Neologismen en ontleningen

• Nederlands
• Secundair onderwijs

Neologismen en ontleningen

Neologisme: nieuwe woorden

Verschillende manieren:

• nieuwe samenstellingen (klimaatklever)
• leenwoorden (influencer)
• porte-manteauwoorden (digibeet)
• klanknabootsingen (ping)
• ...

Soorten ontleningen

• Directe leenwoorden: vreemd woord (bv. laptop) of bastaardwoord (bv. downloaden)
  
  
• Indirecte leenwoorden: leenvertaling (bv. kettingroker) of barbarisme (bv. 'dat maakt geen zin')

Wat is 'e-mailen'?

1. vreemd woord
2. bastaardwoord
3. leenvertaling
4. barbarisme

Wat is 'niet mijn kopje thee' (not my cup of tea)?

1. vreemd woord
2. bastaardwoord
3. leenvertaling
4. barbarisme

Wat is 'toyboy'?

1. vreemd woord
2. bastaardwoord
3. leenvertaling
4. barbarisme

Wat is 'wolkenkrabber' (skyscraper)?

1. vreemd woord
2. bastaardwoord
3. leenvertaling
4. barbarisme

Taal in evolutie

• Steeds meer 'barbarismen' worden nu aanvaard, maar niet door iedereen: bijvoorbeeld 'neem je tijd' (take your time)
• Bepaalde begrippen zijn moeilijk te vertalen: inside joke
• Toch proberen sommigen proberen nieuwe Nederlandse woorden te bedenken: bv. 'gonswoord' i.p.v. 'buzzword'

'Het ontbreekwoord'

• Wekelijks programma van Radio 1 op woensdag
• Zoektocht naar woorden die in onze taal nog niet bestaan
  
  https://interactief.radio1.be/quiz/1664984_213/ontbreekwoord.html 

Voorbeelden

• 'schimmen': ghosten
• 'sneukelspijt': spijt van te veel zoet eten
• 'negeerzeer': geen antwoord krijgen in de chat
• 'vakantiekater': meer moe zijn na de vakantie dan ervoor

Wat is 'breinpuin'?

Wat is een 'sluiphuwelijk'?

Wat is 'brollificatie'?

Wat is een 'telecrush'?

Verzin zelf een ontbreekwoord

Opdracht van de week op Radio 1: 'We zoeken een woord voor het gevoel dat je iets vergeten bent, maar je weet niet wat. Je bent dus eigenlijk vergeten wat je vergeten bent. Je weet niet eens of je een voorwerp vergeten bent, of een handeling niet hebt verricht die je had moeten verrichten'

https://interactief.radio1.be/quiz/1664984_213/ontbreekwoord.html 

Geef hier je ontbreekwoord in.