V5 LES 6: voorlopers Jazz

JAZZ
In de eerste helft van de 20e eeuw in Amerika

 

1 / 25
next
Slide 1: Slide
KunstMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 5

This lesson contains 25 slides, with interactive quiz, text slides and 7 videos.

time-iconLesson duration is: 45 min

Items in this lesson

JAZZ
In de eerste helft van de 20e eeuw in Amerika

 

Slide 1 - Slide

This item has no instructions

LESOPDRACHT
Jullie gaan boodschappen doen in de jazzwinkel.
Wat jullie nodig hebben zijn de ingrediënten van de spirituals, de ragtime de blues en de jazzmuziek.

Hoe? 
Docent geeft college, jullie luisteren actief en noteren de ingrediënten van de verschillende muzieksoorten. Maak onderscheid tussen inhoud en muzikale kenmerken (vormgeving)

Slide 2 - Slide

This item has no instructions

INHOUD
MUZIKALE KENMERKEN
Muzikale kenmerken gaan over de vormgeving van de muziek

Slide 3 - Slide

This item has no instructions

Jazz is expressief
Inspiratiebronnen expressieve kunst begin 20e eeuw

Slide 4 - Slide

HERHALING
Primitivisme: oer, puur en onbedorven
Ontstaan Jazz in Amerika

Vanaf 1930: vermenging van verschillende muziekstromingen uit de blanke en zwarte cultuur 

o.a. 
(African/Negro) Spirituals
Ragtime
Blues

Slide 5 - Slide


Jazz is een muziekstijl Ontstaan in New Orleans VS.

Jazzmuziek ontstond aan het begin van de 20e eeuw in het zuiden van de VS. Daar woonden veel Afro-Amerianen omdat in de eeuwen ervoor veel Afrikaanse slaven naar de streek waren gebracht om te werken op de plantages. 

Die Afrikaanse slaven namen natuurlijk hun eigen gewoontes en ook hun eigen muziek mee. De Afrikaanse muziek mengde zich zo met de Europese muziekstijlen van de blanke Amerikanen. 
Typisch voor de jazzmuziek is dat er veel bij wordt geïmproviseerd. Dat betekent dat de muzikanten niet precies de noten volgen van een voorgeschreven stuk, zoals bijvoorbeeld bij klassieke muziek.

In plaats daarvan passen jazzmuzikanten het muziekstuk tijdens het spelen de hele tijd aan. Zo blijft een liedje dus wel herkenbaar, maar klinkt het iedere keer een beetje anders.

Storyville, de rosse buurt van New Orleans. Een smeltkroes van culturen: afstammelingen van slaven en immigranten uit Europa.

Uitwisseling van muziekstijlen in de kroegen en bordelen:
-Worksongs
-Spirituals
-Ragtime
-Marsmuziek

Slide 6 - Slide

This item has no instructions

Slide 7 - Video

Door de rassenscheiding is het ondenkbaar dat blanken jazz muziek kopen. tenzij het door blanken gespeeld wordt. In 1917 wordt de eerste jazz op plaat gezet door 5 blanken uit New Orleans. The original dixieland jazz band. Ze noemen zichzelf: the creators of jazz. De blanke variant op New orleans jazz heet voortaan dixieland.
SPIRITUALS & WORKSONGS
Slaven zingen worksongs tijdens het zware werk op plantages/spoorlijn.

Een dubbele betekenis: spirituele betekenis (Christendom) en communicatiemiddel voor de slaven onderling en het zorgt voor verlichting van werk

Echte volksliederen: ze ontstonden spontaan.
Slaven houden vast aan Afrikaanse tradities:
Zingen met dansen, Trommelen& Stampen





Voorlopers Jazz muziek
Kenmerken worksongs

INHOUD: 
- De teksten waren eenvoudig 
- Teksten gingen over bevrijding en toekomst van het beloofde land: Christelijk geïnspireerd (Mozes)

MUZIKALE KENMERKEN:
- Ritme/tempo werden bepaald door de lichaamsbewegingen
- Rimte is swingend
- Melodieën waren erg eenvoudig 
- Zang oorspronkelijk a capella (zonder instrumenten) met onderscheid tussen een solist die voorzingt en een (meerstemmige) groep die nazingt: call and response.
- Spontane muzikaliteit: in de vorm van kreten, gejuich en handgeklap.

Slide 8 - Slide



Kenmerken worksongs:

INHOUD: 
- De teksten waren eenvoudig 
- Teksten gingen over bevrijding en toekomst van het beloofde land: Christelijk geïnspireerd (Mozes)

MUZIKALE KENMERKEN:
- Ritme/tempo werden bepaald door de lichaamsbewegingen
- Rimte is swingend
- Melodieën waren erg eenvoudig 
- Zang oorspronkelijk a capella (zonder instrumenten) met onderscheid tussen een solist die voorzingt en een (meerstemmige) groep die nazingt: call and response.
Spontane muzikaliteit: in de vorm van kreten, gejuich en handgeklap.

Slide 9 - Slide

This item has no instructions

Slide 10 - Video

This item has no instructions

Slide 11 - Video

Gospel

Call and response
RAGTIME
Combinatie van de Afro-Amerikaanse en Europese klassieke piano muziek.


Ragged time = verscheurde maat: ontstaat doordat melodie tegen baspartij ingaat 

Maple Leaf Rag: 1899
meer dan 1 miljoen exemplaren verkocht.

AA BB A CC DD






Voorlopers Jazz muziek
KENMERKEN RAGGED TIME

MUZIKALE KENMERKEN
- Klankkleur: alleen piano:
- bas, ritme, begeleiding door de linkerhand
- melodie wordt gespeeld door rechterhand
- klinkt uit de maat gevolg: het is swingend




Slide 12 - Slide

KENMERKEN RAGGED TIME

MUZIKALE KENMERKEN
- Klankkleur: alleen piano:
  • bas, ritme, begeleiding (linkerhand) 
  • melodie (rechterhand) wordt gespeeld
- klinkt uit de maat gevolg: het is swingend




RAGTIME
The entertainer. 
Let op de handen!

The entertainer in videogames (leuk om zelf te bekijken)
Voorlopers Jazz muziek

Slide 13 - Slide

This item has no instructions

Intermezzo
Cakewalk

Slide 14 - Slide

This item has no instructions

Ragtime: Cakewalk

"Us slaves watched white folks' parties where the guests danced a minuet and then paraded in a grand march, with the ladies and gentlemen going different ways and then meeting again, arm in arm, and marching down the center together. Then we'd do it too, but we used to mock 'em every step.
Sometimes the white folks noticed it, but they seemed to like it; I guess they thought we couldn't dance any better"

Voorlopers Jazz muziek

Slide 15 - Slide

De cakewalk is een dans die oorspronkelijk door donkere Amerikaanse slaven werd gedanst.

De dans is van oorsprong een satirische imitatie van de formele Europese dansen en wordt gekenmerkt door de overdreven bewegingen van de dansers.

De dans ontleent haar naam (cake-walk) aan het feit dat bij het einde van de opvoering van de originele dans een cake werd uitgedeeld aan het danspaar dat de dans het beste had uitgevoerd.





Slide 16 - Video

This item has no instructions

BLUES
Volksmuziek (1900) door arme Noord-Amerikaanse bevolking beoefend. ‘blue’ staat voor rouw en komt uit de zeilscheepvaart. 

Worksongs spelen grote rol bij het ontstaan van de blues. Tot 1865 slavernij in VS daarna nauwelijks verbetering voor de zwarte Amerikanen.

1e zwarte blues-artiest: Robert Johnson.Hij schreef in het totaal ca. 30 liedjes: walking blues.




Voorlopers Jazz muziek
Kenmerken Blues

INHOUD
- Neerslachtig (mineur) karakter: duidelijke afspiegeling van toenmalige situatie
- Teksten gaan over zorgen, geen rechten voor zwarte bevolking, berusting

MUZIKALE KENMERKEN
- Opbouw: bestaat uit 3 zinnen per couplet: 1e 2 zinnen zijn hetzelfde en 3e zin is conclusie
-Vast akkoordschema van 12 maten (bluesschema) 
- Dirty intonation: expres onzuiver zingen/spelen. Zo’n valse noot noem je een Blue Note.
- Slepend tempo




Slide 17 - Slide


Kenmerken Blues

INHOUD
Neerslachtig (mineur) karakter: duidelijke afspiegeling van toenmalige situatie

Teksten gaan over zorgen, geen rechten voor zwarte bevolking, berusting


BLUES
Voorlopers Jazz muziek
Muzikale kenmerken: 
- Opbouw: Coupletten bestaan uit 3 zinnen per couplet: 1e 2 zinnen zijn hetzelfde en 3e zin is conclusie

- Vast akkoordschema van 12 maten (bluesschema) 

- Dirty intonation: expres onzuiver

Slide 18 - Slide

Muzikale kenmerken: 
- Opbouw: Coupletten bestaan uit 3 zinnen per couplet: 1e 2 zinnen zijn hetzelfde en 3e zin is conclusie

- Vast akkoordschema van 12 maten (bluesschema) 

- Dirty intonation: expres onzuiver zingen/spelen. Zo’n valse noot noem je een Blue Note.

- Slepend tempo


Intermezzo
Bluesschema
Blue notes

Slide 19 - Slide

This item has no instructions

Slide 20 - Video

Bluesschema

Slide 21 - Video

Blue note


St. Louis Blues, 1925
Bessie Smith en Louis Armstrong op cornet
St. Louis Blues
Inhoud: Onmogelijke liefde

Cornet levert commentaar op de tekst
Bessie Smith wordt aangespoord om verder te gaan: tekst heeft 3 zinnen per couplet, waarbij de eerste zin herhaalt wordt. Derde zin is conclusie van voorgaande 2 zinnen

Cornet:  een koperen blaasinstrument.  De toon van de kornet is  minder mild dan die van de bugel, maar duidelijk milder dan die van de trompet.
I hate to see that evening sun go down,
I hate to see that evening sun go down,
'Cause my lovin' baby done left this town.
If I feel tomorrow, like I feel today,
If I feel tomorrow, like I feel today,
I'm gonna pack my trunk and make my getaway
Oh, that St. Louis woman, with her diamond rings,
She pulls my man around by her apron strings.
And if it wasn't for powder and her store-bought hair,
Oh, that man of mine wouldn't go nowhere.
I got those St. Louis blues, just as blue as I can be,
Oh, my man's got a heart like a rock cast in the sea,
I love my man like a schoolboy loves his pie,
Like a Kentucky colonel loves his rocker and rye
I'll love my man until the day I die, Lord, Lord.
I got the St. Louis blues, just as blue as I can be, Lord, Lord!
That man's got a heart like a rock cast in the sea,
Or else he wouldn't have gone so far from me.
I got those St. Louis blues, I got the blues, I got the blues, I got the blues,
My man's got a heart like a rock cast in the sea,
Or else he wouldn't have gone so far from me, Lord, Lord
BLUES

Slide 22 - Slide

This item has no instructions

 We gaan sjoppen!
Pak je nu boodschappenlijstje erbij en sleep de kenmerken naar de goede 'winkel. 


Neem de tijd!

Slide 23 - Slide

Belangrijk is dat je deze kenmerken kent en kunt herkennen. Veel van deze kenmerken komen terug in de jazzmuziek.
WINKEL 1
SPIRITUALS: INHOUD
WINKEL 2
SPIRITUALS: MUZIKALE KENMERKEN
WINKEL 4
BLUES: INHOUD
WINKEL 5
BLUES: MUZIKALE KENMERKEN
WINKEL 3
RAGGED TIME: MUZIKALE KENMERKEN
Christelijke thema's
Worksongs van slaven
Call and response
Blue notes
Eenvoudige melodie
Swingend ritme
Acapella gezongen
Spontane muzikaliteit
Linkerhand: baspartij
Rechterhand: Melodie
Verscheurde maat
piano muziek
Mineur karakter
Teksten gaat over zorgen
Couplet 3 zinnen
Vast akkoordenschema
Slepend tempo
Dirty intonation

Slide 24 - Drag question

This item has no instructions

Slide 25 - Video

This item has no instructions