Formuleren: alles door elkaar - oefenen!

Formuleren
Herhaling en oefening van alle formuleerfouten!

1 / 47
next
Slide 1: Slide
NederlandsMiddelbare schoolvwoLeerjaar 4

This lesson contains 47 slides, with interactive quizzes and text slides.

Items in this lesson

Formuleren
Herhaling en oefening van alle formuleerfouten!

Slide 1 - Slide

Lesinhoud
- overzicht
- herhalen aan de hand van voorbeelden
- gevolgd door korte uitleg

Slide 2 - Slide

overzicht:
1 dubbelop: 1.1 onjuiste herhaling, 1.2 tautologie, 1.3 pleonasme, 
                          1.4 contaminatie, 1.5 dubbele ontkenning
2 verwijzen: 2.1 onjuist verwijswoord, 2.2 onduidelijk verwijzen
3 incongruentie
4 dat/als-constructie
5 foutieve samentrekking
6 foutieve beknopte bijzin
7 onjuist begrenzen: 7.1 losstaand zinsgedeelte, 7.2 zinnen aan elkaar plakken
8 onjuiste inversie
9 geen symmetrie

Slide 3 - Slide

Hoe ziet de toets eruit?
  1. herken de fout (dubbelop) in een zin
  2. verbeter de zin
  3. vul het juiste verwijswoord in
    (pers/bez, hen/hun, aanw/betr, aan wie/waaraan)
  4. herken de formuleerfout (alles door elkaar)
  5. verbeter de zin

Slide 4 - Slide

Tip: verzin bij elk onderdeel een voorbeeld
1 dubbelop: 1.1 onjuiste herhaling, 1.2 tautologie, 1.3 pleonasme, 
                          1.4 contaminatie, 1.5 dubbele ontkenning
2 verwijzen: 2.1 onjuist verwijswoord, 2.2 onduidelijk verwijzen
3 incongruentie
4 dat/als-constructie
5 foutieve samentrekking
6 foutieve beknopte bijzin
7 onjuist begrenzen: 7.1 losstaand zinsgedeelte, 7.2 zinnen aan elkaar plakken
8 onjuiste inversie
9 geen symmetrie

Slide 5 - Slide

Ik liet de honden uit en mijn sleutels vallen.
A
Juist
B
Onjuist

Slide 6 - Quiz

Hoe ziet de toets eruit?
Let op:

Er zitten altijd een paar moeilijke vragen tussen. Laat je daardoor niet afleiden. Als je er één niet weet, sla die dan over en concentreer je op de volgende. Je hoeft geen 10 te halen.

Laten we gaan oefenen!

Slide 7 - Slide

Paul is ziek en naar huis gegaan.
A
Juist
B
Onjuist

Slide 8 - Quiz

uitleg: samentrekking
Je mag alleen onderdelen samentrekken met dezelfde:
  • vorm (ev/mv)
  • betekenis (laten vs uitlaten)
  • grammaticale functie (ow/lv, wwg/nwg)

Slide 9 - Slide

Slechts een kleine minderheid van de werknemers waren tevreden over de loonafspraken.
A
Contaminatie
B
Incongruentie
C
Foutieve beknopte bijzin
D
Pleonasme

Slide 10 - Quiz

uitleg: incongruentie
Het onderwerp en de persoonsvorm moeten met elkaar 'congrueren' (samenvallen). Als het ow mv is, moet de pv ook in het mv staan (en vice versa).

De media (=mv) vertellen niet altijd de waarheid.
De politie (=ev) staat altijd voor je klaar.

Slide 11 - Slide

Ik weet zeker dat als ik een nieuwe telefoon krijg, ik super blij zal zijn.
A
Onjuiste herhaling
B
Foutieve samentrekking
C
Foutieve beknopte bijzin
D
dat/ als-constructie

Slide 12 - Quiz

uitleg: dat/als-constructie
We vinden het niet mooi als de woorden 'dat' en 'als/wanneer/indien' naast elkaar staan. Je kunt dit eenvoudig oplossen door de bijzin te verplaatsen.
1) zoek de 'als-zin' op
2) verplaats deze bijzin naar het einde van de zin

Slide 13 - Slide

De generaal vertelde dat in iedere vaste standaarduitrusting een zakmes verpakt zit.
A
Contaminatie
B
Tautologie
C
Pleonasme
D
Dubbele ontkenning

Slide 14 - Quiz

uitleg: tautologie/pleonasme
Tautologie: Er wordt twee keer hetzelfde gezegd met verschillende woorden van dezelfde woordsoort (synoniemen).
= altijd en eeuwig
Pleonasme: Een deel van de betekenis van een woord of woordgroep wordt nog eens door een ander woord uitgedrukt. Dat andere woord is meestal van een andere woordsoort.
= ronde cirkel

Slide 15 - Slide

Aan dat gepraat over wat je gaat doen in de zomervakantie heb ik een hekel aan.
A
Dubbele ontkenning
B
Onjuiste herhaling
C
Pleonasme
D
Contaminatie

Slide 16 - Quiz

De vrouw werd met haar vraag van het kastje in het riet gestuurd.
A
Pleonasme
B
Contaminatie
C
Tautologie
D
Dubbele ontkenning

Slide 17 - Quiz

uitleg: contaminatie
Twee woorden of uitdrukkingen worden verward en ten onrechte vermengd.

Tijdens de crisis komt er heel wat op je pad af.
er komt iets op je af  of
er komt iets op je pad

Slide 18 - Slide

Luid zingend bezorgde de kerstman de cadeautjes.
A
Onjuiste beknopte bijzin
B
Foutieve samentrekking
C
Incongruentie
D
Goed

Slide 19 - Quiz

uitleg: foutief beknopte bijzin
De beknopte bijzin is fout als het samengetrokken onderwerp uit de bijzin niet hetzelfde onderwerp is als het onderwerp uit de hoofdzin. Bijvoorbeeld:
Zingend werden de aardappelen geschild.
Wat is het onderwerp uit de hoofdzin? de aardappelen
Wat is het onderwerp uit de beknopte bijzin? hij/zij?
Is dit hetzelfde? Ja -> Goed / Nee -> Fout

Slide 20 - Slide

Na het uitbreken van de brand waren zowel de politie als de brandweer snel ter plaatse.
A
Incongruentie
B
Foutieve samentrekking
C
Foutieve beknopte bijzin
D
Goed

Slide 21 - Quiz

Ben je ervan op de hoogte dat wanneer je meedoet aan de schoolmusical je extra studiepunten krijgt?
A
Contaminatie
B
Foutieve beknopte bijzin
C
dat/als-construstie
D
Goed

Slide 22 - Quiz

Lisa zei tegen Mieke dat ze haar tas in haar kluisje had laten liggen.
A
Onjuist verwijzen
B
Onduidelijk verwijzen
C
Dat/ als-constructie
D
Goed

Slide 23 - Quiz

De vereniging stuurde een brief naar zijn leden om te vertellen dat het seizoen was afgelast.
A
Onjuist verwijzen
B
Onduidelijk verwijzen
C
Foutieve beknopte bijzin
D
Goed

Slide 24 - Quiz

uitleg: verwijzen
Je kunt onduidelijk verwijzen of verwijsfouten maken in:
  • het woordgeslacht (m/v/o/mv-de/het/zijn/haar)
  • hen / hun
  • het betrekkelijk voornaamwoord (die/dat/wat/wie/welke)
  • verschil in zaken / personen (die/wie)

Slide 25 - Slide

Je moet in deze laatste periode voorkomen dat je geen onvoldoendes haalt!
A
Onjuiste herhaling
B
Tautologie
C
Pleonasme
D
Dubbele ontkenning

Slide 26 - Quiz

Connie denkt dat er niks mis kan gaan, omdat ze haar leerwerk van tevoren goed heeft gepland.
A
Contaminatie
B
Tautologie
C
Pleonasme
D
Dubbele ontkenning

Slide 27 - Quiz

Kijkend uit het raam viel er een grote vogel van het dak.
A
Onjuiste herhaling
B
Foutieve samentrekking
C
Foutieve beknopte bijzin
D
Goed

Slide 28 - Quiz

Het nieuwe boek van Tommy Wieringa is erg goed, maar die boeken van Arnon Grunberg niet.
A
Foutieve beknopte bijzin
B
Incongruentie
C
Goed
D
Foutieve samentrekking

Slide 29 - Quiz

Hij vroeg ... om advies.
A
hun
B
hen
C
ze
D
zij

Slide 30 - Quiz

Het allerleukste ... ik ooit heb meegemaakt is de ontmoeting met de koning van Spanje.
A
dat
B
wat

Slide 31 - Quiz

uitleg: verwijzen
Dat of wat?
dat: als je verwijst naar een het-woord

wat: als je verwijst naar...
... een overtreffende trap
(mooiste/beste/grootste)
... een onbepaald voornaamwoord
(enige, iets, niets, alles)
... een hele zin

Slide 32 - Slide

Ik keek gefascineerd naar de koeien in de wei. ... stonden daar rustig te grazen.
A
Zij
B
Ze
C
Hun
D
Hen

Slide 33 - Quiz

Is het correct om met zij in het meervoud naar zaken te verwijzen: Je spullen. Zij liggen in de kast?
Antwoord

Nee. In het meervoud kan zij alleen naar personen verwijzen. Naar niet-personen kan alleen worden verwezen met de onbeklemtoonde vorm ze of met het beklemtoonde die.

Slide 34 - Slide

Het personage ... ik het leukste vind in de roman van Harry Mulisch is Anton.
A
wat
B
dat
C
die

Slide 35 - Quiz

Is deze quiz al reeds voorbij?
A
Ja
B
Contaminatie
C
Tautologie
D
Dubbele ontkenning

Slide 36 - Quiz

Die dozen worden morgen opgehaald en naar de stort gebracht.
A
Juist
B
Onjuist

Slide 37 - Quiz

De koekjes waren knapperig en de taart zacht.
A
Juist
B
Onjuist

Slide 38 - Quiz

Zijn broek kost 80 euro en vind ik niet mooi.
A
Juist
B
Onjuist

Slide 39 - Quiz

Wat is onjuist begrenzen?

Slide 40 - Open question

Wat is onjuiste inversie?

Slide 41 - Open question

onjuiste inversie
Standaardvolgorde (ow+pv) of inversievolgorde (pv+ow)?

Inversie (pv voor ow) mag alleen als:
- De zin begint met een ander zinsdeel dan het onderwerp.
- De zin een vraagzin is.
- De zin begint met een bijzin.

Slide 42 - Slide

Geef een voorbeeld van 'geen symmetrie'.

Slide 43 - Open question

geen symmetrie
Als iets symmetrisch is, dan zijn de verschillende onderdelen gelijk. Dat geldt ook voor de taal: als je iets opsomt, moeten alle onderdelen van die opsomming op dezelfde manier geformuleerd worden.

Drie fouten in symmetrie
- getal (enkelvoud/meervoud)
- voornaamwoordelijke aanduiding (pers. vnw = ik/jij/hij/zij/het/wij/jullie/etc)
- grammaticale constructie

Slide 44 - Slide

geen symmetrie
fout:
De beste manier om je woordenschat te vergroten is veel lezen en een woordenijst te maken.

goed:
De beste manier om je woordenschat te vergroten is veel lezen en een woordenlijst maken.

Slide 45 - Slide

nogmaals het overzicht:
1 dubbelop: 1.1 onjuiste herhaling, 1.2 tautologie, 1.3 pleonasme, 
                          1.4 contaminatie, 1.5 dubbele ontkenning
2 verwijzen: 2.1 onjuist verwijswoord, 2.2 onduidelijk verwijzen
3 incongruentie
4 dat/als-constructie
5 foutieve samentrekking
6 foutieve beknopte bijzin
7 onjuist begrenzen: 7.1 losstaand zinsgedeelte, 7.2 zinnen aan elkaar plakken
8 onjuiste inversie
9 geen symmetrie

Slide 46 - Slide

Veel succes!
PS: De tussentoets bestaat uit een onderdeel formuleren en een onderdeel spelling. Dat onderdeel oefenen we de komende week nog. 

Slide 47 - Slide