Basiszorg: Bedcomplicaties

• Verpleging en verzorging
• MBO
• Studiejaar 1

Basiszorg

Complicaties van bedrust voorkomen

Team onderwijs@zorg

Leerdoelen

• Je kunt op basis van het zorgplan complicaties van bedrust voorkomen.

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Complicaties van bedrust

Als een zorgvrager door een ziekte of aandoening langdurig inactief is, kan hij last krijgen van lichamelijke complicaties, zoals decubitus, spieratrofie, trombose en obstipatie

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Complicaties van bedrust

• Decubitus
• Trombose
• Spieratrofie
• Obstipatie
• Pneumonie
• Blaasretentie
• Blaasontsteking
• Osteoporose
• Depressie

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Trombose ontstaat onder andere door vertraging van de bloedsomloop, zoals bij langdurige bedrust

1. juist
2. onjuist

Smetten komen alleen voor in de liezen, oksel en bilnaad

1. juist
2. onjuist

Inwerking van vocht op de huid is een risico-indicator voor decubitus

1. juist
2. onjuist

Bij categorie I van decubitus is er verlies van een volledige huidlaag (vet zichtbaar)

1. juist
2. onjuist

Complicaties van de ademhaling

Pneumonie (Longontsteking)

• ontsteking van het longweefsel
• kleine vertakkingen van de longen en longblaasjes zijn ontstoken

Oorzaak: virus of bacterie, aspiratiepneumonie

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Longontsteking

Waar kun je een longontsteking aan herkennen?

• koorts
• hoesten (groen slijm ophoesten)
• benauwd 
• pijn bij ademhalen
• cyanotisch
• verward, delier
  

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Longontsteking

• Doorademen / ademhalingsoefeningen
• Wisselligging
• Goede houding bij het eten
• Controle van de voedingssonde

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Smetten

Decubitus

Trombose

Complicaties van de bloedsomloop

Vraag

• Wat is orthostatische hypotensie?
• Bloedstroom naar hersenen is onvoldoende

• Wat kun je doen om vallen bij opstaan te voorkomen?
• Tijd nemen, oefeningen voor dat je op staat, op rand zitten

• Wat kun je ter preventie van orthostatische hypotensie te voorkomen?
• Regelmatig recht op zitten

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Trombose

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Trombose

• In het bloedvat ontstaat een stolsel (trombus)
• Het bloedvat vernauwt zich
• De bloeddoorstroming vermindert

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Trombose

In een ader ontstaat dan:

• een trombosebeen

In een slagader ontstaat dan:

• etalagebenen
• hartinfarct
• herseninfarct

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Longembolie

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Bij een trombosebeen is er gevaar voor een longembolie

Complicaties van de huid

Decubitus

Wie heeft in de praktijk al decubitus wonden gezien?

1. Waar zat de decubituswond (of waar zaten de decubituswonden)?
2. Welke behandeling werd er gegeven?

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Decubitus

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Indeling decubitus

• Categorie I: niet wegdrukbare roodheid bij een intacte huid
• Categorie II: verlies van een deel van de huidlaag of blaar
• Categorie III: verlies van een volledige huidlaag (vet zichtbaar)
• Categorie IV: verlies van een volledige weefsellaag (spier/bot zichtbaar)

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Risicogroepen decubitus

• Zorgvragers die immobiel zijn
• Zorgvragers met een dwarslaesie
• Zorgvragers in de terminale fase
• Zorgvragers op de intensive care

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Risicobeoordelingsinstrumenten

In groepjes van 3 of 4:

• Kies 2 zorgvragers
• Scoor de ene via de Nortonschaal en de andere via de Bradenschaal (Canvas of zelf zoeken). Probeer elke score te onderbouwen met observaties.

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Waar komt decubitus het vaakst voor?

1. stuit
2. knie
3. hiel
4. elleboog

Wat doen jullie in de praktijk om smetten te voorkomen?

Complicaties van de spieren en gewrichten

Spieratrofie

Spieren die langere tijd niet gebruikt worden, worden dunner en slapper

Heeft er iemand wel eens een tijd met zijn been in het gips gezeten?

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Spieren en gewrichten

• Spieratrofie
• Contractuur

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Complicaties van de uitscheiding

Complicaties van de uitscheiding

• Obstipatie

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Wat kun je doen om obstipatie te voorkomen?

Obstipatie

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Psychosociaal functioneren

Psychosociaal functioneren

• Depressie
• Hospitalisatie
• Onbegrepen gedrag

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Hospitalisatie

• Zelf geen actie ondernemen
• Lusteloos / passie zijn
• Geen keuzes kunnen maken
• Geen beslissingen kunnen nemen
• Weinig of geen interesse in anderen kunnen opbrengen
• Alleen over zichzelf praten
• Agerend gedrag vertonen tegenover zorgverleners
• Geen trek hebben in eten en drinken

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Opdrachten

• Voer de opdracht folder/flyer uit
• Als je daarmee klaar bent kun je de e-learning 'doorliggen' doen. Bewaar het certificaat voor je portfolio/bewijsmateriaal

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Opdracht

Jullie werken als verzorgende IG in de thuiszorg. Als goede verzorgende IG werken jullie natuurlijk volgens de schijf van vijf.

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Opdracht: folder/flyer

• In subgroepen van 3 of 4
• Kies een complicatie van bedrust
• Maak een flyer voor mantelzorgers. Denk aan:

Team onderwijs@zorg  -  Opleiding Verzorgende IG - BBL

Wat is het, hoe ontstaat het?

Waar kun je het (vroegtijdig) aan herkennen?

Hoe kun je het voorkomen?

Welke (technologische) hulpmiddelen kunnen ingezet worden?

Wat kun je doen als het zich voordoet?