Les 4: Stripverhaal over armoede

• Aardrijkskunde
• Middelbare school
• vmbo b
• Leerjaar 1

Les 4: Stripverhaal over armoede

JdW-kijkwijzer

Lesopbouw:

1. Vooraf:
   Startklaar, Voorkennis activeren, Formatief Handelen
   
   
2. Instructie:
   Leerdoelgericht werken, Inclusieve didactiek, Concrete en herkenbare voorbeelden, Formatief Handelen
   
   
3. Toepassing:
   Actieve verwerking, Formatief handelen 
   
   
4. Evaluatie:
   Afsluiting

              Startklaar

• Op je plek zitten 
• Telefoon in de kluis of thuis
  
• Jas over de stoel, oortjes in de tas, tas op de grond
• Schoolspullen op tafel: Chromebook, JdW-map, etui 

1. Startklaar

Bij de start van iedere les verwelkomt de docent de leerlingen bij de ingang van de deur, noemt leerlingen bij naam, maakt oogcontact en besteedt aandacht aan hun welbevinden. De docent geeft het goede voorbeeld en spreekt hoge verwachtingen uit voor het verloop van de les door succescriteria op gewenst gedrag, schooltaal en effectief leren te benoemen. De leerlingen zijn startklaar: ingelogd in LessonUp, telefoons opgeborgen in het Zakkie, en JdW-map op tafel.

Wat is armoede?

Les 4: Stripverhaal over armoede

           Leerdoelen

Aan het einde van de les...

• kan ik een stripverhaal lezen (R);
• kan ik zelf een eigen stripverhaal maken (T1); 

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

           Instructie

Een stripverhaal is een amuserende tekst, waarin het verhaal wordt verteld met tekeningen en korte teksten.

• Het verhaal wordt stap voor stap verteld in vakjes.  
• Wat personen zeggen of denken, staat in tekstballonnen.

Wat voor stripverhalen of stripboeken ken je? 

           Voorbeelden

5. Concrete en herkenbare voorbeelden

De docent maakt gebruik van praktische en concrete voorbeelden die voor leerlingen herkenbaar zijn in hun eigen leefwereld om tot beter begrip van de lesstof te komen. De docent doet hierbij een beroep op dual coding. Door het visuele en het verbale te combineren vergroot de docent de kans dat lesstof beter bij de leerlingen blijft beklijven. 

           Voorbeelden

5. Concrete en herkenbare voorbeelden

De docent maakt gebruik van praktische en concrete voorbeelden die voor leerlingen herkenbaar zijn in hun eigen leefwereld om tot beter begrip van de lesstof te komen. De docent doet hierbij een beroep op dual coding. Door het visuele en het verbale te combineren vergroot de docent de kans dat lesstof beter bij de leerlingen blijft beklijven. 

           Voorbeelden

Waar gaat het stripverhaal over?

Wat bedoelt de maker te vertellen?

5. Concrete en herkenbare voorbeelden

De docent maakt gebruik van praktische en concrete voorbeelden die voor leerlingen herkenbaar zijn in hun eigen leefwereld om tot beter begrip van de lesstof te komen. De docent doet hierbij een beroep op dual coding. Door het visuele en het verbale te combineren vergroot de docent de kans dat lesstof beter bij de leerlingen blijft beklijven. 

         Stripverhaal

We gaan eerst het stripverhaal klassikaal bekijken

• Wat valt je op? 

         Stripverhaal

We lezen het stripverhaal nu klassikaal. Geef antwoord op de onderstaande vragen:

• Wat is de titel van het verhaal?
• Wie is de hoofdpersoon?
• Wat probeert de maker van het verhaal te zeggen?

Beschrijf in je eigen woorden waar het verhaal over gaat:

           Aan de slag

Jullie gaan nu je eigen stripverhaal schrijven en tekenen. Hoe pak je dat aan?

Stap 1: bedenk waar het verhaal overgaat, kies uit:

• Geen geld voor eten

• Geen geld voor kleding

• Iemand die hulp krijgt

• Hoe iemand zich voelt (verdrietig, blij, opgelucht)

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Aan de slag

Nu je een beetje het verhaal weet, verdeel je het A4 in 4 vakken.

Elk vakje bevat een nieuw deel in het verhaal. Het eerste vakje is het begin van het verhaal en het laatste vakje het einde. 

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Voorbeelden

• Vak 1: het begin - hierin beschrijf je wie de persoon en waar de persoon is

• Vak 2: het probleem - wat gaat er mis? 

• Vak 3: gevoel/ hulp - hoe voelt de persoon zich? Krijgt hij hulp?

• Vak 4: einde - hoe loopt het af? 

5. Concrete en herkenbare voorbeelden

De docent maakt gebruik van praktische en concrete voorbeelden die voor leerlingen herkenbaar zijn in hun eigen leefwereld om tot beter begrip van de lesstof te komen. De docent doet hierbij een beroep op dual coding. Door het visuele en het verbale te combineren vergroot de docent de kans dat lesstof beter bij de leerlingen blijft beklijven. 

           Aan de slag

Zo pak je het aan:

• Verdeel je papier in 4 vakjes
• Teken wat er gebeurt
• Schrijf korte teksten in praatwolkjes
• Kleur je strip netjes in

Ideeën voor een verhaal

De lege koelkast

• Plot: Iemand doet de koelkast open: bijna niks. Ze moeten toch iets regelen voor vanavond.
• Twist: Een buur/tante komt met “restjes” en ze koken samen iets simpels.

De klas-excursie die geld kost

• Plot: De klas gaat iets leuks doen, maar niet iedereen kan betalen.
• Twist: Ze bedenken een oplossing: lenen van school, fondspotje, of samen iets verdienen (autowassen).

OV / fiets kapot

• Plot: De buskaart is te duur of de fiets is stuk → te laat op school.
• Twist: Ze spreken met mentor/coach en regelen een plan (fietsreparatie via school, maatje fietsen, gratis regeling).

Ideeën voor een verhaal

Mobiel kapot / geen data

• Plot: Iedereen zit op TikTok/WhatsApp, maar iemand kan niet meepraten.
• Twist: Vriend helpt met wifi, of ze gebruiken schoolcomputer en spreken vaste tijden af.

Verjaardag zonder cadeautje

• Plot: Je wilt wel iets geven, maar je hebt geen geld.
• Twist: Ze maken een “DIY-cadeau”: tekening, playlist, armbandje, koekjes, kaart met inside jokes.

           Afsluiting

Aan het einde van de les...

• kan ik een stripverhaal lezen (R);
  
• kan ik zelf een eigen stripverhaal maken (T1); 

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

           Afsluiting

• Wissel je stripverhaal uit met je schoudermaatje
• Lees dit stripverhaal aandachtig door
• Beschrijf het stripverhaal in maximaal 2 zinnen

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

           Begrippen
           uit deze les

• Stripverhaal
• Armoede

Vul aan: ik vond deze opdracht..... (jouw mening)

Dilemma:
Alleen strips lezen of alleen strips maken

Alleen strips lezen

Alleen strips maken

Eindslide.

Ik word striptekenaar! Of toch liever lezen.....