Korte herhaling week 38 les 1
Plattegrond h4d
Lesson duration is: 40 minItems in this lesson
Plattegrond h4d
Plattegrond h4e
Week 38
Formuleren
Korte herhaling
tautologie
pleonasme
dubbele ontkenning
storende woordherhaling
Daarna: oefenen met zinnen en oefenen in Op Niveau
Formuleren
Lesdoelen
Aan het einde van deze herhalingsles:
weet je wat een tautologie, pleonasme, dubbele ontkenning en storende woordherhaling zijn;
herken je deze vier formuleringen in een zin;
kun je uitleggen waarom een formulering niet goed is;
kun je de zin verbeteren.
Wat weet je nog?
Noem bij iedere afkorting de volledige naam
KORTE HERHALING | HAVO 4
FT = tautologie (foutief)
FP = pleonasme (foutief)
DO = dubbele ontkenning
SW = storende woordherhaling
Tautologie (FT)
KORTE HERHALING | HAVO 4
VOORBEELDEN
Tautologie (FT)
KORTE HERHALING | HAVO 4
Bij een tautologie wordt dezelfde betekenis met twee woorden uitgedrukt. De woorden behoren meestal tot dezelfde woordsoort.
VOORBEELDEN
nooit ofte nimmer
vast en zeker
enkel en alleen
VOORBEELDEN
Verschillende woorden, dezelfde betekenis.
Een tautologie kan bewust als stijlmiddel worden gebruikt om iets te benadrukken.
Pleonasme (FP)
KORTE HERHALING | HAVO 4
Pleonasme (FP)
KORTE HERHALING | HAVO 4
Bij een pleonasme wordt een eigenschap apart genoemd, terwijl die al in de betekenis van een ander woord zit.
VOORBEELDEN
witte sneeuw
ronde cirkel
naar beneden vallen
KENMERK
De woorden behoren meestal tot verschillende woordsoorten.
Een pleonasme kan bewust als stijlmiddel worden gebruikt om een eigenschap te benadrukken.
Dubbele ontkenning (DO)
KORTE HERHALING | HAVO 4
Dubbele ontkenning (DO)
KORTE HERHALING | HAVO 4
Bij een dubbele ontkenning staan twee ontkennende elementen in één zin.
ONTKENNENDE ELEMENTEN
niet, nooit, niemand, geen
Ook: voorkomen, verbieden, ontkennen en verhinderen
GEVOLG
De tweede ontkenning kan de bedoelde betekenis omkeren.
Lees de zin letterlijk en controleer welke ontkennende betekenis elk woord toevoegt.
Storende woordherhaling (SW)
KORTE HERHALING | HAVO 4
Bij storende woordherhaling staat hetzelfde woord of een afleiding daarvan te dicht bij elkaar.
VOORBEELD
De trainer trainde de spelers tijdens de training.
HERKENNEN
Let op herhaling van hetzelfde woord of dezelfde woordstam.
Je kunt variëren met een synoniem of verwijswoord, een woord schrappen of de zin anders formuleren.
Korte controle
Noteer de afkorting en verbeter de zin
KORTE HERHALING | HAVO 4
1. Hij bleef echter toch thuis.
2. Niemand had nooit iets gezien.
3. De schrijver schrijft in zijn boek over het schrijverschap.
Tijd: 4 minuten
4
minute
00
second
Antwoorden
KORTE HERHALING | HAVO 4
1. FT (tautologie): Hij bleef toch thuis. / Hij bleef echter thuis.
2. DO (dubbele ontkenning): Niemand had iets gezien.
3. SW (Storende woordherhaling): De auteur behandelt in zijn boek het
schrijverschap.
Afsluiting
Eén laatste zin
KORTE HERHALING | HAVO 4
Hij kreeg een gratis cadeau.
Welke fout is dit? Hoe verbeter je de zin?
Aan het werk
Werk stil. Overleg pas als je vastloopt.
FORMULEREN | HAVO 4
TAAL
Huiswerk
Maak de 10 zinnen (je krijgt van de docent een vel waar deze zinnen opstaan.
Formuleren deel 1, blz. 185–186: opdracht 2
Noteer bij iedere foutzin de afkorting en schrijf daarna de verbeterde zin op.
Klaar? Lees elke verbeterde zin hardop.
Antwoorden
FORMULEREN | HAVO 4
TAAL
Antwoorden
FORMULEREN | HAVO 4
TAAL
Formuleren
Wat heb je deze les geleerd?
Na deze les kun je:
een foutieve tautologie herkennen en verbeteren;
een pleonasme herkennen en verbeteren;
een dubbele ontkenning herkennen en verbeteren;
een storende woordherhaling herkennen en verbeteren;
uitleggen waarom een formulering fout of storend is.
