2.1 Bewegen is gezond!
Hoofdstuk 2 Verzorging: Sporten
2.1 Bewegen is gezond!
Hoofdstuk 2 Verzorging: Sporten
Welk woord past volgens jou bij bewegen?
Je leert vandaag:
Hoe bewegen je hartslag en ademhaling verandert en je je beter kunt voelen.
Hoeveel beweging kinderen, jongeren, volwassenen en ouderen nodig hebben.
Wat het verschil is tussen matig en zwaar bewegen en hoe je meer kunt bewegen zonder te sporten.
Waarom is bewegen gezond?
Bewegen is gezond voor je lichaam én je hoofd. Je spieren worden sterker, je hartslag en ademhaling veranderen en je hersenen werken beter. Ook kun je je fitter en beter voelen door regelmatig te bewegen.
Je spieren hebben energie nodig
Wanneer je beweegt:
Hebben je spieren energie nodig.
Gebruiken je spiercellen zuurstof en voedingsstoffen.
Moet je lichaam extra energie naar je spieren brengen.
Wat vervoert het bloed naar je spieren als je beweegt?
Lucht en botten
Zuurstof en voeding
Zweet en water
Haar en huid
Je hart en bloedsomloop werken harder
Tijdens het bewegen:
Gaat je hart sneller en krachtiger kloppen.
Stroomt er meer bloed door je lichaam.
Krijgen je spieren extra zuurstof en voedingsstoffen.
Waarom gaat je hart sneller kloppen als je sport?
Om je lichaam warmer te maken.
Om meer bloed naar je spieren te pompen.
Om je spieren minder energie te laten gebruiken.
Je ademhaling versnelt
Tijdens het bewegen:
Adem je sneller en dieper.
Nemen je longen extra zuurstof op.
Adem je meer koolstofdioxide uit. Dit is een afvalstof van je lichaam.
Bewegen is goed voor je hersenen
Je voelt je alerter en scherper.
Je hersenen maken stofjes aan, zoals endorfine en dopamine.
Deze stofjes kunnen je humeur verbeteren en stress verminderen.
Je kunt je na het bewegen vaak beter concentreren en makkelijker in slaap vallen.
Waarom kun je je na het bewegen beter voelen en concentreren?
Je hersenen maken stofjes aan die je humeur kunnen verbeteren.
Je hersenen hebben geen zuurstof meer nodig.
AJe spieren nemen alle afvalstoffen uit je hersenen op.
Answer D
Hoeveel beweging heb je nodig?
Voldoende bewegen is belangrijk om gezond te blijven. Maar hoeveel beweging heb je eigenlijk nodig? Je leert wat het verschil is tussen matig en zwaar bewegen en hoeveel beweging wordt aangeraden voor verschillende leeftijden.
Waarom is bewegen belangrijk?
Bewegen helpt je om gezond te blijven.
Het verkleint de kans op overgewicht en hart- en vaatziekten.
Je blijft fitter en hebt meer energie.
Je lichaam kan beter functioneren.
Intensief bewegen
Zwaar intensief bewegen
Bij zwaar intensief bewegen gaat je hartslag flink omhoog. Je ademt zwaar, gaat vaak zweten en praten wordt lastiger.
Voorbeelden:
Hardlopen
Voetballen
Wielrennen
Intensief dansen
Matig intensief bewegen
Bij matig intensief bewegen gaat je hartslag iets omhoog en adem je wat sneller. Je bent niet buiten adem en kunt nog gewoon praten.
Voorbeelden:
Stevig wandelen
Rustig fietsen naar school
Opruimen in huis
Hoe merk je het verschil tussen matig en zwaar intensief bewegen?
Bij matig bewegen kun je nog praten, bij zwaar bewegen wordt praten lastiger.
Bij matig bewegen zweet je, bij zwaar bewegen niet.
Het verschil zit alleen in hoe lang je beweegt
Welke activiteit past het beste bij jou in het dagelijks leven?
Fietsen of stevig wandelen
Voetballen, hardlopen of intensief dansen
Vooral zitten en weinig bewegen
De beweegrichtlijnen per leeftijd
De Gezondheidsraad heeft richtlijnen opgesteld om mensen te helpen gezond te blijven door voldoende te bewegen.
Beweeg jij genoeg volgens de beweegrichtlijnen, denk je?
Ja, volgens mij wel.
Nee, dat denk ik niet.
Ik weet het niet.
Aan de slag!
Klik hier om de opdracht te maken.
Maak de zin af: Het belangrijkste dat ik vandaag heb geleerd over bewegen is...
Hoe goed begrijp jij de les van vandaag?
Om te onthouden
Matig en zwaar intensief bewegen
De beweegrichtlijnen van de Gezondheidsraad geven aan hoeveel je minimaal moet bewegen om gezond te blijven.
Matig intensief bewegen
Je hartslag en ademhaling gaan iets omhoog.
Je kunt nog gewoon praten.
Voorbeelden: stevig wandelen, fietsen naar school en opruimen.
Zwaar intensief bewegen
Je ademt zwaar en gaat vaak zweten.
Praten wordt lastig.
Voorbeelden: hardlopen, voetballen, wielrennen en intensief dansen.
Wat gebeurt er in je lichaam bij bewegen?
Je spieren hebben energie, zuurstof en voedingsstoffen nodig.
Je hartslag gaat omhoog en je hart pompt meer bloed rond.
Je gaat sneller en dieper ademhalen om extra zuurstof op te nemen en koolstofdioxide (een afvalstof) uit te ademen.
Je hersenen krijgen meer zuurstofrijk bloed. Je wordt alerter en kunt je beter concentreren.
Je hersenen maken endorfine en dopamine aan. Dit zijn geluksstoffen die je humeur kunnen verbeteren en stress kunnen verminderen.
Om te onthouden
Bewegen zonder te sporten
Je hoeft niet op een sportvereniging te zitten om voldoende te bewegen.
Dagelijkse beweging bestaat uit alle activiteiten die je op een dag doet.
Voorbeelden: lopen of fietsen naar school, traplopen, de hond uitlaten en helpen in de tuin.
Sporten is vaak een geplande activiteit, bijvoorbeeld om je conditie te verbeteren of een wedstrijd te winnen.
Alle kleine beetjes beweging tellen mee. Probeer ook niet te veel stil te zitten.
Beweegrichtlijnen per leeftijd
Kinderen en jongeren (4–18 jaar)
Minimaal 1 uur bewegen per dag
3× per week oefeningen voor spieren en botten
Volwassenen (18–64 jaar)
Minimaal 150 minuten bewegen per week
2× per week oefeningen voor spieren en botten
Ouderen (65+)
Minimaal 150 minuten bewegen per week
2× per week oefeningen voor spieren en botten en balansoefeningen
Voldoende bewegen verkleint de kans op overgewicht, hart- en vaatziekten en diabetes.
Begrippen
Koolstofdioxide - Een afvalstof die ontstaat in je spieren en die je via je longen uitademt.
Endorfine - Een stofje in de hersenen dat tijdens beweging zorgt voor een gelukkig en ontspannen gevoel.
Voedingsstoffen - Stoffen uit eten die je lichaam en spieren energie en bouwstoffen geven.
Dopamine - Een geluksstofje in je hersenen dat zorgt voor beloning, motivatie en tevredenheid.
Bloedsomloop - Het stromen van bloed door het hart en de bloedvaten door je lichaam.
Samentrekken van de spieren - Het korter en vaster worden van spieren om beweging mogelijk te maken.
Vaatstelsel - Het netwerk van alle bloedvaten in je lichaam.
Begrippen
Zuurstofrijk bloed - Bloed dat vanuit de longen via het hart naar de spieren wordt gepompt met veel zuurstof.
Beweegrichtlijn - Het officiële advies over de minimale hoeveelheid beweging per leeftijdsgroep.
Matig intensief bewegen - Bewegen waarbij je ademhaling en hartslag iets versnellen, maar praten makkelijk blijft.
Zwaar intensief bewegen - Bewegen waarbij je zwaar gaat ademen, zweet en praten moeilijker wordt.