9.4 - Voortplanting planten

• New lesson editor
• Biologie
• Middelbare school
• vmbo g, t, mavo
• Leerjaar 4

Thema 9 

Planten

VMBO-TL 4

1.4 - Voortplanting

Doelen van deze paragraaf

Je kan uitleggen op welke wijzen planten kunnen voortplanten

Je kan uitleggen wat knollen en bollen zijn

Je kent onderdelen van bloemen en hun functie

Ongeslachtelijke voortplanting

door mitose = gewone celdeling

• Stekken

• Enten

• Bollen

• Knollen

• Wortelstokken

• Uitlopers

Ongeslachtelijke voortplanting

Stekken - stuk van plant afsnijden en op water -> groeien nieuwe wortels uit

-> wordt nieuwe plant

Enten - stengel van plant op andere stengel plaatsen -> vaatbundels groeien aan elkaar -> plant kan verder leven

Knollen en bollen

Knol -> verdikte stengel; vb. aardappel

Bol -> wortel met dikke bladeren er omheen; vb. ui

Kunnen uitgroeien tot nieuwe planten

Kopie van 'ouderplant'

Wortelstokken en uitlopers

Horizontaal groeiende stengels waaraan 

op bepaalde plaatsen jonge planten ontstaan.

Uitlopers liggen boven de grond

Wortelstokken liggen onder de grond.

Geslachtelijke voortplanting

Kern stuifmeelkorrel + kern eicel versmelten = bevruchte eicel

Geslachtscellen ontstaan door meiose (reductiedeling).

Na meiose bevat iedere dochtercel de helft van het aantal chromosomen van de moedercel.

2 ouderplanten -> nakomeling heeft eigenschappen van beide en een nieuw genotype

Door bestuiving! -> taak van de bloem

Onderdelen bloem

Onderdelen

Bloembodem - Verbreding aan het einde van de bloemsteel 

Kelkbladeren - bescherming tegen kou, uitdroging beschadiging

Nectarkliertjes - kliertjes onderin bloem, maken nectar

Kroonbladeren - lokken insecten

Stamper - Voor voortplanting

Meeldraden - Voor voortplanting

Meeldraden en stamper

De meeldraden en stamper zijn de voortplantingsorganen van de plant.

Stamper

• Geheel = stamper

• Eicel = vrouwelijke geslachtscel  

Het volgende onderdeel van een bloem is de stamper. De stamper bestaat uit drie delen: Stempel, stijl en vruchtbeginsel. In het vruchtbeginsel bevind zich het zaadbeginsel waarin de vrouwelijke geslachtscel van de plant zit: het eicel. 

Meeldraden en de stamper zijn dus nodig om voort te kunnen planten. 

Bestuiving

Verspreiden stuifmeelkorrels:

- Zelfbestuiving

- Kruisbestuiving

- Wind (windbloemen)

- Insecten (insectenbloemen)

Een aardappel kan uitgroeien tot een plant

A

Waar

B

Niet waar

C

D

Een aardappel die uitgroeit tot een plant is een voorbeeld van geslachtelijke voortplanting

A

Waar

B

Niet waar

C

D

Welk deel van de plant is bedoeld om insecten te lokken?

A

Kelkbladeren

B

Kroonbladeren

C

Bloembodem

D

Stamper

Welk deel van de plant is bedoeld om stuifmeelkorrels te verspreiden?

A

Kelkbladeren

B

Stamper

C

Nectarkliertjes

D

Meeldraden

Welk soort planten heeft fel gekleurde kroonbladeren?

A

Windbloemen

B

Insectenbloemen

C

Beide

D

Geen van beide

Wat is bevruchting bij planten?

A

als een plant een vrucht heeft

B

als de kern van de stuifmeelkorrel samensmelt met de kern van de eicel

C

als een boom appels heeft

D

Als een plant stuifmeelkorrels heeft

Is onderstaande uitspraak juist of onjuist? Bevruchting vindt plaats in de stijl van een plant

A

Juist

B

Onjuist

C

D

Je ziet een vlinder bij een bloem. Waarom vliegen vlinders van bloem naar bloem?

A

Om de plant te bevruchten

B

Om nectar te drinken

C

Om zaden te verspreiden

D