Hoofdstuk 3 Basis 3 7e editie

• New lesson editor
• Economie
• Middelbare school
• vmbo, mavo, havo, vwo
• Leerjaar 1,2,4,5,6

Overzicht Periode 2

• Thema:  H3 + H4 

• Benodigde lesmaterialen: pincode boek + map + rekenmachine

              Startklaar

• Op je plek zitten 

• Telefoon in het Zakkie 
  

• Jas over de stoel, oortjes in de tas, tas op de grond

• Schoolspullen op tafel: Boek, Chromebook, JdW-map, rekenmachine en  etui 

3

minute

00

second

+30 s

1. Startklaar

Bij de start van iedere les verwelkomt de docent de leerlingen bij de ingang van de deur, noemt leerlingen bij naam, maakt oogcontact en besteedt aandacht aan hun welbevinden. De docent geeft het goede voorbeeld en spreekt hoge verwachtingen uit voor het verloop van de les door succescriteria op gewenst gedrag, schooltaal en effectief leren te benoemen. De leerlingen zijn startklaar: ingelogd in LessonUp, telefoons opgeborgen in het Zakkie, en JdW-map op tafel.

           Leerdoelen 3.1

1. Je kunt uitleggen wat het verschil is tussen directe en indirecte ruil.  R

2. Je kunt de geldfuncties noemen en voorbeelden geven. R  T1 

3. Je kunt het saldo op je bankrekening berekenen. T1 

4. Je kunt vier manieren van elektronisch betalen noemen.  R 

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Heb jij wel eens iets geruild? Wat heb je dan geruild?

Indirecte ruil

Directe ruil

Burgerschap

De leerling ontwikkelt financiële zelfredzaamheid door inzicht te krijgen in manieren van ruilen en betalen, het gebruik van geld en het omgaan met digitale betaalmiddelen.

Sleep het onderstaande voorbeeld naar het juiste begrip.

Directe ruil

Indirecte ruil

Je ruilt een pen voor een potlood.

Sleep het onderstaande voorbeeld naar het juiste begrip.

Directe ruil

Indirecte ruil

Je geeft voetbaltraining in ruil voor een blikje energydrank

H3 De bank en jouw geld.

Welke geldfunctie hoort bij welke omschrijving?

Je koopt een blikje Cola.

Iemand verkoopt zijn PlayStation 5 voor € 1.200. Je vindt dit te duur.

Je gebruikt je spaargeld om rente te verdienen.

Spaarmiddel

Rekenmiddel

Ruilmiddel

Waar gebruik jij geld voor?

Welke geldfunctie hoort waarbij?

3. Ruilmiddel

1. Rekenmiddel

2. Spaarmiddel

Functies van geld opnoemen

Ruilmiddel

Spaarmiddel

Rekenmiddel

Wat zie je op de afbeeldingen?

Jitske heeft op 16 maart een tegoed op haar bankrekening van € 138. Op 17 maart ontvangt ze via de bank € 389 en betaalt ze € 647. Bereken het nieuwe saldo na 17 maart. Zet erbij of dit een creditsaldo of debetsaldo is.

€ 138 + € 389 - € 647 = - € 120

Dit is een debetsaldo.

Pak je rekenmachine. Jesper heeft een negatief saldo bij de ING van €45. Hij ontvangt loon van € 180 op zijn bankrekening en koopt (pint) een jas van € 105. Hij ontvangt € 20 cash van oma. Wat is zijn banksaldo?

Positief saldo op de bank

Negatief saldo op de bank

Debetsaldo

Tekort

Creditsaldo

Tegoed

Rood staan

elektronisch betalen

Betalen met Klarna

Welke betaalopties worden behandeld in de video?

Waarom lijken sommige van die opties aantrekkelijk?

Welke risico’s noemt de video of kun je zelf bedenken?

Wat zou je anders doen als je zelf iets koopt met later betalen of elektronisch betalen?

 kort gesprek (5-10 min) :  wat betekent ‘ik kan het betalen’ vs ‘ik betaal later’, en wat kan er misgaan.

           Aan de slag

Vragen van 3.1  maken 

Blz. 

Vraag:  

Klaar? Samenvatting 3.1 invullen 

Cornell methode begrippen noteren

Huiswerk: 

Leren begrippen van 3.1  +  Maken blz. 

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Begrippen
           uit deze les 3.1

           Afsluiting 3.1 

LEERDOELEN CHECK   

1. Je kunt uitleggen wat het verschil is tussen directe en indirecte ruil. R

2. Je kunt de geldfuncties noemen en voorbeelden geven. R T1

3. Je kunt het saldo op je bankrekening berekenen. T1

4. Je kunt vier manieren van elektronisch betalen noemen. R

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

Wat is het verschil tussen directe ruil en indirecte ruil?

A

Bij directe ruil betaal je gelijk

B

Bij indirecte ruil gebruik je geld als ruilmiddel en bij directe ruil niet

C

Bij indirecte ruil koop je iets en ontvang je het pas later

D

Bij indirecte ruil krijg je je geld pas later

de drie functies van geld

ruilfunctie

reken functie

spaarfunctie

Bepalen hoeveel peren er nodig zijn om te ruilen tegen 10  kilo tomaten

loon opzij leggen om later een scooter van te kopen

het kopen van een scooter van je loon

Je koopt een bioscoopkaartje van € 11,50 . Op je bankrekening is € 17,50 zakgeld bijgeschreven. Het saldo op je bankrekening is nu € 56,21. Bereken hoeveel het vorige saldo op je bankrekening was.

Noem 4 manieren van elektronisch betalen.

Burgerschapslesdoel 

Financiële redzaamheid 

De leerling kan bewuste keuzes maken rondom sparen door verschillende spaarmotieven te herkennen, het verschil tussen spaarrekening en spaardeposito uit te leggen en rente over maanden en jaren te berekenen.

       Leerdoelen 3.2 

1. Je kunt drie spaarmotieven noemen en voorbeelden geven. R T1 

2.Je kunt het verschil tussen een gewone spaarrekening en een spaardeposito uitleggen. R   

3. Je kunt rente over een of meerdere jaren berekenen.  T1

4. Je kunt rente over een of meerdere maanden berekenen. T1 

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Video Pincode site 

Spaar jij al? Waarvoor? Waar denk je dat je ouders voor sparen?

Welke spaarmotieven herken je?

Sparen voor een doel.

Sparen voor rente.

Sparen uit voorzorg.

Over twee jaar wil ik een auto kopen, ik ga hiervoor sparen. 

Mijn wasmachine is al 10 jaar oud, ik ga maar alvast sparen mocht de wasmachine kapot gaan. 

Als ik mijn geld op een spaarrekening zet, heb ik na een paar jaar meer geld op mijn spaarrekening. 

koppel de juiste spaarmotieven aan de tekst

sparen voor een doel

sparen uit voorzorg

sparen voor de rente

Gewone spaarrekening

Spaardeposito

Vaste rente

Niet tussentijds aankomen

Rente kan veranderen

Geld storten en opnemen wanneer je wilt

Wat is rente bij sparen?

A

Rente is jouw spaargeld

B

Rente is een vergoeding voor je spaargeld.

C

Rente is hetzelfde als sparen.

D

Rente is wat je moet betalen aan de bank.

Rente berekenen?

Bereken eerst 1% van het totaal en

 daarna de gevraagde procenten!

Hoe? Bijvoorbeeld met een verhoudingstabel!

Rentesom

Jan had een jaar lang €1500,- spaargeld.

De bank geeft 2% rente.

>  Vraag: hoeveel rente krijgt Jan over dat jaar?

Nog een rentesom

Linda heeft € 3200,- spaargeld. 

De bank geeft 1,8% rente per jaar.

>>Vraag: Hoeveel rente in geld krijgt Linda?

Hoe goed begrijp je nu rentesommen?

1

goed

2

voldoende

3

onvoldoende

           Aan de slag

Vragen van 3.2 maken 

Blz. 

Huiswerk: 

Leren begrippen van 3.2

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Begrippen
           uit deze les 3.2

           Afsluiting 3.2

LEERDOELEN CHECK   

1. Je kunt drie spaarmotieven noemen en voorbeelden geven. R T1

2.Je kunt het verschil tussen een gewone spaarrekening en een spaardeposito uitleggen. R

3. Je kunt rente over een of meerdere jaren berekenen. T1

4. Je kunt rente over een of meerdere maanden berekenen. T1

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

Noem de 3 spaarmotieven en geef ook voorbeelden.

Gewone spaarrekening

Spaardeposito

Vaste rente

Niet tussentijds aankomen

Rente kan veranderen

Geld storten en opnemen wanneer je wilt

Nog een rentesom

Linda heeft € 9570,- spaargeld. 

De bank geeft 1,8% rente per jaar.

>>Vraag: Hoeveel rente in geld krijgt Linda?

        Leerdoelen 3.3

1. Je kunt de vier belangrijkste leenmotieven noemen en herkennen. R T1

2. Je kunt de kredietkosten van een lening berekenen. T1 

3. Je kunt de drie meest voorkomende kredietvormen noemen en herkennen. T1

4. Je kunt uitleggen wat een hypothecaire lening is. R

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Burgerschapsleerdoel 

De leerling ontwikkelt financiële zelfredzaamheid door inzicht te krijgen in lenen: het herkennen van leenmotieven, het berekenen van kredietkosten, het kennen van verschillende kredietvormen en het begrijpen van hypothecaire leningen.

Lenen video (mediabibliotheek)

Heb jij wel eens geld geleend? Waarom?

Soorten leningen, Welk plaatje moet waar? 

Hypothecaire lening 

Persoonlijke lening 

Rood staan 

45

second

+30 s

Salariskrediet

Persoonlijke lening

Je betaalt de lening terug in een vast aantal termijnbedragen met een vaste rente

Je mag rood staan op je betaalrekening

- vast aantal termijnen

- vaste rente 

- rood staan op je betaalrekening

- afhankelijk van je salaris 

- lening bij een winkel

- hoge kredietkosten

persoonlijke lening

Salariskrediet

Koop op afbetaling

1

minute

00

second

+30 s

Hypothecaire lening

Doorlopend krediet

Persoonlijke lening

Koop op afbetaling

Lening voor de koop van een huis

Je mag het bedrag dat je hebt afgelost, weer opnieuw opnemen.

Je betaalt het geleende bedrag in vaste termijn terug.

Je koopt iets bij een webwinkel

           Aan de slag

Vragen van 3.3 maken 

Cornell model invullen 

Samenvatting invullen 

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Begrippen
           uit deze les 3.3

           Begrippen
           uit deze les

           Afsluiting 3.3 

LEERDOELEN CHECK   

1. Je kunt de vier belangrijkste leenmotieven noemen en herkennen. R T1

2. Je kunt de kredietkosten van een lening berekenen. T1

3. Je kunt de drie meest voorkomende kredietvormen noemen en herkennen. T1

4. Je kunt uitleggen wat een hypothecaire lening is. R

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

Mark wil graag een nieuwe telefoon kopen. Zijn vader heeft deze maand geld tekort vanwege de aanbetaling van de vakantie. Van welke twee leenmotieven is hier sprake?

A

tijdelijk geld tekort, onverwacht dringend geld tekort

B

tijdelijk geldtekort, aanschaf duurzaam consumptiegoed

C

onverwacht dringend geld, aanschaf duurzaam consumptiegoed

D

tijdelijk geldtekort, aanschaf huis

Ik ga 25.000 lenen in 60 maanden. Wat zijn de kredietkosten?

Je leent €4000 en het heeft

 een looptijd van 36 maanden. 

Wat zijn de kredietkosten?

Welke kredietvorm kun je afsluiten bij aankoop in een winkel of bij een internetbedrijf?

A

koop op afbetaling

B

C

hypotheek

D

doorlopend krediet

        Leerdoelen 3.4

1. Je kunt uitleggen wanneer het zinvol is om iets te verzekeren. R

2.  Je kunt een verzekeringspremie opzoeken of berekenen. T1 

3. Je kunt de totale verzekeringskosten berekenen. T1

4. Je kunt een schadevergoeding berekenen. T1 

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Burgerschapsleerdoel

De leerling ontwikkelt financiële zelfredzaamheid door inzicht te krijgen in verzekeringen: weten wanneer iets verzekerd moet worden, premies en totale kosten berekenen en schadevergoedingen begrijpen.

Filmpje via Pincode (media biebliotheek)

Wat betekent verzekeren?

Wat heb jij al verzekerd?

Wat is een onzeker voorval?

A

Een gebeurtenis waarvan je zeker weet dat het gaat gebeuren

B

De kleine lettertjes in de polis.

C

Een gebeurtenis waarvan je niet zeker weet of het gaat gebeuren.

D

Een gebeurtenis waarvan jij de schuld krijgt.

Wat is geen voorbeeld van een onzeker voorval?

A

inbraak

B

ongeluk

C

vernielen/kapot maken

D

blikseminslag

Wat is premie?

A

Het deel van de schade dat je zelf moet betalen en dat dus niet vergoed wordt door de verzekeraar.

B

Iets wat van je niet weet wanneer en of dat ooit zal gebeuren, zoals een ongeluk of diefstal

C

Premie + poliskosten + assurantiebelasting

D

Het bedrag dat je aan de verzekeraar betaalt om verzekerd te zijn.

Wie betaalt de premie?

A

De verzekeraar

B

De verzekerde

C

De overheid

D

Wie ontvangt de premie

A

verzekerde

B

verzekeraar

C

D

VERZEKERINGKOSTEN uitreken.

Jordy wilt zijn Fatbike verzekeren. Premie €52 Poliskosten €6,50 Belasting 21 % Bereken de totale verzekeringskosten.

Wie betaalt het eigen risico?

A

de verzekeraar

B

de verzekerde

C

D

Wat is het 'eigen risico'?

A

De eigen bijdragen aan een schade of claim

B

Het bedrag wat je terug krijgt van de verzekering

C

Het eigen risico is de premie die je maandelijks betaald

D

Je dagwaarde van de het verzekerde object

           Aan de slag

Vragen van 3.4 maken 

Cornell model maken van de les

Samenvatting invullen 

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen

           Begrippen
           uit deze les 3.4

           Afsluiting 3.4

LEERDOELEN CHECK   

1. Je kunt uitleggen wanneer het zinvol is om iets te verzekeren. R

2. Je kunt een verzekeringspremie opzoeken of berekenen. T1

3. Je kunt de totale verzekeringskosten berekenen. T1

4. Je kunt een schadevergoeding berekenen. T1

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner. 

Wanneer is er sprake van een onzeker voorval?

30

second

+30 s

A

Wanneer je van tevoren weet wat er gaat gebeuren.

B

Wanneer je van tevoren een beetje weet wat er gaat gebeuren.

C

Het is niet zeker hoeveel de poliskosten zijn.

D

Wanneer je van tevoren niet weet wat er gaat gebeuren.

Je sluit een verzekering af. De premie bedraagt €48,50. De poliskosten zijn €4,50 en de assurantiebelasting is 21%. Bereken de verzekeringskosten.

Je fiets wordt gestolen. Je fiets is voor maximaal €600 verzekerd, met een eigen risico van €85,25. Je hebt voor €550 schade. Bereken het bedrag van de schadevergoeding.