Programma
- Intro
- Lesdoelen
- Uitleg
Lesdoelen §4.6
Je kunt de positie van de grote Zuid-Amerikaanse steden in het mondiale netwerk beschrijven.
Je kunt de ruimtelijk structuur en ontwikkeling van de Zuid-Amerikaanse stad uitleggen.
Je kunt het ontstaan en de ontwikkeling van de informal city uitleggen.
Je kunt aantonen hoe door urban sprawl het omringend platteland verstedelijkt.
Grote delen van de wereld zijn door globalisering met elkaar verbonden.
We leven in een netwerksamenleving.
Wereldsteden of global cities zijn hierin de knooppunten.
Meeste inwoners wonen in middelgrote steden (<500.000)
hier sterke groei door:
Ruraal-urbane migratie
Sterke natuurlijke groei
Zuid-Amerika continent van steden
Bogotá
Lima
Buenos Aires
São Paulo
Rio de Janeiro
verstedelijkingsgraad 80%
Megasteden (meer dan 10 miljoen inwoners)
Middelgrote steden ontwikkelen snel langs "ontwikkelingscorridors" (transportroutes vanuit de periferie).
Gegevens 2020
De Zuid-Amerikaanse stad opgebouwd
1. De koloniale stad
1550-1820
Steden gebouwd in koloniale tijd door Spanjaarden
Dambordpatroon
Plaza Mayor (centraal plein)
La Paz - Plaza mayor
Bolivia
Bogotá
Koloniaal centrum
Blokpatroon
2. Ruimtelijke structuur en ontwikkeling
Vanaf 1900 in een sterpatroon brede wegen (avenida's) aangelegd.
Ontstaan favela's
De Zuid-Amerikaanse stad
1920-1970
Jaren 50-60 snelle urbanisatie
Ontstaan sloppenwijken
(favela's)
Ontwikkeling transportassen
(brede boulevards)
Rijken trekken van centrum weg
Invasie en successie
Verkrotting
Verkrotting
Middeninkomens wijk
3. Ruimtelijke structuur en ontwikkeling
Sinds de jaren '80 veel gentrification in het centrumgebied. Armere buurtbewoners worden verdrongen.
Ontstaan gated communities voor de elite,
die de sociale ongelijkheid
zichtbaar maken en
ruimtelijke segregatie
vergroot.
Urban sprawl
Steden in Zuid-Amerika groeien enorm, zowel verticaal als horizontaal.
Ongeremde ruimtelijke uitbreiding van de stad op het platteland noem je urban sprawl.
Dit gebeurt door:
- grote ruimtebeslag van informele woonwijken (laagbouw)
- grootschalige, commerciële bouwprojecten.
Urban sprawl= Veel ruimtegebruik door veel laagbouw en weinig regelgeving (tegenovergestelde = compacte stad beleid)
Welk begrip: = verspreiding voorsteden over omringende platteland
agribusiness
megalopolis
urban sprawl
informele stad
Qua omvang van de huidige steden, nemen de
.............................. wijken het grootste deel van de stad in.
De ....................................... wijken vinden we dicht tegen het centrum aan, terwijl de .................................. wijken vaak langs oude uitvalswegen liggen. Het verst van het centrum liggen de ..........................................
armste
middelmatige
rijke
satelietsteden
Welk begrip past het best bij een netwerksamenleving?
megastad
wereldstad
primate city
geupgrade krottenwijk
nieuwe favela
sociale woning- bouw
De Plaza Mayor komt uit welke periode?
1550-1820
1820-1920
1920-1970
1970-heden
Lesdoelen §4.7
Je kunt de kenmerken noemen van een verstedelijkt platteland.
Je kunt beschrijven hoe de ongelijkheid op het platteland in de 20e eeuw toenam.
Je kunt uitleggen welke invloed het neoliberalisme had op de landbouw.
Je kunt uitleggen wat voor- en nadelen van schaalvergroting zijn in de landbouw.
Ontwikkeling van het platteland (1)
Begin 20e eeuw was grond in hand van de elite. Zij bezat plantages en latifundia (grote bedrijven).
Zo'n 80% van plattelandsbevolking waren landarbeiders of zelfvoorzienende boeren met minifundia (kleine bedrijven).
Ontwikkeling van het platteland (2)
Pas in de jaren '50 vanuit overheid interesse in platteland.
Vooral door groeiende stadspopulatie en grondstoffen voor de industrie.
Groene revolutie verhoogde de opbrengst van exportgewassen.
Door mechanisatie nam werkgelegenheid af, en de ongelijkheid toe.
Ontwikkeling van het platteland (3)
Politiek van landhervorming leverde weinig op.
Machtige grondbezitters (ondersteund door het systeem van cliëntelisme) hielden hun grond.
Vervolgens ontginning van gebieden als de Amazone om kleine boeren aan grond te helpen.
Alleen deze bedrijven waren niet rendabel. Tropische bodems zijn onvruchtbaar en raken snel uitgeput.
Grond werd verkocht aan grote vee- en sojateelt bedrijven. Dus uiteindelijk geen einde aan ongelijke grondbezitsverhoudingen.
Landgrabbing - Landrush
Wat zijn belangrijke oorzaken van de sociale ongelijkheid in de Zuid-Amerikaanse steden?
Wat zijn belangrijke oorzaken van de sociale ongelijkheid op het Zuid-Amerikaanse platteland?