Les 3: Infusievloeistoffen en medicatie
Lesson duration is: 45 minItems in this lesson
Vandaag
Veel voorkomende infuusvloeistoffen
Medicatie i.v.
Praktijk: infuus vullen + medicatie i.v.
Veel voorkomende infuusvloeistoffen
0,9%
Glucose 5%
NaCL 0,9% + Glucose 5%
NaCL 0,9%
Oplossing van zout in water
Wordt gebruikt bij:
Waterverlies uit het lichaam (dehydratie)
Natriumverlies uit het lichaam (natriumdepletie)
Het toedienen van andere geneesmiddelen voor infusie of deze te verdunnen
Contra-indicaties toedienen NaCL 0,9%?
Let op bij patiënten met
Verhoogd natriumgehalte in het bloed
Nierproblemen
Hartaandoeningen
Hoge RR
Elke andere aandoening die gepaard gaat met natriumretentie (het lichaam houdt te veel natrium vast)
Glucose 5%
een steriele oplossing van glucose in water. Deze kan worden gebruikt om vocht
en glucose te geven of als oplossing om andere geneesmiddelen in op te lossen.
Let op bij patiënten met
Hyperglykemie waarbij er meer dan 6 EH insuline nodig zijn om deze te beheersen
Dit middel moet niet op zichzelf worden gebruikt voor de behandeling van vochttekorten, want het
bevat geen zouten en kan de osmotische waarde verminderen
NaCL 0,45% + Glucose 2,5%
Dit middel is een oplossing van glucose (suiker) en natriumchloride (zout) in water.
Glucose is een van de energiebronnen van het lichaam. Deze oplossing voor infusie levert 100 kilocalorieën
per liter.
Natrium en chloride zijn chemische bestanddelen die zich in het bloed bevinden.
Wordt gebruikt bij
als een bron van koolhydraten (suiker).
voor de behandeling van dehydratie (waterverlies uit het lichaam) en een verlies van chemicaliën
(bijvoorbeeld als gevolg van hevig zweten of nierfunctiestoornissen).
om u te behandelen als u een laag bloedvolume heeft in uw bloedvaten (hypovolemie).
Medicatie i.v.
IV medicatie
High risk medicatie
De WHO definieert high-risk (high-alert) medicatie als 'medicatie dat een hoog risico met zich meebrengt door significante schade aan te brengen bij de patiënt als het onjuist gebruikt wordt'. Hier hoort ook parenterale medicatie bij, zoals intraveneuze infusen en subcutane of intramusculaire injecties.
Alle IV medicatie behandel je dus als high risk medicatie!
Soorten IV medicatie/middelen
Antibiotica, sedativa , cytostatica, pijnstilling, bloedvatverwijder, contrastvloeistof,
totale parenterale voeding (TPV).
Wie kan er nog meer bedenken?
Waarom intraveneus?
Snel therapeutisch effect
Kan niet op een andere wijze worden toegediend
Zorgvrager is niet instaat medicatie op een andere wijze in te nemen
Zorgvrager mag niets per os
Voordelen IV medicatie
- Medicatie toedienen zonder belasting van het spijsverteringskanaal.
- Directe opname in het bloed. Biologische beschikbaarheid zo goed als 100%
- Geen absorptieverlies zoals je ziet bij orale medicatie.
- Snel therapeutisch effect
- Kan niet op een andere wijze worden toegediend
- Zorgvrager is niet instaat medicatie op een andere wijze in te nemen
- Zorgvrager mag niets per os
Uitscheiding of eliminatie door nieren en lever. ‘Klaringsorganen’
Daarom uitkijken bij medicatie die hier invloed op heeft!
Klaarmaken van IV medicatie
Controleren van het voorgeschreven geneesmiddel:
De controle vindt plaats met behulp van het Handboek Parenteralia, de geldende richtlijnen, protocollen, voorschriften en werkinstructies van het ziekenhuis/instelling. Bij onduidelijkheden altijd contact zoeken met een apotheker.Maken en invullen van het toedienings etiket:
Datum en tijd dat het geneesmiddel is klaargemaakt, naam van het geneesmiddel conform de medicatie opdracht, sterkte van het klaargemaakte geneesmiddel, naam en hoeveelheid van het verdunningsmiddel (indien van toepassing), houdbaarheid, plaats voor twee parafen.Berekenen van de benodigde hoeveelheden
Hoeveel ampullen heb je nodig, en welke soort? Soms uitrekenen op basis van kg.
Klaarmaken van IV medicatie
Desinfecteren van handen en werkblad, en toepassen van hygiënemaatregelen
Handen te desinfecteren met handalcohol, werkblad schoon te maken, op te ruime en te desinfecteren, schone werkkleding en disposable handschoenen te dragen.Verzamelen en klaarleggen van de benodigde materialen.
Klaarmaken van het geneesmiddel
Hierbij werk je volgens de stappen van het protocol.Paraferen van het toedien etiket
Controleren door tweede persoon
Paraferen van het toedien etiket door tweede persoon
Aandachtspunten bij bereiding
Let extra goed op...
- Als de berekening complex is
- Als het gaat om medicatie waarvan het effect groot is
(bv. kalium, insuline, gentamycine, azitromycine)
- Als het gaat om intraveneuze medicatie
- Als je een vreemde, 'verdachte' uitkomst krijgt
- Als je zelf twijfelt om wat voor reden dan ook
bij het toedieningsgereed maken van álle iv-medicatie
HANDSCHOENEN DRAGEN!
Protocollen
- Doel van het medicijn.
- Dosering en toediening instructies: Juiste dosering, frequentie en timing.
- Contra-indicaties en waarschuwingen: risico's of interacties.
- Bijwerkingen en monitoring: tekenen, symptomen en aanbevelingen.
- Duur van de behandeling.
- Interacties met andere medicijnen.
- Speciale instructies: bijzondere situaties, zoals doseringsaanpassingen bij patiënten met nier- of leverproblemen, zwangerschap of borstvoeding, etc.
Wat zijn de risico’s bij het klaarmaken
Diverse studies tonen aan dat fouten bij het klaarmaken frequent voorkomen (Taxis, 2004; Roelofsen, 2007). Veel voorkomende fouten zijn:
• een verkeerd geneesmiddel gereedmaken;
• een verkeerde dosis gereedmaken;
• rekenfouten;
• oplosfouten;
• onvoldoende hygiënische voorzorgsmaatregelen bij het klaarmaken;
• geen controle door een tweede persoon van
gereed gemaakte geneesmiddelen.
Sounds alike / look alike
IV medicatie toedienen
Controleren van het voorgeschreven geneesmiddel.
Voorbereiden van de toediening.
Hoe snel?, wat voor manier?, verenigbaar? Welke materialen?Verzamelen en klaarleggen van de benodigde materialen en controleren van het toedienetiket.
Juiste middel? Tweede controle uitgevoerd met bereiding?
IV medicatie toedienen
Identificeren van de patiënt Dit kan elektronisch door het scannen van het identiteitsbandje van de patiënt en het medicament. Anders controleren van geboortenaam, geboortedatum en patiëntnummer.
Controleren door tweede persoon
Desinfecteren van handen en toepassen van hygiënemaatregelen
Aansluiten
Evalueren: Let op extravasatie, andere te verwachten reacties.
Manieren van toedienen
Let op bij IV medicatie toedienen
Ga bij het toedienen van intraveneuze medicatie altijd na of het medicament
wel of niet gecombineerd mag worden met de infuusvloeistof die op dat moment aanhangt. (bekijk de protocollen in de instelling) Bij twijfel overleg met de apotheek.
Mag het medicament niet gecombineerd worden met de infuusvloeistof die aanhangt, spoel het systeem dan eerst door met een vloeistof waarmee het wél gecombineerd mag worden. Dat kan bv. fysiologisch zout zijn.
Maak wanneer nodig een plan/schema wanneer er heel veel middelen gegeven worden.
Controleer eerst of het infuus nog goed zit, vóór je intraveneus medicatie toedient.
Sommige medicatie kan grote schade aanrichten als het infuus subcutaan loopt (cytostatica!).
Vragen?
Oefenen met: venflon prikken, infuus aanhangen en iv medicatie geven.
Indicaties medicatie i.v. toedienen?
Hoe medicatie i.v. toedienen
Bolusinjectie
Via zijlijn infuus
Opgelost in lopend infuus
Bij het klaarmaken vd medicatie controleer je...
Dubbelcheck
Wat is de belangrijkste reden om voor een dikkere canule te kiezen bij inbrengen vaneen infuus?
De diameter van de vene
de soort vloeistof die wordt toegediend
de toestand van de arterie
de plaats waar gepuncteerd wordt
Je wil een patiënt antibiotica geven via zijn infuus. Wanneer geef je het medicijn niet.
Bij flebitis
Bij oedeem rond de insteekopening
Beide antwoorden zijn fout
Beide antwoorden zijn goed