Gender - De wateraap - Mariken Heitman

• Maatschappijleer
• Mentorles
• +3
• Middelbare school
• havo, vwo
• Leerjaar 3

Introduction

In De Wateraap vertelt Mariken Heitman het verhaal van Elke, die zich man noch vrouw voelt. Ze gaat op zoek naar haar eigen identiteit. Non-binaire misschien? De lhbtiq+ gemeenschap wordt steeds zichtbaarder in de wereld en daarmee wordt ook de acceptatie van 'anders zijn' groter. Beeld en Geluid op school zoekt fragmenten bij boeken om zo de (keuze voor de) boeken dichter bij de leerlingen te brengen.

Genderidentiteit 

BEELD BIJ JE BOEK

De wateraap - Mariken Heltman

Voor het eerst bij Beeld en Geluid op school? Kijk hier voor een korte instructie.

Het boek De Wateraap

In het zintuiglijke verhaal ‘De wateraap’ onderzoekt Mariken Heitman het zachte verzet van een eenling tegen het keurslijf. Hoe word je mens, als dat betekent: vrouw óf man? Biologiestudente Elke heeft geen idee. Elke zoekt een bondgenoot, iemand om zich aan te spiegelen en die haar bewijst dat het kan: sluimeren tussen man en vrouw.

Haar fascinatie voor de wateraap, een evolutionaire maar onbewezen link tussen aap en mens, stuurt haar naar Wenen. Een koortsachtige zoektocht naar verwantschap en oorsprong volgt. De wateraap gaat aan land, wordt mens. Nu Elke nog.

In het zintuiglijke verhaal ‘De wateraap’ onderzoekt Mariken Heitman het zachte verzet van een eenling tegen het keurslijf. Hoe word je mens, als dat betekent: vrouw óf man? Biologiestudente Elke heeft geen idee. Halfslachtig rommelt ze door de zomer en helpt ze haar oudtante in de tuin. Het ontbreekt Elke aan iets, een bondgenoot, iemand om zich aan te spiegelen en die haar bewijst dat het kan: sluimeren tussen man en vrouw, werkelijkheid en verbeelding, tussen toen en nu. Haar fascinatie voor de wateraap, een evolutionaire maar onbewezen link tussen aap en mens, stuurt haar naar Wenen. Een koortsachtige zoektocht naar verwantschap en oorsprong volgt. De wateraap gaat aan land, wordt mens. Nu Elke nog.

De schrijfster Mariken Heitman

Mariken Heitman (1983) groeide op tussen de Veluwe en de IJssel. Zij studeerde biologie in Utrecht en was als tuinder een aantal jaar werkzaam in de biologische groenteteelt. Ze geeft les op een middelbare landbouwschool en publiceerde eerder fictie op 'de Fusie'. In januari 2019 verscheen haar alom bejubelde debuut De wateraap, dat genomineerd werd voor de Jan Wolkers Prijs, de Bronzen Uil en op de shortlist stond van de Anton Wachterprijs. Haar nieuwe roman 'Wormmaan' verscheen in september 2021.

Niks mis met genderneutraal

Bron: 3Doc: Genderbende 2017 BNN

Bekijk hier het fragment

Dennis (28) is geboren als jongen maar heeft zich ook altijd meisje gevoeld. Niet dat hij daadwerkelijk een meisje wil worden, hij voelt zich prima in zijn mannenlichaam. Dennis past niet in de genderhokjes man of vrouw. Hij is het allebei of geen van beiden. 

Genderneutraal, non-binair

Bekijk hier het fragment

Bron: Hij is een zij 2020 KRO-NCRV

Nanoah (19) is Nanoah, geen man en geen vrouw. Van allebei een mix, of van allebei nix. Wat betekent dat nou, non-binair zijn? 

Hokjesdenken

Bron: Geslacht! 2017 BNNVARA

Bekijk hier het fragment

Je bent nog niet geboren of je zit al in een hokje. Halverwege de zwangerschap geven ouders al een feestje om met een vrolijke taart aan familie en vrienden het geslacht van hun baby te onthullen. Roze voor meisjes en blauw voor jongens, dan is dat maar vast duidelijk.

agressie tegen andersgeaarden

Suus is vrouw en man tegelijk. Ze zweeft ertussenin. De buitenwereld reageert hierop met agressie. Suus past niet in het hokje meisje of jongen en dat is eng. Wat we niet kennen slaan we in elkaar. Droevig maar waar.

Bekijk hier het fragment

Bron: Me Jane You Tarzan 2018 KRO-NCRV

Agressie tegen andersgeaarden

Bron: Jeugdjournaal 2021 NOS

Bekijk hier het fragment

Deze zomer kwam Frederique in het nieuws. Haar vader plaatste een foto op Instagram en vertelde over hoe dapper zijn dochter was tegen de jongen die aan haar vroeg of ze een jongen of een meisje was. Ze werd daarom in elkaar geslagen. Maar haar antwoord was goud waard: "Ik ben wie ik ben en jij mag zijn wie jij wilt zijn." 

Vind je het terecht dat er zoveel aandacht is voor deze situatie? Er worden toch wel vaker kinderen gepest/geslagen?

Vind je dat er satirisch mag zijn over een gevoelig onderwerp als transgender?

ja

nee

geen mening

Meer weten?

Kijk dan ook eens hier naar ...

Bekijk alle fragmenten - van alle andere boeken met als thema gender - op deze lijst.

Dit is een samenwerking tussen Beeld en Geluid op school en NDB Biblion. Kijk voor meer thema's van NBD Biblion op hun thema-pagina