zit ook in eten, vooral in vette vis
This item has no instructions
Waaruit bestaat je huid?
Je huid bestaat van buiten naar binnen uit 3 lagen:
Opperhuid
Lederhuid
Onderhuids bindweefsel
This item has no instructions
Opperhuid
De opperhuid bestaat uit 2 lagen.
De hoornlaag: De bovenste laag, bestaat uit dode huidcellen en slijt af. De hoornlaag beschermt je tegen ziekteverwekkers, vuil en uitdroging.
De kiemlaag: Zit onder de hoornlaag. Hier worden nieuwe huidcellen gemaakt -- delende cellen. In de kiemlaag zitten ook pigmentcellen, deze maken de kleurstof melanine.
In de opperhuid liggen geen bloedvaten.
This item has no instructions
This item has no instructions
Lederhuid
In de lederhuid liggen :
Haren in de haarzakjes
haarspiertjes
Talgklieren
Zweetklieren
Bloedvaten
Zenuwcellen (neuronen)
Zintuigen (warmte-, koude-, tast- en pijnzintuigen).
This item has no instructions
Hoe beschermt je huid tegen zonlicht?
Je huid vangt ultraviolette straling (UV-straling) op uit zonlicht.
UV-straling kan cellen in de kiemlaag beschadigen (je kunt verbranden). De beschadigde huidcellen sterven af en na een tijdje vervel je.
Als de huidcellen te vaak beschadigen kan dit leiden tot huidkanker.
Pigmentcellen maken pigment (melanine) om je te beschermen (je wordt bruin). Zo komt de UV-straling minder diep in je huid.
This item has no instructions
Onderhuids bindweefsel
Beschermt organen.
Bevat zenuwen en bloedvaten.
In het onderhuids bindweefsel is vet opgeslagen in vetcellen (in de grote vacuole). Vet isoleert tegen de kou.
Waar de huid dun is zit geen onderhuids bindweefsel --> oogleden, tepels.
This item has no instructions
Themoregulatie
Via regelkringen kunnen
organismen de gewenste
lichaamstemperatuur
herstellen of in stand
houden.
Aangestuurd door de
hypothalamus.
BiNaS 87B
This item has no instructions
Thermoregulatie in de hypothalamus
Dit proces verloopt doormiddel van negatieve terugkoppeling
In de hypothalamus --> temperatuurzintuig (receptoren) die de temperatuur van langsstromend bloed registreren.
Thermoreceptoren in de huid nemen de omgevingstemperatuur en die van de buitenkant van het lichaam (uitwendig milieu) waar.
Onderdelen van de huid die lichaamstemperatuur reguleren zijn:
- Zweetklieren: warmteafgifte (met zouten) via zweetklieren
- Bloedvaten: vernauwing of verwijding van bloedvaten
- Haarspiertjes: kippenvel…
This item has no instructions
Thermoregulatie
Bij warmte:
Zweetproductie:
door waterverdamping gaat er
warmte verloren
Bloedvaten verwijden
This item has no instructions
Thermoregulatie
Bij kou:
Haarspiertjes trekken samen
extra lucht als isolatie laagje
(kippenvel)
Minder zweetproductie
Bloedvaten vernauwen
This item has no instructions
Oppervlakte/ inhoud
This item has no instructions
Wie verliest er in verhouding onbedoeld meer warmte?
Een olifant of een muis?
This item has no instructions
Wie verliest er in verhouding onbedoeld meer warmte?
olifant of muis?
Muis --> verhouding oppervlakte huid t.o.v. volume is groter
Dus... minder inhoud, groter oppervlakte = meer warmte verlies.
This item has no instructions
Oppervlakte/ inhoud
Hoe groter een dier, hoe meer zijn inhoud groeit ten opzichte van zijn oppervlak--> meer inhoud, minder oppervlakte = minder warmteverlies.
Dit heeft ook effect op warmteverlies door de huid.
This item has no instructions
This item has no instructions
Vragen
This item has no instructions
Vragen
minute
second
This item has no instructions
Antwoorden
This item has no instructions
Antwoorden
In de celkern (of chromosomen)
This item has no instructions
Antwoorden
Uit de uitleg moet blijken dat de huid het lichaam afkoelt door
zweetproductie / het verwijden van bloedvaten.
This item has no instructions
This item has no instructions
Kan de huidkanker ontstaan in de opperhuid? Zo ja, alleen in de hoornlaag, alleen in de kiemlaag of in beide lagen?
Nee, huidkanker kan alleen in de diepere lagen ontstaan
Ja, alleen in de hoornlaag
Ja, alleen in de kiemlaag
Ja, in zowel de hoornlaag als de kiemlaag
This item has no instructions
Wat is de reactie van de huid via het cz als de koude-zintuigen in de huid geprikkeld worden?
zweten en bloedvat-spieren trekken samen
zweten en bloedvat-spieren ontspannen
kippenvel en bloedvat-spieren trekken samen
kippenvel en bloedvat-spieren ontspannen
This item has no instructions
Je wordt geprikt door een mug. De mug zuigt bloed. Tot in welke huidlaag steekt de zuigsnuit van de mug?
hoornlaag
kiemlaag
lederhuid
onderhuids bindweefsel
This item has no instructions
Drie onderdelen zijn benoemd met een cijfer. Waar zijn deze onderdelen juist benoemd?
1 = haarspiertje 2 = talgklier 3 = bloedvaatjes
1 = haarspiertje 2 = zweetkliertjes 3 = bloedvaatjes
1 = talgkliertje 2 = haarspiertje 3 = zenuwuiteinden
This item has no instructions
Sven zit in zijn t-shirt in de klas, zijn buurvrouw zet het raam open. Daardoor daalt de temperatuur en krijgt hij kippenvel. Hij vindt dat het te koud is geworden. Zal er ook een verandering hebben plaats gevonden in zijn huid? Zo ja, welke verandering?
Nee.
Ja, de bloedvaten worden nauwer.
Ja, de bloedvaten worden wijder.
This item has no instructions
Hoe reageert de huid bij warmte of kou?
huid bij kou
huid bij warmte
de bloedvaten zijn nauw
De bloedvaten zijn wijd
Spieren trekken samen (trillen)
Kippenvel
Je zweetklieren produceren meer zweet.
This item has no instructions
warm
koud
rode huid
bleke huid
nauwe bloedvaatjes
wijde bloedvaatjes
zweet
rillen
haartjes staan rechtop
haartjes staan normaal
This item has no instructions
Waar wordt de lichaamstemperatuur bepaald?
Hypofyse
Hypothalamus
Voorkwab
Milt
This item has no instructions
Zweetgeur wordt veroorzaakt door:
Virussen
Bacteriën
Zouten
Alle
This item has no instructions
In welke huidlaag wordt de inkt van de tattoo ingespoten
Hoornlaag
Lederhuid
Onderhuids bindweefsel
Weet ik niet
This item has no instructions
Waarom moeten de mitochondriën van een spitsmuisje harder werken dan die van jou?
Omdat ze een grotere oppervlakte hebben vergeleken met hun inhoud
Omdat ze een kleinere oppervlakte hebben vergeleken met hun inhoud
This item has no instructions
Welk dier verbrandt, relatief aan zijn massa, het meest om zichzelf warm te houden?
Een kleine kikker
Een grote kikker
Een kleine muis
Een grote muis
This item has no instructions