Bewegingsstelsel
Bewegingsstelsel
This item has no instructions
lesdoelen
Je weet de bouw en functie van het skelet
Je kunt verschillende soorten botverbindingen benoemen
Je kunt vertellen welke gewrichten er zijn
Je bent bekend met de functie van je wervelkolom
Je weet de functie en werking van spierren
This item has no instructions
skelet
* nodig om te bewegen
* bestaat uit:
- botten
- spieren
De botten, gewrichten, banden en spieren werken samen om deze bewegingen mogelijk te maken.
This item has no instructions
wat zijn functies van je skelet?
Het geeft stevigheid en vorm aan het lichaam.
Het beschermt een aantal kwetsbare organen, zoals hersenen, hart, longen, oog en oor.
Het dient als aanhechtingsplaats voor spieren, waardoor deze het lichaam kunnen laten bewegen.
Het vormt bloedcellen en bloedplaatjes in het beenmerg.
Het is een voorraadplaats voor kalk.
schedel
bovenkaak
onderkaak
nekwervels
sleutelbeen
borstbeen
schouderblad
opperarmbeen
ribben
borstwervels
lendenwervels
bekken
heiligbeen
staartbeen
zitbeen
schaambeen
spaakbeen
ellepijp
handbeentjes
dijbeen
knieschijf
scheenbeen
voetbeentjes
hoeveel botten hebben we?
206 botten
This item has no instructions
bot - kraakbeen
wat zeer hard, stevig en sterk is. Het is onmogelijk om dit te buigen, samendrukken of uitrekken.
meer lijmstoffen, maar geen kalkzouten. Daardoor is kraakbeenweefsel wel te buigen, uit te rekken
Botweefsel zit overal waar stevigheid belangrijk is. Kraakbeenweefsel zit op plaatsen in het skelet waar ook een zekere beweeglijkheid nodig is, zoals:
waar de ribben aan het borstbeen vastzitten;
tussen de wervels van de wervelkolom;
op de uiteinden van de pijpbeenderen, als deel van de gewrichten;
op de punt van de neus en in de oorschelp.
Beenmerg speelt een belangrijke rol bij het vormen van botweefsel. Het is vooral bekend omdat in beenmerg multipotente stamcellen zitten. Uit de stamcellen die zich in het beenmerg bevinden worden bloedcellen gemaakt; witte bloedcellen (leukocyten), rode bloedcellen (erytrocyten) en bloedplaatjes (trombocyten)
transplantatie: behandeling bij bloedkanker, lymfeklierkanker en bepaalde bloedziekten. merg wordt gehaald uit bot van het bekken.
eerst beenvlies met bloedvaten met bloedvaten en zenuwen
dan schors
dan sponsachtige massa
Botvormende cellen ( regelen diktegroei en bij breuken).
rode bloedvaten zorgen voor voeding /doorbloeding richting het bod
wat is het verschil tussen osteoporose en artrose??
Artrose is een aandoening aan het gewricht, waarbij het kraakbeen verslechtert en het gewricht verandert.
Osteoporose is de medische naam voor poreus bot ofwel zwak bot. Zwak wil zeggen, zwakker dan het gemiddelde. Vandaar ook de naam botontkalking (die niet helemaal correct is, maar wel veel gebruikt wordt).
Osteoporose is een chronische aandoening van het skelet, waarbij de botsterkte afneemt.
artrose
osteoporose
This item has no instructions
vormen van de botten
pijpbeenderen (dijbeen , opperarm)
platte (schedel, ribbenkast)
korte beenderen (wervels, in je handen, voeten)
Verbonden met elkaar door:
gewrichten
naad of kraakbeen
This item has no instructions
wat zie je hier?
wat zie je hier?
This item has no instructions
botten & gewrichten
spelen belangrijke rol bij bewegen
schedel
wervelkolom
schoudergordel
ledematen
waar twee botten bij elkaar komen is er vaak gewricht.
om soepel te bewegen,
smeren.
kraakbeen nodig om soepel te bewegen.
banden en pezen
soorten gewrichten
vlak
scharnier
rol
ei/ovaal
zadel
kogel
vlak gewricht / scharnier / rol
ei / zadel //kogel
vlak = ellipsoide gewricht (polsgewricht)
scharnier = bewegen in 1 vlak/richting (knie , elleboog)
rol = botuiteinden bewegen om elkaar ( onderarm je spaakbeen en ellepijp. Je nekwervels de atlas en de draaier)
zadel ( wortel van de duim)
kogel: (arm, heup en schouder)
ei- (pols)
https://www.youtube.com/watch?v=2GUWK7SQuCI
pathologie van botten / gewrichten
Reuma - ontstekingen van gewrichten
Ziekte van Bechterew (ontstekingsreuma)
Artrose (kraakbeenslijtage; vorm van reuma)
luxatie van gewrichten (Schouder, heup, knie)
This item has no instructions
schedelbotten
This item has no instructions
schedel
belangrijkste taak = beschermen van hersenen en bv zintuigen (horen, ruiken, zien).
schedel bestaat uit: aangezichtsschedel, schedeldak en schedelbasis
geen naden (behalve bij baby)
ernst van schedelbasis fractuur: beschermen bloedvaten, zenuwen en ruggenmerg. Veel functies kunnen uitvallen.
wervelkolom
dubbele S vorm. hierdoor stoten en schokken opvangen.
bestaat uit 32 wervels. (Hals, borst, lenden, heiligbeen en staartwervels)
This item has no instructions
This item has no instructions
This item has no instructions
Scoliose is een zijwaartse verkromming van de wervelkolom (ruggengraat). Soms ontstaat er één bocht, vaak zijn er twee.
Eigenlijk slaat het woord kyfose op de natuurlijke bolling van de rug, zoals je die ziet ter hoogte van de borstkas en heupen. is er hyperkyfose dan heb je een bochel.
lordose op de natuurlijke holle vorm van bepaalde delen van de ruggenwervelkolom, namelijk in de nek en onderrug.
schoudergordel en bekken
twee sleutelbeenderen en twee schouderbladen.
zitten vast aan bovenarm en op de rug met spieren/pezen op de wervelkolom en ribben.
bekkengordel:
twee heupbeenderen aan elkaar gegroeid
heupbeen = darmbeen, schaambeen en zitbeen.
bij vrouwen is bekkengordel groter. ivm mogelijke zwangerschap / bevalling.
schouder gordel
bekken gordel
This item has no instructions
wat wordt er bedoeld met ledematen?
This item has no instructions
ledematen
bovenarm
onderarm
dijbeen
onderbeen
handen
voeten
This item has no instructions
spieren
Spieren zorgen voor bewegen (aangestuurd door de zenuwen richting de hersenen).
drie soorten spieren
* dwars gestreept
* glad
* hartspierweefsel
Pezen; overgang van bot naar spier
dwars gestreept; skeletspieren. De skeletspieren kun je bewust aansturen, waardoor je zelf kunt bepalen hoe je lichaam beweegt. Het grootste deel van onze spieren bestaat uit dwarsgestreepte spieren. De dwarsgestreepte spieren zitten door middel van pezen vast aan je botten.
glad
Gladde spieren komen voor in de wanden van bloedvaten, luchtwegen en het spijsverteringskanaal. Gladde spieren kun je niet bewust aansturen, maar reageren op prikkels uit het zenuwstelsel
hartspier
Het hart heeft een eigen soort spierweefsel, het hartspierweefsel. Door het ritmisch aanspannen van de hartspier wordt je bloed door je lichaam gepompt.
spieren antagonisten.
buigen en strekken . bv ellenboog, bovenbeen.
willekeurige spieren; onder invloed van onze wil , dwarsgestreept spierweefsel.
onwillekeurige spieren; bv ademhaling , hartspier
This item has no instructions
This item has no instructions
functie van spieren
maakt bewegen mogelijk
zorgt voor spanning (tonus)
produceert warmte.
beschermt kwetsbare delen zoals bv buikholte.
tonus; spanning, zonder dat we het als inspanning ervaren.
belangrijke warmtebron voor het lichaam.
bij kou willen we bewegen.
eigenschap v spieren
samentrekken. kost energie en komt warmte vrij
energie komt uit glucose en zuurstof. (niet voldoende? dan zuur)
voeding en zuurstof nodig.
afvoer van afvalstoffen en warmte
overbelast ?
piekbelasting ; kort door kracht
dynamische belasting; veel bewegen
statisch; lang niet bewegen , in zelfde houding je werk doen.
psychische belasting; tijdsdruk , verantwoordelijkheid.
Kan leiden tot???
lichamelijke klachten van rug, nek, schouder, spieren en pezen.
This item has no instructions
pathologie spieren / pezen
spierscheuringen
peesontstekingen
aangeboren spierziekte dystrofie (bv duchenne)
spierdystrofie
Spierdystrofie is een verzamelnaam voor verschillende erfelijke spieraandoeningen met spierzwakte als gevolg. De sterkte van de spieren neemt geleidelijk af omdat het spierweefsel wordt afgebroken. Verschillende spierdystrofieën zijn: bv duchenne
verworven spierziekte
ALS is geen spierziekte maar
ALS (Amyotrofische Laterale Sclerose) is een progressieve ziekte van de zenuwcellen waarbij de spieren geleidelijk aan uitvallen.
Spieratrofie (atrophia musculorem) is een aandoening van de spieren waarbij de spieren dunner worden en er krachtsverlies optreedt. Dit wordt helaas veel gezien in de revalidatie. Spieratrofie kan verschillende oorzaken hebben, zoals langdurig ziekenhuisverblijf, slechte voeding en neurologische aandoeningen
This item has no instructions
This item has no instructions
vragen
This item has no instructions