Gedrag in de dierenartspraktijk
Les 2 Gedrag in de praktijk
1
2
11-11-2025
Gedrag in de dierenartspraktijk
Les 2 Gedrag in de praktijk
1
2
11-11-2025
Onderwijseenheid 2:
Gezelschapsdieren
Les 2
Gedrag in de dierenartspraktijk
2
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Voornamelijk hoofdstuk 3
E- learning
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
3
Leerdoelen
4
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Huiswerk vorige week
Les 2 Gedrag in de praktijk
5
Wat willen jullie graag leren
11-11-2025
Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Oriëntatie
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Welke vorm van stress is ookalweer schadelijk?
Chronische stress
Acute stress
Stress in de praktijk
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
8
Stress in de praktijk
Les 2 Gedrag in de praktijk
9
11-11-2025
Stress signalen?
Stress in de praktijk
Les 2 Gedrag in de praktijk
10
11-11-2025
Hoe kun je stress in de DA praktijk verlagen?
Stress verlagende maatregelen
Les 2 Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Stressverlagende maatregelen
Les 2 Gedrag in de praktijk
12
11-11-2025
Stressverlagende maatregelen
Feromonen
Dieren kunnen feromonen van soortgenoten waarnemen.
Feromonen zeggen iets over seksuele staat van een dier en hoe het zich voelt.
Synthetisch nagemaakte feromonen kunnen stressverlagend werken
Bij gebruik Feliway ® sneller ontspannen gedrag, eerder eten, eerder zelfverzorgingsgedrag.
Werkt nog beter met schuildoos of mand of eigen mandje.
Natuurlijke feromonen kunnen dit ook
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Stressverlagende maatregelen
Les 2 Gedrag in de praktijk
14
11-11-2025
Hoe kan een DA praktijk cat friendly handelen?
Katvriendelijk (cat friendly)
Controle op de omgeving is belangrijker dan de omgang met andere dieren.
Communicatie vooral via geurmarkeringen.
Hoge planken of een parkeerrek voor kattenmanden zorgen voor meer overzicht. Een mand op de grond is erg stressvol.
Nog beter is het om een kattenspreekuur in te plannen of een aparte wachtkamer te hebben.
Een praktijk kan geregistreerd staan als Cat-friendly practice en moet daarbij aan verschillende voorwaarden voldoen
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Waarom is pijn belangrijk voor dieren?
Het beschermt het lichaam tegen schade
Het verhoogt de adrenaline bij gevaar
Hoe past een dier zich aan bij pijn?
Het verandert gedrag en houding
Het negeert de pijn volledig
Pijn
Les 2 Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Pijn
Les 2 Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Hoe uiten konijnen en katten pijn?
Ze maken veel geluid
Ze geven pijn goed aan
Ze verbergen pijn
Ze zijn altijd agressief
Wat is belangrijk bij pijnobservatie?
Alleen kijken naar rassen
Dieren snel straffen
Kennis van lichaamstaal hebben
Veranderingen negeren
Wat kan een dier doen voor aandacht?
Minder gaan slapen
Eten meer dan normaal
Doen alsof het pijn heeft
Meer spelen dan normaal
Wat bepaalt de pijnscore bij dieren?
Het ras van het dier
Houding en gedragingen
De kleur van het dier
De leeftijd van het dier
Pijn
Les 2 Gedrag in de praktijk
18
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
19
Valkuilen bij het herkennen van pijn
Onregelmatigheid wordt niet gezien
Veranderingen kunnen heel klein zijn
Veranderingen kunnen aan beide kanten gelijk zijn
Pijn wordt over het hoofd gezien, doordat de pijn langzaamaan is ontstaan
Pijn wordt verborgen i.v.m. sociale hiërarchie
Dieren kunnen ook doen alsof ze pijn hebben voor aandacht (sympathy lameness)
Pijn
11-11-2025
Pijn- gedragsveranderingen
Gedragsveranderingen die op pijn kunnen wijzen
Belangrijk om kennis van lichaamstaal en stresssignalen te hebben.
Als je vermoedt dat een dier pijn heeft, moet je het gedrag observeren en interpreteren.
Karakter van het dier speelt een rol
Allerbelangrijkste is dat je weet hoe het gedrag is veranderd.
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Testen van pijn
Het testen van pijn in de praktijk
Er bestaan verschillende testen die het pijnniveau aangeven bij een net geopereerde hond of kat.
Testen bestaan uit vragen naar houding en bepaalde gedragingen.
De pijnscore die er uit komt, zegt iets over de hoeveelheid pijn die het dier ervaart.
Bepaalt of een dier extra pijnstilling nodig heeft na een operatie.
Les 2 Gedrag in de praktijk
21
11-11-2025
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
22
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
23
Uitleg in filmpje
Signs of Pain in Pets (youtube.com)
6 Ways to Tell If Your Cat is Secretly in Pain 💔 (youtube.com)
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
24
Behandeling van pijn
Les 2 Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Castratie en gedrag
Castratie reu om gedragsredenen
Hormonen bepalen niet al het reuengedrag
Gedragingen kunnen zich ontwikkeld hebben door eerdere ervaringen en/of zijn aangeleerd. Castratie helpt dan niet.
Agressie zal wel iets afnemen
Tussen mannelijke honden binnen een roedel tot 60%
Richting teven, andere dieren of mensen binnen de roedel tot 30%
Richting onbekende honden en personen bij 10 tot 20%
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
Castratie en gedrag reu
Voordelen castratie
Minder weglopen of trekken aan de riem bij het ruiken van een loopse teef
Minder urine markeren
Minder berijden van mensen
Vermindering van seksuele frustratie
Verandering van de plaats in de groep
Nadelen castratie
Mogelijk conflicten in roedel door bepalen nieuwe hiërarchie
Verandering van lichaamsgeur waardoor ze voor intacte reuen aantrekkelijk worden
Minder aandacht voor de omgeving
Gaan sneller geestelijk achteruit bij het ouder worden
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
27
Castratie en gedrag teef
Voordelen castratie
Geen oestrusagressie meer
Minder trekken aan lijn
Minder prikkelbaar, minder angstig, minder gefrustreerd
Geen schijndracht meer
Toename zelfvertrouwen
Nadelen castratie
Toename zelfvertrouwen, waardoor angstagressie kan worden geuit
Door toename testeronniveau verandering in hiërarchie
Een teef wordt vaak om medische redenen gecastreerd.
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
28
Castratie en gedrag kater
Les 2 Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Castratie en gedrag poes
Les 2 Gedrag in de praktijk
11-11-2025
Wat is een voordeel van castratie bij reuen?
Verandering van lichaamskleur
Verhoogde seksuele frustratie
Minder urine markeren
Meer agressie naar andere honden
Wat is een nadeel van castratie bij teven?
Vermindering van angstigheid
Meer trekken aan de lijn
Toename zelfvertrouwen, angstagressie mogelijk
Geen oestrusagressie meer
Wat gebeurt er met poezen na castratie?
Ze willen meer naar buiten
Ze blijven vocaal gedrag vertonen
Ze blijven erg aanhankelijk
Ze worden niet meer krols
Wat is een gevolg van castratie bij katers?
Ze markeren minder met urine
Ze gaan meer buiten spelen
Ze worden agressiever naar mensen
Voorkomt territoriaal gedrag vaak
Huiswerk- opdracht
Maak een folder/flyer voor een dier naar keuze (hond, kat, konijn of kleine knager) over het voorkomen van stress voor, na en tijdens een dierenartsafspraak
Tip: canva
Volgende week inleveren op it´s learning
11-11-2025
Les 2 Gedrag in de praktijk
31