Het hart en de bloedsomloop
Het hart en de bloedsomloop
Wat weet jij al over het hart en de bloedsomloop?
Leerdoel
Aan het einde van deze les kun je uitleggen hoe het hart en de bloedsomloop werken, de belangrijkste bloedvaten benoemen en basistips geven voor een gezond hart en bloedvaten.
Zo werkt je hart
Het hart is een spier die bloed door je hele lichaam pompt. Per minuut wordt er 4 tot 5 liter bloed rondgepompt, vol zuurstof en voedingsstoffen.
Onderdelen van het hart
Het hart bestaat uit vier ruimtes: linkerboezem, linkerkamer, rechterboezem en rechterkamer. Elk deel heeft zijn eigen taak in de bloedsomloop.
Kransslagaders
Kransslagaders liggen rondom het hart en voorzien de hartspier van zuurstof en voedingsstoffen. Problemen met deze vaten kunnen hartziekten veroorzaken.
Hartkleppen
Het hart heeft vier kleppen die zorgen voor eenrichtingsverkeer van het bloed. Slecht functionerende kleppen kunnen de bloedsomloop verstoren.
De bloedsomloop
Er zijn twee bloedsomlopen: de kleine om zuurstof op te nemen in de longen, en de grote die zuurstofrijk bloed naar het hele lichaam stuurt.
Soorten bloedvaten
Slagaders
Aders
Brengen zuurstofarm bloed terug naar het hart. Uitzondering: longaders.
Vervoeren zuurstofrijk bloed van het hart naar het lichaam. Uitzondering: longslagaders.
Haarvaten
Haarvaten zijn dunne vaatjes rond de organen. Zij leveren zuurstof en voeding en voeren afvalstoffen af.
Bloedstolling
Bloedplaatjes en eiwitten zorgen ervoor dat een wond wordt afgesloten door een stolsel. Dit voorkomt bloedverlies.
INR en stollingstijd
De INR-waarde geeft aan hoe snel je bloed stolt. Bij sommige ziekten of medicijnen moet deze waarde extra in de gaten gehouden worden.
Je hartslag
Bij volwassenen 60-100 slagen per minuut. Lager bij sporters mogelijk zonder problemen.
Pasgeboren baby's hebben een hogere hartslag die daalt naarmate ze ouder worden.
Normale hartslag
Hartslag bij kinderen
Zelf je hartslag meten
Je kunt je hartslag meten aan je pols of met een sporthorloge/app. Zo controleer je je eigen gezondheid.
Hartoverslagen en klachten
Iedereen heeft wel eens hartoverslagen. Soms zijn ze onschuldig; bij klachten zoals duizeligheid of pijn is het belangrijk medische hulp in te schakelen.
Leefstijl en preventie
Gezond eten, bewegen, niet roken en stress verminderen helpen om het hart en de vaten gezond te houden.
Herken acute klachten
Herhaal en reflecteer
Wat heb je vandaag geleerd over het hart, bloedvaten en hun functie? Wat kun je toepassen om je hart gezond te houden?
Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.
Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.
Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.