Medicatie les 3 Farmacodynamiek

Medicatie les 3 Farmacodynamiek

Voor verpleegkundigen

1 / 17
next
Slide 1: Slide
New lesson editorVerpleging en verzorgingMBOStudiejaar 2

This lesson contains 17 slides, with text slides.

time-iconLesson duration is: 50 min
Report this lesson

Items in this lesson

Medicatie les 3 Farmacodynamiek

Voor verpleegkundigen

This item has no instructions

Leerdoelen

  1. De student kan uitleggen wat farmacodynamiek inhoudt.

  2. De student kan het verschil beschrijven tussen farmacodynamiek en farmacokinetiek.

  3. De student kan uitleggen hoe geneesmiddelen werken via receptoren, enzymen en andere aangrijpingspunten.

  4. De student kan het verband beschrijven tussen dosis, werking en bijwerkingen van een geneesmiddel.

  5. De student kan de begrippen agonist, antagonist, therapeutische werking en toxiciteit uitleggen.

This item has no instructions

This item has no instructions

This item has no instructions

This item has no instructions

Bijwerkingen vallen ook onder farmacodynamiek.

Wat doet het medicijn in het lichaam?
Farmacodynamiek

This item has no instructions

This item has no instructions

🔑 Hoe werkt een medicijn?

Het medicijn is de sleutel


De receptor op een cel is het slot


Als de sleutel op het slot past, gebeurt er iets in het lichaam.

Bijvoorbeeld:

Een spier ontspant

Pijnprikkel wordt minder

Hartslag gaat omlaag


Receptor: eiwitten in celmembraan waaraan een specifiek molecuul zich kan binden.

Agonist = stimulerend

activeert receptor

Dopamine agonist: 

Ropinirol (Requip, Adartrel)

Pramipexol (Sifrol, Oprymea, Glepark)

Rotigotine (Neupro), een pleister



Selectieve B2-agonist

- stimuleren beta 2 receptoren

- zorgen daardoor voor bronchodilatatie (luchtwegverwijding)

Voorbeeld: Salbutamol (Ventolin)








This item has no instructions

Antagonist = remmend

ACE-remmers: Remmen het "Angiotensin-Converting Enzyme" (ACE), een enzym dat ervoor zorgt dat angiotensine I wordt omgezet in de vaatvernauwende stof angiotensine II. 


Dit leidt tot minder angiotensine II, wat leidt tot vaatverwijding. 



Voorbeelden ACE remmer:

 benazepril · captopril · enalapril · fosinopril · lisinopril · perindopril · ramipril · zofenopril.


Maar b.v. ook vitamine K antagonist: blokkeert werking vitamine K b.v. acenocoumarol.

This item has no instructions

Antagonist = remmend

Angiotensine II-antagonisten: Blokkeren direct de receptoren waarop angiotensine II normaal gesproken bindt, waardoor de stof zijn effect op de bloedvaten niet kan uitoefenen. 


Het stofje angiotensine wordt verminderd. Dit stofje zorgt normaal voor vernauwing bloedvaten (vasoconstrictie)


Nu kunnen bloedvaten verwijden en daardoor bloeddruk dalen.


Voorbeelden: losartan, valsartan, candesartan, irbesartan, telmisartan, olmesartan en eprosartan

This item has no instructions

Ionenkanalen

Cellen pompen natrium naar buiten en kalium naar binnen. Dit beïnvloeden door b.v. injectie.


Natriumkanalen blokkeren: pijn bereikt de hersenen niet.

Een ionkanaal is een eiwit dat zorgt voor het passieve transport van ionen door het celmembraan van een cel


Een ion is
een elektrisch geladen atoom of molecuul

Transporteiwitten

Transporteiwitten zijn als kleine pompjes op de zenuwcel. Ze halen serotonine terug in de cel die het eerst had afgegeven.


SSRI’s blokkeren deze transporteiwitten. 

Serotonine wordt niet meer snel terug opgenomen.

Er blijft meer serotonine in de synaps.

Daardoor blijft het langer actief en kan het beter zijn werk doen.


Stemming verbeteren. Voorbeelden:

luoxetine (prozac)

fluvoxamine (fevarin)

paroxetine (seroxat)

sertraline (zoloft)

citalopram (cipramil)


Hersencellen (neuronen) geven serotonine af in een spleetje tussen twee cellen: de synaps

Enzymen

B.v. MAO remmer (Mono-Amino-Oxidase): deze bindt zich aan enzym  waardoor afbraak wordt tegengegaan van b.v. serotonine.


MAO breekt serotonine af



tyramine kan levensgevaarlijke bloeddrukverhoging geven.

Een paar voorbeelden van medicatie die geen aangrijpingspunt op eiwitten heeft

B.v. een Rennie (PH waarde)

Chemo en stralingstherapie (deling kankercellen tegengaan of vernietigen)

Immuuntherapie (anticellen kunnen kankercel in om te vernietigen) 

Antibiotica (toxisch effect op bacteriën)


This item has no instructions

Bijwerkingen

Bijna alle medicijnen grijpen ook op andere cellen, weefsels en lichaamsprocessen in 


Bij ouderen vaak meer bijwerkingen: gevoeliger voor en polyfarmacie.


Een geneesmiddel zonder bijwerkingen is een geneesmiddel zonder werking.

This item has no instructions