1.1 Een nieuwe grondwet

• New lesson editor
• Geschiedenis
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 4

Introductieles 

Planning 

• Introductie

• Wat gaan we doen?

• Wat wordt er verwacht?

• Opdracht tijdlijn

• Einde les

Wat gaan we doen de komende jaar

Periode 6: 

• 2X Hoofdstuk 1 Staatsinrichting (SE)

Periode 7: 

• 2X Hoofdstuk 5 Koude Oorlog & Hoofdstuk 6 Naar een nieuwe eeuw (SE)

• 1X Begrippentoets H1, H5 & H6 (SE)

Periode 8: 

• 2x Hoofdstuk 2 t/m Hoofdstuk 6 (SE)

• 1x Infografic & mondeling 

• 1x Begrippentoets Feniks hoofdstuk 1 t/m 6(SE)

Algemene afspraken tijdens de les.

• Chromebook is altijd mee en vol.

• Je zorgt voor een schrift voor de leerdoelen en aantekeningen. 

• 3x geen spullen/huiswerk vergeten is nablijven en contact met ouders.

• Hele klas een voldoende voor de SE-toets? Docent trakteert.
  

• Wij houden ons aan de gemaakte schoolregels. 

Maak je eigen krantenartikel

Opdracht: "Maak je eigen Krantenartikel!"

Doel: Je onderzoekt hoe het leven in Europa (of een land in Europa) was rond 1848.

Omschrijving van de opdracht:

“Rond 1850 veranderde Europa enorm: fabrieken kwamen op, burgers wilden meer vrijheid en macht, en koningen probeerden hun macht te houden.”

“Jullie gaan zelf onderzoeken wat er gebeurde, en dat verwerken in een krant alsof je in 1850 leeft.”

60

minute

00

second

+30 s

Schrijf op je blaadje:

10 gebeurtenissen uit je leven die veel impact op je hebben gehad. 

Maakt niet uit of je oud of jong was. 

Opdracht:

Maak een tijdlijn van je leven.

Hoe pak je het aan:

1. Verzin minimaal 10 gebeurtenissen uit je leven voor in je tijdlijn.

2. Je gaat nu een tijdlijn van je leven tekenen. Je mag deze zelf vorm geven (maak er iets moois van).

3. Teken ook een stukje voor je toekomst met daarin 3 gebeurtenissen waarvan je hoopt dat ze gaan gebeuren. 

4. Noteer de volgende gebeurtenissen op de goede plek in je tijdlijn (1. wanneer kwam je naar de CDF 2. Wanneer was er corona, 3. Wanneer ging weg van groep 8).

5. Aan het eind van de les lever je de tijdlijn ook in (met je naam natuurlijk).

20

minute

00

second

+30 s

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet.

Wat weet jij van Nederland rond 1848?

Lezen bladzijde 13

Hoofdvraag:

Hoofdvraag hoofdstuk 1: 

Welke ontwikkelingen maakte Nederland door in de periode 1848-1914?

Leerdoel 1.1

Welke gevolgen had de grondwet van 1848 voor het bestuur van Nederland?

Lesdoel.

Welke gevolgen had de grondwet van 1848 voor het bestuur van Nederland?

Deelvragen:

- Geef aan wat de aanleiding was voor het revolutiejaar in 1848.

- Geef aan wat er precies veranderde in ons bestuur en wie hierbij betrokken waren.

1815-1848

Hoe zag het bestuur in Nederland er toen uit?

Benoemt

Verantwoording

Kiest

Revolutiejaar 

1848

• 1848 was een onrustig jaar in Europa. In veel steden kwamen mensen in opstand. Zij eisten meer inspraak in het bestuur.

• In Frankrijk kwam een revolutie, waardoor de monarchie een republiek werd. 

Angst in Nederland.

In Nederland had het volk ook nauwelijks invloed op de politiek. Koning Willem II besliste vrijwel alles.

Een groep rijke burgers vond dit oneerlijk: Zij moesten wel belasting betalen, maar mochten niks bepalen. 

Deze groep rijke burgers, de liberalen vinden dat de burgers meer macht moesten hebben en de koning minder.

1. Overheid moet zorgen voor orde en veiligheid, politie en leger zijn daarvoor heel belangrijk.

2. Verder moest de overheid zich niet teveel bemoeien met de mensen.

3. Vrijheid is het belangrijkste

Angst in Nederland

Toen ook in Nederland rellen uitbraken, gaf de koning de liberale politicus Thorbecke de opdracht om een nieuwe grondwet te maken.

Thorbecke

De liberaal Johan Thorbecke (1798-1872), 

• Werd in 1844 lid van de Tweede Kamer.
  

• Vier jaar later, in 1848, vroeg Willem II hem de grondwet te wijzigen. Het parlement kreeg toen meer macht en de koning minder.
  

• Ook kreeg het volk meer inspraak door de invoering van het censuskiesrecht

15

minute

00

second

+30 s

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet.

Planning 

• Herhaling 

• Leerdoel  

• Uitleg 

• Maken opdrachten 

• Einde les

Wie was koning van Nederland tijdens het Revolutiejaar?

A

Lodewijk Napoleon

B

Willem I

C

Willem II

D

Willem III

Een republiek is een land zonder koning, vaak is een president de staatshoofd.

A

Waar

B

Niet Waar

C

D

Welke gevolgen had de grondwet van 1848 voor het bestuur van Nederland?

Wie was Thorbecke?

• Je kunt beschrijven welke verandering Thorbecke in Nederland heeft gebracht.

Verdeelde macht

• Je weet waarom de ‘trias politica’ is ingevoerd.

• Je weet welke drie machten er zijn, wie er bij horen en welke taken zij hebben.

Het politieke stelsel van Nederland (bron 5)

• Je kunt aangeven wat de drie niveaus van volksvertegenwoordiging  zijn (lokaal, provinciaal en landelijk) 

Thorbecke

De liberaal Johan Thorbecke (1798-1872), 

• Werd in 1844 lid van de Tweede Kamer.
  

• Vier jaar later, in 1848, vroeg Willem II hem de grondwet te wijzigen. Het parlement kreeg toen meer macht en de koning minder.
  

• Ook kreeg het volk meer inspraak door de invoering van het censuskiesrecht

1848 en Willem II

• Willem II (1792-1849) wilde, toen hij in 1840 koning werd, net zo min de macht met iemand delen als zijn vader vóór hem.
  

• In 1848 veranderde dat. De nieuwe grondwet beperkte de macht van de koning, want in een constitutionele monarchie moet iedereen zich aan de wet houden, ook de koning. 

• Wel werd de koning onschendbaar, de koning is niet verantwoordelijk voor zijn politieke daden of uitspraken. 

Nieuwe Grondwet

1848

Gevolgen 

• De leider van de Nederlandse Liberalen: Johan Rudolf Thorbecke maakt een nieuwe grondwet:

1. Koning is onschendbaar

2. Ministeriële verantwoordelijkheid

• Dit betekent: de ministers zijn verantwoordelijk voor de daden van de regering* (ook: voor de daden van de koning)
  

regering zijn de koning(in) en ministers samen 

Gevolgen 

3. Constitutionele monarchie (=iedereen dus ook de koning moet zich aan de grondwet houden)

4. Parlementaire democratie (=parlement heeft het laatste woord)

(volgende week)

parlement zijn de Eerste Kamer en Tweede Kamer samen

Hoe zag het bestuur 

van Nederland er 

vanaf 1848* uit?

*de meeste onderdelen zijn vandaag nog steeds geldig

Benoemt

Kiest

Verantwoording

Grondwet

Liberalen

Monarchie

Parlement

Republiek

regering 

A

In Nederland: de Eerste en Tweede Kamer, samen ook de Staten-Generaal genoemd.

B

Belangrijkste wet van een land waarin staat hoe het land wordt bestuurd en wat de rechten van de inwoners zijn.

C

Land zonder koning. In een republiek is vaak een president het staatshoofd.

D

Politieke groep die vindt dat ieder mens zo veel mogelijk vrijheid moet hebben. De overheid moet zich daarom zo weinig mogelijk met de samenleving en de economie bemoeien. 

E

Land met een koning of keizer als staatshoofd. 

F

koning en ministers 

Verdeelde macht: Trias Politica

Door de grondwet van Thorbecke werd Nederland een parlementaire democratie: elke vier jaar bepalen de Nederlanders die kiesrecht hebben wie er namens hen het land mogen besturen.

Eerst hadden alleen mensen die vanaf een bepaald bedrag aan belasting betaalden kiesrecht: dit heet censuskiesrecht

Verdeelde macht

De volksvertegenwoordiging / het parlement – heeft sinds 1848 veel macht, maar niet alle macht. De macht is in ons land namelijk in drie stukken opgedeeld, de trias politica.

• Wetgevende macht, door parlement

• Uitvoerende macht, door regering

• Rechterlijke macht, door rechters

* parlement zijn eerste en tweede kamer samen

* regering bestaat uit de ministers en de koning. 

Trias Politica

(Driemachtenleer)

5

minute

00

second

+30 s

Grondwet

Liberalen

Monarchie

Parlement

Republiek

A

In Nederland: de Eerste en Tweede Kamer, samen ook de Staten-Generaal genoemd.

B

Belangrijkste wet van een land waarin staat hoe het land wordt bestuurd en wat de rechten van de inwoners zijn.

C

Land zonder koning. In een republiek is vaak een president het staatshoofd.

D

Politieke groep die vindt dat ieder mens zo veel mogelijk vrijheid moet hebben. De overheid moet zich daarom zo weinig mogelijk met de samenleving en de economie bemoeien. 

E

Land met een koning of keizer als staatshoofd. 

Volgende week

Vrijdag 1 september komt er  huiswerk controle over paragraaf 1.1

Wil zeker niet achter lopen?

• De opdrachten van deze week afronden.

• De leerdoelen tot nu toe uitwerken (revolutiejaar en Wie was Thorbecke)

Planning 

• Herhaling (korte vragen & kennen en kunnen tot nu toe)

• Leerdoel  

• Uitleg 

• Maken opdrachten 

• Einde les

Grondwet

Liberalen

Parlement

parlementaire democratie

regering 

A

In Nederland: de Eerste en Tweede Kamer, samen ook de Staten-Generaal genoemd.

B

Belangrijkste wet van een land waarin staat hoe het land wordt bestuurd en wat de rechten van de inwoners zijn.

C

democratie waarin burgers via gekozen volksvertegenwoordigers invloed hebben op het bestuur. 

D

Politieke groep die vindt dat ieder mens zo veel mogelijk vrijheid moet hebben. De overheid moet zich daarom zo weinig mogelijk met de samenleving en de economie bemoeien. 

F

koning en ministers 

Een republiek is een land zonder koning, vaak is een president de staatshoofd.

A

Waar

B

Niet Waar

C

D

Wie controleerde voor 1848 de regering?

A

De rechters

B

De Eerste Kamer

C

De Tweede Kamer

D

De koning

Wie schreef de nieuwe grondwet in 1848?

A

Willem II

B

Thorbecke

C

Hooghoudt

D

Willem III

Wie mocht er na 1848 de leden van de Tweede kamer kiezen?

A

Alle inwoners van Nederland

B

Alle mannelijke inwoners van Nederland

C

Alle inwoners van Nederland die voldoende belasting betaalden.

D

De Provinciale Staten

Welke zinnen over de liberalen in de negentiende eeuw zijn waar?

A

Liberalen wilden dat de overheid hen zo veel mogelijk met rust liet.

B

Liberalen wilden dat de overheid goed voor hen zorgde.

C

Liberalen wilden dat burgers meer macht kregen en de koning minder.

D

Liberalen wilden liever geen koningshuis

Hoe heet de scheiding van de machten

Welke macht hoort er niet bij

A

wetgevende macht

B

koninklijke macht

C

rechterlijke macht

D

uitvoerende macht

Het parlement hoort bij de?

A

uitvoerende macht

B

wetgevende macht

C

rechtelijke macht

D

De regering heeft de

A

uitvoerende macht

B

wetgevende macht

C

rechterlijke macht

D

De rechters hebben de

A

rechterlijke macht

B

uitvoerende macht

C

wetgevende macht

D

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet.

De Trias Politica

Leerdoel.

Welke gevolgen had de grondwet van 1848 voor het bestuur van Nederland?

Klassieke grondrechten

• Je weet waarom de klassieke grondrechten werden ingevoerd.

• Je kunt de klassieke grondrechten benoemen en beschrijven.

Klassieke Grondrechten

Om te voorkomen dat de overheid te veel macht zou krijgen, waren er al voor de tijd van Thorbecke klassieke grondrechten in de grondwet opgenomen.

• Deze grondrechten beschermen burgers tegen de overheid. 

• Ook de overheid moet zich aan de wet houden.
  

• Er kan nooit een wet worden aangenomen die in strijd is met de grondrechten. Iedere nieuwe wet moet kloppen met de grondrechten.

Klassieke grondrechten

Grondrechten die Nederland al had voor 1848

• Vrijheid van godsdienst.

• vrijheid van meningsuiting.

• Vrijheid van drukpers

Thorbecke voegde hieraan toe: Bijvoorbeeld:

• Vrijheid van vereniging en vergadering
  

• Vrijheid van onderwijs (iedereen mag een school beginnen)

IN DE GRONDWET VÓÓR 1848

IN DE GRONDWET VANAF 1848

Vrijheid van godsdienst

Vrijheid van meningsuiting

Vrijheid van onderwijs

Vrijheid van drukpers

Vrijheid van vereniging en vergadering

5

minute

00

second

+30 s

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet.

Planning 

• Herhaling 

• Leerdoel  

• Uitleg 

• Maken opdrachten 

• Einde les

Taken van het parlement

Het Parlement- de Staten Generaal- De volksvertegenwoordiging  (de Eerste en Tweede Kamer samen)

- heeft twee taken.

1. Het maken en goedkeuren van wetten.

2. Het controleren van de regering.

Coalitie en oppositie

De tweede kamer heeft 150 zetels en de eerste kamer 75

Om iets te kunnen beslissen heb je meer dan de helft van de stemmen nodig.

• In Nederland is geen enkele partij groter dan de meerderheid van de Tweede Kamer.

• Om die meerderheid wel te hebben, moeten partijen samenwerken. 

• Partijen die in de regering samenwerken, heten: coalitie.

• Partijen die niet in de regering zitten, maar wel in de Tweede Kamer, heten: oppositie

Welke zinnen over de liberalen in de negentiende eeuw zijn waar?

A

Liberalen wilden dat de overheid hen zo veel mogelijk met rust liet.

B

Liberalen wilden dat de overheid goed voor hen zorgde.

C

Liberalen wilden dat burgers meer macht kregen en de koning minder.

D

Liberalen wilden liever een republiek dan een monarchie.

Noem 3 klassieke grondrechten die in de grondwet staan.

Leerdoel.

Welke gevolgen had de grondwet van 1848 voor het bestuur van Nederland?

Coalitie en oppositie

• Je weet wat de coalitie en oppositie zijn.

Taken van het parlement.

• Je kunt omschrijven welke twee taken het parlement heeft.

• Je kunt omschrijven welke rechten De Eerste Kamer heeft om deze uit te voeren

• Je kunt omschrijven welke rechten De Tweede Kamer heeft om deze uit te voeren.

Taken van het parlement

Het Parlement- de Staten Generaal- De volksvertegenwoordiging  (de Eerste en Tweede Kamer samen)

- heeft twee taken.

1. Het maken en goedkeuren van wetten.

2. Het controleren van de regering.

Hoofdtaken Tweede Kamer

• Controleren van de regering (controlerende taak)

• Maken van wetten (wetgevende taak)

Hoofdtaken Eerste Kamer 

• Controleren van de regering (de koning en de ministers (controlerende taak)

• Wetsvoorstellen beoordelen 

Wat zijn dus de twee hoofdtaken van het parlement?

1. het controleren van de regering.

2. het maken en beoordelen van wetten. 

Om de regering te kunnen controleren heeft het parlement  rechten.

• Recht van budget (goed- of afkeuren van de staatsbegroting

• Recht van enquête (tot op de bodem uitzoeken van een bepaalde zaak)

• Vragenrecht: recht om het kabinet vragen te stellen ('vragenuurtje') 

• Recht van interpellatie (minister verplichten tot een debat)

• Motierecht: recht om een motie een wens van de Kamer) in te dienen 

Wetgevende instrumenten (rechten) die alleen de Tweede kamer heeft

• Recht van amendement (wetsvoorstellen aanpassen)

• Recht van initiatief (Kamerleden kunnen zelf met een wetsvoorstel komen i.p.v. de minister)

Van wetsvoorstel

tot wet

Wie mogen met een wetsvoorstel komen?

• Ministers (ondersteuning vanuit een ministerie)

• Kamerleden mogen met een voorstel voor een nieuwe wet komen (recht van initiatief) of een wijziging op een wetsvoorstel indienen (recht van amendement)

10

minute

00

second

+30 s

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet.

Planning 

• Herhaling 

• Leerdoel  

• Uitleg 

• Maken opdrachten 

• Einde les

CONTROLERENDE TAKEN

WETGEVENDE TAKEN

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

ALLEEN TWEEDE KAMER

EERSTE KAMER & TWEEDE KAMER

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

Luxemburgse Kwestie!!

• Frankrijk wilde in 1867 Luxemburg van Nederland overkopen. 

• Koning Willem III vond dat goed en stuurde zijn zoon naar Parijs om de koop te regelen.

• De Duitse Bond zag dit als een bedreiging en wilde Nederland de oorlog verklaren.

Het probleem werd uiteindelijk opgelost: Luxemburg zou bij Nederland blijven.

• De Koning en ministers hadden het parlement niet ingelicht over de plannen voor de verkoop van Luxemburg en over de oorlogsdreiging. 

•  Ze vonden daarom dat de regering moest aftreden.

Luxemburgse Kwestie

• Maar de ministers weigerden dat, en de koning steunde hen. --> Het parlement moest weg. 

• Maar het nieuw gekozen parlement steunde ook de regering niet. 

• Daarom keurde het parlement alle nieuwe plannen van de ministers af met het recht van Budget: hierdoor konden ze niet meer regeren.

De enige oplossing was toen: vertrekken. 

Sindsdien neemt een regering altijd ontslag als de meerderheid van het parlement dat wil.

10

minute

00

second

+30 s

Koninkrijk met een grondwet

Staat waarin de burger via de Eerste en Tweede Kamer invloed heeft

Constitutionele monarchie

Parlementaire democratie

De regering heeft de

A

uitvoerende macht

B

wetgevende macht

C

rechterlijke macht

D

CONTROLERENDE TAKEN

WETGEVENDE TAKEN

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

ALLEEN TWEEDE KAMER

EERSTE KAMER & TWEEDE KAMER

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

1

minute

00

second

+30 s

VÓÓR 1848

VANAF 1848

Koning heeft alle macht

Ministeriële 

verantwoordelijkheid

Constitutionele monarchie

Parlementaire democratie

Koning is onschendbaar 

Hoe heet ook alweer het recht om een wetsvoorstel te doen?

A

Amendementsrecht

B

Enquêterecht

C

Initiatiefrecht

D

Interpellatierecht

Parlement

Controleert

Volk

2

minute

00

second

+30 s

Gemeenteraad

Provinciale Staten

Eerste Kamer

Tweede Kamer

Regering

Herhaling

Het parlement (de Eerste en Tweede Kamer samen) heeft de wetgevende macht. Zij maken de wetten. 

De regering heeft de uitvoerende macht, zij zorgen dat de wetten worden uitgevoerd.

De rechters hebben de rechterlijke macht, zij mogen mensen straffen die zich niet aan de wet houden. 

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet

Herhaling paragraaf 1.1

Een nieuwe grondwet

Grondwet

Liberalen

Monarchie

Parlement

Republiek

A

In Nederland: de Eerste en Tweede Kamer, samen ook de Staten-Generaal genoemd.

B

Belangrijkste wet van een land waarin staat hoe het land wordt bestuurd en wat de rechten van de inwoners zijn.

C

Land zonder koning. In een republiek is vaak een president het staatshoofd.

D

Politieke groep die vindt dat ieder mens zo veel mogelijk vrijheid moet hebben. De overheid moet zich daarom zo weinig mogelijk met de samenleving en de economie bemoeien. 

E

Land met een koning of keizer als staatshoofd. 

De regering heeft de

A

uitvoerende macht

B

wetgevende macht

C

rechterlijke macht

D

CONTROLERENDE TAKEN

WETGEVENDE TAKEN

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

Welke taken heeft de Tweede Kamer?

A

Wetgeving maken Regering controleren

B

Wetgeving maken Dagelijks bestuur van het land

C

Regering controleren Dagelijks bestuur van het land

D

Recht van amendement heeft/hebben:

A

De Eerste Kamer

B

De Tweede Kamer

C

Beide Kamers

D

Recht van interpellatie heeft/hebben:

A

De Eerste Kamer

B

De Tweede Kamer

C

Beide Kamers

D

Hoe heet ook alweer het recht om een wetsvoorstel te doen?

A

Amendementsrecht

B

Enquêterecht

C

Initiatiefrecht

D

Interpellatierecht

Welk recht gebruikt de Tweede Kamer als zij een wetsvoorstel wil aanpassen?

A

Het amendementsrecht

B

Het enquêterecht

C

Het initiatiefrecht

D

Het vragenrecht

Het recht om een wetsvoorstel aan te passen

Recht om de minster tot een debat te verplichten

Recht om een zaak tot op de bodem uit te zoeken

Recht om de staatsbegroting goed- of af te keuren

Recht van kamerleden om zelf een wetsvoorstel indienen

Recht van budget

Recht van enquête 

Recht van interpellatie

Recht van amendement 

Recht van initiatief 

Welk land wilde Luxemburg kopen in 1867?

A

Duitsland

B

Frankrijk

C

Nederland

D

Wie was er vorst ten tijde van de Luxemburgse Kwestie?

A

Willem I

B

Willem II

C

Willem III

D

Wilhelmina

Parlement

Controleert

Volk

2

minute

00

second

+30 s

Gemeenteraad

Provinciale Staten

Eerste Kamer

Tweede Kamer

Regering

5

minute

00

second

+30 s

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "De overheid moet zich niet te veel bemoeien met mijn zaken."

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "Politie en leger is belangrijk om eigendommen te beschermen. Dit is een kerntaak van de overheid."

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

2

minute

00

second

+30 s

WETGEVENDE MACHT

UITVOERENDE MACHT

RECHTERLIJKE MACHT

ministers

rechters

straffen

Eerste Kamer

regering

oppositie

budgetrecht

amendementsrecht

verkiezingen

ALLEEN TWEEDE KAMER

EERSTE KAMER & TWEEDE KAMER

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

Controlerende instrumenten (rechten) van de Eerste- en Tweede Kamer

Wetgevende instrumenten (rechten) die alleen de Tweede kamer heeft

Recht van budget

Recht van enquête 

Vragenrecht

Recht van interpellatie

Motierecht

Recht van amendement 

Recht van initiatief 

Nederland vanaf 1848 tot 1914

Paragraaf 1.1 Een nieuwe grondwet.

Wie was koning van Nederland tijdens het Revolutiejaar?

A

Lodewijk Napoleon

B

Willem I

C

Willem II

D

Willem III

Wie schreef de nieuwe grondwet in 1848?

A

Willem II

B

Thorbecke

C

Hooghoudt

D

Schimmelpenninck

1

minute

00

second

+30 s

VÓÓR 1848

VANAF 1848

Koning heeft alle macht

Ministeriële verantwoordelijkheid

Constitutionele monarchie

Parlementaire democratie

Koning is onschendbaar 

30

second

+30 s

Koninkrijk met een grondwet

Staat waarin de burger via de Eerste en Tweede Kamer invloed heeft

Constitutionele monarchie

Parlementaire democratie

Johan Rudolf Thorbecke was onderdeel van een politieke stroming. Welke politieke stroming?

A

Liberalen

B

Socialisten

C

Confessionelen

D

Conservatieven

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "De overheid moet zich niet te veel bemoeien met mijn zaken."

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "Het minimumloon is een goede zaak om uitbuiting van arbeiders tegen te gaan."

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "Je bent verantwoordelijk voor je eigen keuzes. Wie wil werken, zal wel werk vinden!"

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "Politie en leger is belangrijk om eigendommen te beschermen. Dit is een kerntaak van de overheid."

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

Past de onderstaande uitspraak bij een liberaal? "De overheid kan beter te veel dan te weinig wetten maken, om arbeiders te beschermen."

A

Liberaal

B

Niet liberaal

C

D

Wie controleerde voor 1848 de regering?

A

De rechters

B

De Eerste Kamer

C

De Tweede Kamer

D

De koning

Wie mocht er na 1848 de leden van de Tweede kamer kiezen?

A

Alle inwoners van Nederland

B

Alle mannelijke inwoners van Nederland

C

Alle inwoners van Nederland die voldoende belasting betaalden.

D

De Provinciale Staten

Noem 3 grondrechten die in de grondwet staan.

1

minute

00

second

+30 s

Welke zin is juist?

A

Grondrechten beschermen de overheid tegen de burger.

B

Grondrechten beschermen de burger tegen de overheid.

C

Grondrechten beschermen de overheid door de burger.

D

Grondrechten beschermen de burger door de overheid.

Hoe heet ook alweer het recht om een wetsvoorstel te doen?

A

Amendementsrecht

B

Enquêterecht

C

Initiatiefrecht

D

Interpellatierecht

Noem 3 rechten van het parlement.

1

minute

00

second

+30 s

1

minute

30

second

+30 s

CONTROLERENDE TAKEN

WETGEVENDE TAKEN

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

1

minute

30

second

+30 s

ALLEEN TWEEDE KAMER

EERSTE KAMER & TWEEDE KAMER

Initiatiefrecht

Amendementsrecht

Interpellatierecht

Enquêterecht

Budgetrecht

1

minute

00

second

+30 s

IN DE GRONDWET VÓÓR 1848

IN DE GRONDWET VANAF 1848

Vrijheid van godsdienst

Vrijheid van meningsuiting

Vrijheid van onderwijs

Vrijheid van drukpers

Vrijheid van vereniging en vergadering

2

minute

00

second

+30 s

WETGEVENDE MACHT

UITVOERENDE MACHT

RECHTERLIJKE MACHT

ministers

rechters

straffen

Eerste Kamer

regering

oppositie

budgetrecht

amendementsrecht

verkiezingen

Welk land wilde Luxemburg kopen in 1867?

A

Duitsland

B

Frankrijk

C

Nederland

D

Wie was er vorst ten tijde van de Luxemburgse Kwestie?

A

Willem I

B

Willem II

C

Willem III

D

Wilhelmina

Recht van initiatief heeft/hebben:

A

De Eerste Kamer

B

De Tweede Kamer

C

Beide Kamers

D

Controlerende instrumenten (rechten) van de Eerste- en Tweede Kamer

Wetgevende instrumenten (rechten) die alleen de Tweede kamer heeft

Recht van budget

Recht van enquête 

Vragenrecht

Recht van interpellatie

Motierecht

Recht van amendement 

Recht van initiatief