herhaling Romantiek en Realisme

Literatuurgeschiedenis negentiende eeuw
Syllabus blz. 69-72
1 / 28
next
Slide 1: Slide
NederlandsMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 4,5

This lesson contains 28 slides, with interactive quizzes, text slides and 3 videos.

time-iconLesson duration is: 15 min

Items in this lesson

Literatuurgeschiedenis negentiende eeuw
Syllabus blz. 69-72

Slide 1 - Slide

Romantiek
Nieuwe cultuurstroming, reactie op Verlichting

Kenmerken Romantiek: 
  • gevoeligheid: lyrische kunst
  • verbeeldingskracht: ontsnappen aan het hier en nu, naar een andere tijd of streek, de ongerepte natuur of het bovennatuurlijke.
  • individualisme: nadruk op originaliteit

Slide 2 - Slide

nieuwe genres die in de Romantiek ontstaan zijn...
A
sprookje, detective, ballade
B
historische roman, science fiction, griezelroman
C
satire, aforisme, griezelroman
D
detective, sociale roman, briefroman

Slide 3 - Quiz

Sehnsucht is
A
Het verlangen naar het verleden.
B
Het verlangen naar de onbereikbare geliefde.
C
Het verlangen naar het onbereikbare geluk.
D
Het verlangen naar exotische oorden.

Slide 4 - Quiz

Weltschmerz is
A
Suïcidaal zijn.
B
Verbolgen zijn over de liefde.
C
Hunkering naar een ideale samenleving.
D
Romantische melancholie

Slide 5 - Quiz

Een ander woord voor vluchten is
A
sciencefiction
B
industrialisering
C
escapisme
D
detectives

Slide 6 - Quiz

Sprookjes horen vooral bij de romantiek omdat men toen
A
geïnteresseerd was in oude volksverhalen
B
geïnteresseerd was in het verleden
C
wilde vluchten naar het platteland
D
wilde vluchten uit het hier en nu

Slide 7 - Quiz

Romantische en realistische literatuur: 
  • Ontstonden niet na elkaar, maar naast elkaar.
  • Kunnen beide voorkomen in het oeuvre van één schrijver.
  • Ontstond in de negentiende eeuw, maar ook nu worden er nog teksten geschreven die duidelijke romantische of realistische kenmerken hebben.

Slide 8 - Slide

Slide 9 - Video

Boeken uit het realisme spelen zich af in het verleden.
A
Ja , dat is juist
B
Nee, in het heden
C
Nee, in de toekomst

Slide 10 - Quiz

Hoe uitte het realisme zich in de literatuur?
A
De taal moest verfijnd zijn, elegant.
B
Grote nadruk op regelgeving
C
Teksten werd voorzien van afbeeldingen van gerenommeerde kunstenaars.
D
Personages in de literatuur dienden zich geloofwaardig te gedragen

Slide 11 - Quiz

Wat is de voornaamste reden voor de opkomst van het realisme?
A
Voor het vertonen van de goede situatie
B
Voor vermaak van de burgers
C
Om mensen af te schrikken
D
Vanwege de sociale situatie

Slide 12 - Quiz

Nicolaas Beets - Hildebrand
- humor in zijn Camera Obscura (meer realistisch dan romantisch)
- zelfingenomen verteller 
- soms aandacht voor maatschappelijke toestand/ alledaagse leven
- serieuze ondertoon te vinden
- beeld van Nederlandse samenleving in zijn tijd 
- algemene menselijke verhoudingen
- over de verschillende standen in de maatschappij. 


Slide 13 - Slide

Francois Haverschmidt / Piet Paaltjens

gedichten met een grote zwaarmoedigheid

om alles wat in het leven maar tegenviel

schrijft met veel zelfspot en humor

- gedichtenbundel heet "Snikken en grimlachjes".

- mistificatie van zichzelf

Hij bedenkt de figuur Piet Paaltjens om te spotten met romantische dweperij én met zijn eigen grote, meeslepende, romantische gevoelens, waar hij niet mee om weet te gaan.


Slide 14 - Slide

Slide 15 - Video

Multatuli
  • Eduard Douwes Dekker (1820-1887)
  • mengeling van verschillende soorten teksten: exotische natuurbeschrijvingen, humoristische stukken en romantische passages -> betoog, bewijs, pamflet en geschiedenis.
  • directe stijl en non-conformistische standpunten
  • waarheidsvinding door literatuur

Slide 16 - Slide

MULTATULI

Multatuli is een pseudoniem voor Eduard Douwes Dekker.

Multatuli betekent "ik heb veel gedragen".

Hij schrijft over Oost-Indië. Er is door Nederlanders

veel over die "Indische tijd" geschreven. In Indië was

ook al eeuwenlang een grote verteltraditie.

Mensen die in dit "Nederlands-Indië" hebben geleefd, vertellen daar met nostalgische gevoelens over.

Slide 17 - Slide

Slide 18 - Video

MULTATULI

In Nederlands-Indië waren helaas vele misstanden. Eduard Douwes Dekker zag als assistent-resident in Lebak met eigen ogen hoe de Javaan werd misbruikt. Hij heeft alles in het werk gesteld om dit tegen te gaan. Het was allemaal tevergeefs. "Voor straf" werd hij overgeplaatst en hij vroeg ontslag. Als een berooid man zwierf hij door Europa.

Slide 19 - Slide

MULTATULI

Hij besloot vervolgens om zijn ervaringen op te schrijven. Dat werd de roman "MAX HAVELAAR". Hij schreef het met een dubbel doel:

  • een einde maken aan de onderdrukking van de Javanen
  • eerherstel krijgen voor zichzelf



Slide 20 - Slide

Wat zijn typerende elementen van de romantiek?
A
het verleden, muziek en poëzie
B
schilderkunst, politiek en godsdienst
C
het sociale leven, de parodie en het tijdschrift
D
liefde voor de natuur, gevoel voor humor en doodsdrift

Slide 21 - Quiz

Welke twee literaire vormen komen in de negentiende eeuw voor?
A
historische roman parodie
B
tendensroman hekeldicht
C
briefroman column
D
streekroman sprookje

Slide 22 - Quiz

Hoe heet de student van wie sprake is in "Snikken en grimlachjes?
A
E.J. Potgieter
B
Henk Hildebrand
C
Piet Paaltjens
D
Francois Haverschmidt

Slide 23 - Quiz

Wiens leven beschrijft Hildebrand in de "Camera Obscura"?
A
het leven van de arme student in Leiden
B
het leven van de adellijke families in de grote steden
C
het leven van doorsnee families in provinciestadjes
D
het leven van welgestelde burgers in provinciestadjes

Slide 24 - Quiz

Wie schreef "Max Havelaar"?
A
Staring
B
Potgieter
C
Beets
D
Multatuli

Slide 25 - Quiz

Wat betekent "Multatuli" letterlijk?
A
Ik heb veel geschreven
B
Ik heb veel gedragen
C
Ik heb veel meegemaakt
D
Ik heb veel geleerd

Slide 26 - Quiz

Wat is de echte naam van Multatuli?
A
Eduard Douwes Dekker
B
Jan Douwe Dekkers
C
Eduard Johannes Douwe
D
Johannes Josephus Douwe

Slide 27 - Quiz

Welke twee doelen had Multatuli met het schrijven van "Max Havelaar"?
A
zich literair uiten de positie van de Javaan verbeteren
B
geld verdienen de positie van de Javaan verbeteren
C
D
eerherstel voor zichzelf de positie van de Javaan verbeteren

Slide 28 - Quiz