Bs 5 Spieren en beweging
Bs 5 Spieren en beweging
Vandaag
terugblik impulsgeleiding
je kunt de bouw en functie van glad en dwarsgestreept spierweefsel beschrijven
je kunt de bouw en werking van spieren beschrijven
je kunt effect van training, revalidatie en dopinggebruik uitleggen
Vraag
Vier stappen in het doorgeven van een pijnprikkel van een perifere zenuwcel naar een cel in de sensorische hersenschors zijn:
1. Blaasjes met neurotransmitters fuseren met het synapsmembraan.
2. De drempelwaarde van een sensorische zenuwcel wordt overschreden.
3. Impulsen worden geleid over een sensorische zenuwuitloper.
4. Neurotransmitters binden aan receptoren van een schakelzenuwcel.
Zet deze stappen in de goede volgorde
Glad spierweefsels
Kenmerken:
Langwerpige spiercellen
1 celkern per cel
Trage samentrekking, maar niet snel vermoeid
Geïnnerveerd door autonome zenuwstelsel
Komt voor in:
huid 4. bloedvaten
darmkanaal 5. iris
ademspieren
Dwarsgestreept
spierweefsel
Kenmerken:
Bestaat uit spiervezels
Ontstaat door versmelting van veel spiercellen
Snelle samentrekking maar snel vermoeid
Geïnnerveerd door animale zenuwstelsel
Komt voor in:
Skelet (zitten vast aan botten)
Welke type spierweefsel vinden we in de skeletspieren?
glad spierweefsel
dwarsgestreept spierweefsel
Glad spierweefsel raken minder snel vermoeid dan skeletspieren. Leg uit waarom dat gunstig is.
Aansturing spieren
Samentrekken van spieren
Hoe trekt een spier samen:
Een bewegingszenuwcel geeft impuls door via een motorische eindplaatje
Als reactie schuiven de myosine- en actinefilamenten in elkaar (hierdoor wordt de spier korter)
Energie (ATP) nodig voor de samentrekking: verbranding van glucose
Spieren werken samen
antagonisten
= Spieren die een tegengestelde beweging veroorzaken.
een spier heeft een andere spier nodig om te kunnen ontspannen
Snelle/langzame spiervezels
Verdeling van spiervezels is erfelijk.
Door training kan je geen langzame spiervezels omzetten in snelle spiervezels (of andersom)!
Wel kun je meer van bepaalde spiervezels krijgen!
Doping
Anabole steroïden: lijkt op de werking testosteron
toename spiermassa
aanmaak rode bloedcellen
EPO (erytropoëtine)
aanmaak rode bloedcellen.
Hoe noem je de eiwitdraden waaruit een spierfibril bestaat?
actines
filamenten
myosines
alle antwoorden zijn goed
Zet van groot naar klein: filament - spier - spierbundel - spierfibril - spiervezel
Spieren kunnen alleen samentrekken, hoe rekt een spier weer uit?
Zelf werken
opdrachten Bs 6
67 en 70