Werkwoordspelling
Werkwoordspelling
Waarom werkwoordspelling?
Zonder regels
gaat het mis.
Lesdoel
Je spelt de persoonsvorm in de tegenwoordige tijd en in de verleden tijd juist.
Programma van vandaag:
- LessonUp: korte herhaling theorie persoonsvorm tegenwoordige tijd + vragen
- LessonUp: theorie + vragen persoonsvorm verleden tijd
- Pauze
- Schrijfopdracht
Persoonsvorm
De persoonsvorm is een werkwoord dat in een zin van tijd kan veranderen.
Voorbeeld:
Tijd: Ik eet een broodje / ik at een broodje
De persoonsvorm komt vooraan te staan als je een zin vragend maakt.
Voorbeeld:
Marlieke schrijft een verslag - Schrijft Marlieke een verslag?
Let op!
Soms staan er twee werkwoorden in een zin.
De persoonsvorm is dan het werkwoord dat verandert.
De tegenwoordige tijd
Om de persoonsvorm goed te kunnen spellen, heb je de ik-vorm van het werkwoord nodig. De ik-vorm is het woord dat in de tegenwoordige tijd achter 'ik' komt te staan:
- Ik maak
- Ik vind
- Ik loop
In de tegenwoordige tijd heeft de persoonsvorm drie vormen.
Enkelvoud:
1. ik-vorm - ik werk/leef/word
2. ik-vorm+t - jij/hij/zij/u werkt/leeft/wordt
Meervoud
3. hele werkwoord
wij/jullie/zij werken/leven/worden
OEFENEN
Een werkwoord ...
is een ander woord voor het onderwerp.
zegt wat iets of iemand doet of overkomt.
is een woord dat aangeeft welk werk iemand doet.
is een woord dat je weg kan laten uit een zin.
Hoe vind je de persoonsvorm?
Door de zin in een andere tijd te zetten.
Door de zin om te draaien.
Door ' t ex-fokschaap te gebruiken
Door de zin vragend te maken.
Welk woord in deze zin is de persoonsvorm?
Ik ga vanmiddag de stad in om lekker te shoppen.
Om te weten of de persoonsvorm in het enkelvoud of meervoud moet, kijk je naar het onderwerp. Hoe vind je het onderwerp?
Wie/wat + infinitief
Wie/waar + onderwerp
Wie/wat + persoonsvorm
Wie/wanneer + werkwoord
Hoe vervoeg je een werkwoord in de tegenwoordige tijd met jij/zij/hij/het?
Met 't ex-fokschaap
Door de stam te zoeken
ik-vorm + t
ik-vorm + en
Het (gebeuren) niet vaak dat je twee keer dezelfde fout maakt.
gebeurt
gebeurd
gebeurdt
gebeurdde
THEORIE
Drie vragen
Voordat je bepaalt welke regels je moet gebruiken voor het spellen van een werkwoord, moet je eerst drie vragen stellen:
1. Is het de PV? Is het antwoord ja, dan ga je verder naar vraag 2.
2. Staat de zin in de tegenwoordige of verleden tijd?
3. Welke vorm moet ik maken? (ik-vorm, hij-vorm, wij-vorm)
PERSOONSVORM VERLEDEN TIJD
Het antwoord op vraag 1 is: ja, het is de persoonsvorm.
Het antwoord op vraag 2 is: de zin staat in de verleden tijd.
ik ik-vorm + te/de
hij/zij/jij ik-vorm + te/de
wij ik-vorm + ten/den
Voorbeeld: ik werkte/hij werkten/wij werkten
PERSOONSVORM VERLEDEN TIJD
Soms ontstaat er een dubbele -d of een dubbele -t.
Dit ligt aan de letter waarop de ik-vorm eindigt.
werk - werkten
hechten - hechtte(n)
antwoord - antwoordde(n)
Dit gebeurt alleen bij de PV VT!
't Taxikofschip
Kun je bij de persoonsvorm in de verleden tijd niet horen of
je -te of -de gebruikt?
Gebruik dan 't taxikofschip (of 't ex-kofschip of 't sexy fokschaap)
Is het mixte of mixde?
De stam van mixen eindigt op een 'x', die zit in 't taxikofschip, dus dan gebruik je 'te': mixte.
OEFENEN
Het (gebeuren) regelmatig dat je fouten maakte in werkwoordspelling.
gebeurde
gebeurdde
gebeurte
gebeure
Het (betekenen) weinig voor je.
betekend
betekendde
betekendte
betekende
Kies het juiste werkwoord: "Het vliegtuig ..."
landte.
landde.
lande.
landen.
(Klappen) jullie voor alle landen?
Klapten
Klapden
Klappten
Klapdden
(Lopen) je moeder veel?
Loopte
Loopde
Liep
Looptte
VOORTGANG
Geef aan wat voor jou van toepassing is:
Ik vind het nog moeilijk.
Ik vind het nog een beetje moeilijk.
Ik snap het bijna.
Ik snap het.
Vragen?
DEEL 2
SCHRIJFOPDRACHT
Mondriaan houdt open dag en vraagt je een stuk te schrijven voor op de website.
In het stuk adviseer je nieuwe studenten om voor Mondriaan te kiezen. Je schrijft een inleiding en noemt twee argumenten.
De tekst bestaat uit (minimaal) drie alinea's.
Volgende week:
Oefenen gesprekken voeren