2.1 Handel en nijverheid in de Republiek CMV

• Geschiedenis
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 2

H2.1 Handel en nijverheid in de Republiek

pak je boek lees blz 65

beschrijf in 2 zinnen de economie van de Republiek

Begintaak

Lesplanning

A: Je kunt een beschrijving geven van de economie van de Republiek

B: Je kunt uitleggen hoe de economie van de Republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en WIC daarbij hadden.

C:Je kunt een verband leggen tussen de driehoekshandel, de slavenhandel en de plantageslavernij

Lesplanning

B: Je kunt uitleggen hoe de economie van de Republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en WIC daarbij hadden.

C: Je kunt een verband leggen tussen de driehoekshandel, de slavenhandel en de plantageslavernij

H2.1 Handel en nijverheid in de Republiek

Lees op blz 66/67

VOC en WIC

onderstreep de betekenis van de blauwe begrippen

Begintaak

Lesplanning

Herhaling vorige les

Uitleg B en C

Opdrachten

Lesplanning

Herhaling vorige les

Uitleg B en C

Opdrachten

 Oostzeevaart maakt de Republiek rijk.

• Tot 1450: hanzesteden. Daarna neemt Holland de handel over.
• Handel met gebieden rond de Oostzee, in Scandinavië
  
• hout en graan

Vóór de Gouden Eeuw

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Vóór de Gouden Eeuw

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Vóór de 'Gouden Eeuw"

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Antwerpen dé havenstad

Vóór de Gouden Eeuw

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Antwerpen dé havenstad

Vóór de Gouden Eeuw

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Antwerpen dé havenstad

Antwerpen herovert door Spanje

Vóór de Gouden Eeuw

https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1f/Parma%27s_brug%2C_Antwerpen_1585.JPG

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Antwerpen dé havenstad

Antwerpen herovert door Spanje

Vóór de Gouden Eeuw

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Antwerpen dé havenstad

Antwerpen herovert door Spanje

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Handel in Holland groeit

Begrippen

handelskapitalsime: het maken van winst door handel

stapelmarkt:

produkten worden opgeslagen in pakhuizen om ze later voor meer geld te verkopen 

Vóór de Gouden Eeuw

1450

1586

1600

Oostzee-handel

Antwerpen dé havenstad

Antwerpen herovert door Spanje

Handel in Holland groeit

Lesplanning

A: Je kunt een beschrijving geven van de economie van de Republiek

B: Je kunt uitleggen hoe de economie van de Republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en WIC daarbij hadden.

Lesplanning

B: Je kunt uitleggen hoe de economie van de Republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en WIC daarbij hadden.

C: Je kunt een verband leggen tussen de driehoekshandel, de slavenhandel en de plantageslavernij

maak 2 kolommen in je schrift.

https://www.youtube.com/watch?v=9WF3vST9unU

https://www.youtube.com/watch?v=rU_oGBL0uiU

VOC	WIC
- - -	- - -

De Oostzeevaart

• Hanzesteden werden vervangen door Holland
• Graan en hout voor Nederlandse luxe producten
• Wordt ook wel Moedernegotie genoemd
  

De economie van de republiek

Tot 1585: Antwerpen) veel rijker, maar....

1:uitvindingingen

2: Spanje herovert Antwerpen

uitvindingen

fluitschip

www.npostart.nl

Holland en Amsterdam

• Amsterdam vervangt Antwerpen
• Amsterdam werd de stapelmarkt van Europa
• Er ontstaat handelskapitalisme
  

Welke producten:

• Graan, hout en bont
• Wijn, zuidvruchten en zout
• Specerijen, zoals peper en nootmuskaat
  
• Suiker en tabak
• Boter, kaas en vlees
• Groenten, of hennep en vlas
  

Hoe wordt de Republiek rijk? (1)

• 1568-1648: Tachtigjarige oorlog (Nederlandse Opstand)

• Oorlog is in principe slecht voor de handel, maar de oorlog werd vooral in de Zuidelijke Nederlanden uitgevochten (huidige België)

• Haven van Antwerpen werd afgesloten: kooplieden vluchten naar Holland (Amsterdam)

VOC en WIC

Je kunt uitleggen hoe de economie van de republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en WIC daarin hadden.

Zoals jullie weten waren er al diverse ‘ontdekkingsreizen’ ondernomen vanuit met name Spanje en Portugal naar andere werelddelen. Zij haalden er producten uit Azië als specerijen (peper, nootmuskaat, kruidnagel) en uit (Zuid-)Amerika (koffie, rietsuiker, cacao en tabak). Dat werd in Antwerpen op de markt verkocht. Er bestond in de 16e eeuw dus al een wereldeconomie. 

Portugal en Spanje creëren een wereldeconomie in de 16e eeuw!

Portugal en Spanje creëren een wereldeconomie in de 16e eeuw!

1. Ontdekking nieuwe werelddelen en vaarroutes naar Azië en Amerika. 
2. Nieuwe (winstgevende) producten 

• cacao , koffie  en tabak  (Amerika);
• specerijen als peper  (Azië).

De Republiek zit niet stil!

Handelsbedrijven ('compagnieën') worden opgericht.

Probleem: Te veel onderlinge concurrentie. 😠

Oplossing: voorcompagnieën worden in 1602 één bedrijf...

Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC 1602)

De VOC = Verenigde Oost-Indische compagnie

 

ROUTE VOC

Handelmonopolie

= Vanuit de Republiek mocht alleen de VOC met Azië handelen.

 

De VOC mocht ook oorlog voeren. 💣

Toen bleek dat de VOC een succes was werd ook de WIC opgericht. 

Handelmonopolie

= Vanuit de Republiek mocht alleen de VOC met Azië handelen.

 

De VOC mocht ook oorlog voeren. 💣

Toen bleek dat de VOC een succes was werd ook de WIC opgericht. 

kaapvaart

VOC  (1602)

•  Azië 
• Specerijenhandel 
•  Bijzondere rechten:
•  Handelsmonopolie 
• Voert oorlogen 

WIC (1621)

• Amerika 
• Slaven, koffie, tabak, katoen 
• Bijzondere rechten:
• Handelsmonopolie 
• Kaapvaart 

Amsterdam wordt handelscentrum van Europa

Huiswerk vorige les:

Gebruik 2.1 en je aantekeningen en maak de volgende opdrachten:

TH: 3, 4, 5, 7 en 8

HA: 3, 4, 5, 6, 7, 11, 

Startopdracht: Lees de tekst op blz. 67 over slavernij.

Video

Wat is de Gouden Eeuw? (3:20)

Geef vier redenen voor het ontstaan van de 'Gouden Eeuw' EN

Geef drie gevolgen van de 'Gouden Eeuw'

De Gouden Eeuw

H2.1 Handel en nijverheid in de Republiek

Lesplanning

Welkom en intro (10 min.)

Lesdoelen (5 min.)

Herhaling (15 min.)

Slavernij (15 min.)

Filmopdracht (20 min.)

Bespreken (10 min.)

Opdrachtjes (15 min.)

Lesdoel

Aan het eind van dit hoofdstuk kun je:

• uitleggen hoe de economie in Holland in de late middeleeuwen veranderde en waarom dat belangrijk was.
•     een beschrijving geven van de economie van de Republiek

.

•     uitleggen hoe de economie van de Republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en de WIC daarbij hadden.
•     een verband leggen tussen de driehoekshandel, de slavenhandel en de plantageslavernij.

Herhaling

Handelskapitalisme & Wereldeconomie

Wereldeconomie: VOC

1602 opgericht uit voorcompagnieën

Handelsmonopolie met 'De Oost' (Indonesië, China, Japan)

Handel in specerijen, producten als porselein naar NL

Recht op oorlog voeren in Azië

1621: Oprichting West-Indische Compagnie (WIC)

Lesplanning

B: Je kunt uitleggen hoe de economie van de Republiek onderdeel werd van de wereldeconomie en welke rol de VOC en WIC daarbij hadden.

C: Je kunt een verband leggen tussen de driehoekshandel, de slavenhandel en de plantageslavernij

Slavernij in de Amerikaanse kolonien.

blz  67

Driehoekshandel

De WIC voer van Europa naar Afrika (wapens, textiel) . Vervolgens naar Amerika (slaven) en terug naar Europa.

(koffie, suiker, tabak)

'Door of No Return'
Fort Elmina, Ghana

Interieur van een slavenschip

Slavenmarkt Paramaribo

Werken op een plantage

Plantageslavernij

• 600.000 mensen verhandeld
  
• Koffie, suiker, tabak verbouwen
• 100 uur per week werk
• Lijfstraf als je niet/slecht werkte
  
• Eigen taal en cultuur verboden
• Verzet: marrons
• Afschaffing eind 19^e eeuw
  

Opdracht

Maak de vragen van paragraaf af t/m opdracht 13

blz 68 t/m 70

WIC: Driehoekshandel

Geweren, ijzer, textiel

wapens

Slaven, goud, ivoor,

slaven

Suiker, koffie, tabak

suiker