Les 1: Wat is palliatieve zorg?

• New lesson editor
• Palliatieve zorg
• Secundair onderwijs
• Hoger onderwijs

Palliatieve zorg

Even stilstaan bij deze module

EVEN STILSTAAN

Kennismaken met het vak palliatieve zorg

Zeg 1 woord dat bij je opkomt bij het horen van “palliatieve zorg”

1 woord dat bij je opkomt bij het horen van Palliatieve zorg?

Enkele stellingen

Palliatieve zorg is er enkel voor mensen met diagnose kanker of oudere mensen?

Stelling

Palliatieve zorg betekent hetzelfde als euthanasie

Stelling

Palliatieve zorg begint pas in de laatste dagen van iemands leven

Stelling

Palliatieve zorg legt de focus op kwaliteit van sterven

Stelling

Ook de familie en naasten van de patiënt krijgen ondersteuning in de palliatieve zorg.

Stelling

In de palliatieve zorg is er geen plaats meer voor behandelingen.

Stelling

Wat is palliatieve zorg?

Palliatieve zorg

=

Alles wat men nog voor de persoon die ongeneeslijk ziek is, kan doen, wanneer medisch gezien niets meer baat.

Dus

Palliatieve zorg 

Een benadering van zorg met als focus de kwaliteit van leven voor zowel de zorgvrager als de omgeving van de zorgvrager.

Voor wie?

→ voor mensen die ongeneeslijk ziek zijn.

→ denken aan ziekten zoals

• kanker,

  • hartfalen,

  • nierfalen,

  • dementie,

  • COPD,

  • ALS en MS. P

Palliatieve zorg is gericht om die mensen en hun naasten zo goed mogelijk te ondersteunen bij het ziekteproces, maar ook om ze een zo hoog mogelijke kwaliteit van leven te geven.

Vanaf wanneer?

• Niet enkel voor de laatste weken of dagen van het leven,

• Kan al gestart worden vanaf het moment diagnose van levensbedreigende ziekte

• Hoe vroeger palliatieve zorg gestart wordt, hoe beter.

Onderzoek wijst uit dat een vroege palliatieve zorg de levenskwaliteit van de palliatieve patiënt en zijn naasten aanzienlijk verbetert.

Verschuiving van cure naar care

Palliatieve zorg
3 belangrijke begrippen

Slide titel

Welke site gaat je helpen voor dit vak:

www.vancurenaarcare.be

Verschillende ziektetrajecten

Ziektetrajecten

Oefening 1: Julia

Oefening 2: Charlotte

Oefening 3: Kerem

Oefening ziektetraject

Oefening 1: Julia

Welk ziektetraject voorzie je bij Julia?

Waar situeer je Julia?

?
Er is nog geen duidelijke diagnose, wel sprake van een kwetsbaarheid.

Er zijn nog geen palliatieve zorgnoden bij Julia.
Wat zou wel aangewezen kunnen zijn?

Vroegtijdige zorgplanning

Oefening 2: Charlotte

Welk ziektetraject voorzie je bij Charlotte?

Waar situeer je Charlotte?

Charlotte kan je op vooral situeren op 1 en 2.

Curatieve behandelingen zal hier de focus krijgen, met aandacht voor levensvragen, angsten… Wat wil Charlotte zelf?

Oefening 3: Kerem

Welk ziektetraject voorzie je bij Kerem?

Waar situeer je Kerem?

Kerem zal zich vooral in 2 situeren en minder in 1.
Van COPD kan je niet genezen.

Er start een traject van chronische zorg waar er vroege palliatieve zorgnoden aanwezig zijn. VZP en gesprek rond levensvragen en zorgdoelen zijn hier belangrijk.

Hoe herken je palliatieve zorgnoden?

Knipperlichten: wordt in volgende lessen
verder besproken

Palliatieve zorg : doel

🌿 Levenskwaliteit verbeteren als genezing niet meer mogelijk is

🌸 Comfort bieden → pijn en klachten verlichten

🤝 Ondersteuning voor patiënt én familie

💬 Aandacht voor emoties en vragen (angst, verdriet, zingeving, afscheid)

👩‍⚕️ Teamwerk van verschillende zorgverleners

Palliatieve zorg : Een zaak van iedereen

De zorg omvat

• De lichamelijke verzorging

• Psychologische zorg

• Sociale of omgevingszorg

• Spirituele of existentiële zorg

= TOTAALZORG

Waar wordt palliatieve zorg gegeven?

Kan op verschillende plaatsen gegeven worden:

• In de thuisomgeving

• In een palliatieve zorgeenheid

• Palliatief support team in ziekenhuis

• WZC

• Dagcentrum voor palliatieve zorgen

1. Palliatieve zorg thuis
   

• Eigen huis: vertrouwde omgeving om zijn leven af te ronden

• Ook aandacht voor de mantelzorger - speciale rol

• De huisarts een centrale rol

• Bijgestaan door eerstelijnsgezondheidszorg.

  • Thuisverpleging,

  • kinesist,

  • gezinshulp,

  • palliatieve thuiszorgequipe

  • vrijwilligers

Palliatieve zorg

2. Palliatieve zorg eenheid

• Aparte afdeling in het ziekenhuis – ongeneeslijk ziek

• Permanent of tijdelijk verblijf

• Nastreven van huiselijke sfeer

• Grotere personeelsbezetting – bedden beperkt

• Zorg afstemmen op noden en wensen van ptn in overleg met familie.

Palliatieve zorg waar?

3. Palliatief support team in ziekenhuis

• Palliatief Support Team verplicht

• Bestaat uit arts, verpleegkundige, psycholoog, maatschappelijk assistent en spirituele hulpverleners.

• Het PST werkt mobiel, interdisciplinair, adviserend en is het contactpunt

Palliatieve zorg

4. Woonzorgcentrum

• Kernopdracht

• Bestaat uit raadgevende arts en referentie palliatieve zorg (verpleegkundige)

• Woonzorgcentrum is vaak de laatste rustplaats voor veel bewoners

• Vaak veel palliatieve zorgnoden

DUS nood aan vroegtijdige zorgplanning en comfortzorg

Palliatieve zorg

5. Palliatief dagcentrum

• Enerzijds: ontlasten van de thuiszorg

• Anderzijds is het een ontmoetingsplaats voor patiënt, familie en hulpverlener (= contact met lotgenoten)

• Aangepast aan de behoeften, leefritme en interesse van de gasten (= Activiteiten op maat)

• Vlaanderen = 5 DC

Palliatieve zorg

1. Het palliatief statuut

Wat?

• Een erkend statuut voor financiële tegemoetkoming

Hoe?

• De (huis)arts vult het formulier ‘medische kennisgeving’ in = aanvraag palliatief statuut

  • De adviserend geneesheer van het ziekenfonds keurt dit al dan niet goed

Patiënt en mantelzorger hebben recht op financiële tegemoetkomingen

Vb. palliatief verlof, opheffing remgeld,…

Sociale tegemoetkomingen

Werd in KB 2 december 1999 vastgelegd, Art.3

• Je lijdt aan één of meerdere onomkeerbare aandoeningen die ongunstig evolueert

• Je algemene, fysieke of psychische toestand gaat ernstig achteruit, en therapie of revalidatie hebben geen invloed op de ongunstige evolutie

• Je hebt een slechte prognose (een levensverwachting van minder dan drie maand)

• Je hebt ernstige fysieke, psychische, sociale en geestelijke noden

• Je wordt thuis verzorgd en hebt het voornemen om thuis te sterven

Daarbij gelden volgende voorwaarden:

• Je wordt ondersteund door de palliatieve thuiszorgequipe of door je eigen hulpverleners (huisarts, mantelzorger…)

• Je hebt nood aan permanente ondersteuning en toezicht (bijvoorbeeld van een mantelzorger), specifieke medicatie, verzorgingsmateriaal, hulpmiddelen of psychosociale bijstand, of dagelijkse verzorging door een verpleegkundige.

Profiel van een palliatieve patiënt

2. Palliatief zorgforfait of palliatieve thuiszorgpremie

Heb je een palliatief statuut, dan krijg je tegemoetkoming voor

• kosten geneesmiddelen

• hulpmiddelen

• verzorgingsmaterialen

→ Via de huisarts (zie bijlage voor document) => geen remgeld moeten betalen (huisarts, kinesist, thuisverpleging )

Sociale tegemoetkoming

3. Vrijstelling van remgeld

• geen remgeld meer voor

  • huisbezoeken huisarts,

  • je kinesist

  • bepaalde diensten in thuisverpleging.

• De afschaffing van het remgeld gebeurt automatisch

• Palliatieve zorgvragers in WZC: vrijstelling van het remgeld voor huisbezoeken huisarts.

Sociale tegemoetkoming

1. Palliatief zorgverlof

• Dankzij het palliatief zorgverlof kun je meer tijd doorbrengen met een dierbare die terminaal ziek is.

• Zorg voor iemand die ongeneeslijk ziek is en in de terminale fase bevindt,

• Recht op een thematisch verlof van maximum drie maanden.

• Uitkering van de RVA. voltijds als deeltijds opnemen

• Zorgen voor een gezinslid, familielid of vriend. (hoeft geen familieband te zijn)

• Aanvraag: dienst loopbaanonderbreking van de RVA.

• Nodig: attest nodig waarin de behandelende arts van de palliatieve patiënt verklaart dat je bereid bent om palliatief zorg te verstrekken.

• Is een recht voor alle werknemers, Kan niet geweigerd worden, beschermd tegen ontslag

Thematische verloven

2. Verlof voor medische bijstand

• Zorg dragen voor iemand die ernstig ziek is.

• Recht op een thematisch verlof van maximum 12 maanden.

• Uitkering van de RVA. voltijds als deeltijds opnemen:

• Voorwaarde is dat het gaat om een gezins- of familielid.

• Aanvraag: dienst loopbaanonderbreking van de RVA.

• Nodig: attest nodig van de behandelende arts van de patiënt voor wie je het verlof aanvraagt.
  

Thematische verloven

3. Verlof voor mantelzorg

• Erkend als mantelzorger

• Thematisch verlof van maximum 12 maanden.

• Uitkering van de RVA. voltijds als deeltijds opnemen

• Het is niet noodzakelijk dat je een familieband hebt met persoon voor wie je zorg draagt.

Thematische verloven voor mantelzorger