Voltooid deelwoord ( perfectum)

• NT2
• Middelbare school
• vmbo t
• Leerjaar 1,2

Taalcompleet thema 2.5

Wat is de voltooide tijd?

• Voltooid betekent klaar. De handeling is afgelopen.
• De voltooide tijd bestaat uit twee delen:

1. Het eerste werkwoord is meestal een vorm van hebben en af en toe zijn. Dit noemen we een hulpwerkwoord.
2. Het tweede werkwoord is het voltooid deelwoord. Dit zijn vormen als gewoond, gewerkt, gegeten, geslaagd en gegaan. 

Ik heb gewerkt- wij hebben gewoond

Wil je praten over vroeger? Dan gebruik je de voltooide tijd.

Vroeger heb ik in Turkije gewoond. 

Gisteren heb ik patat gegeten.

Tijdens de vorige les heb ik gerekend.

Wanneer gebruik je een t of een d?

1. Kijk naar het hele werkwoord. Haal -en weg en dan heb je de ik-vorm.
2. Kijk naar de laatste letter. Staat de laatste letter in de medeklinkers van SoFTKeTCHuP, dan krijgt de voltooide tijd een t. Staat de laatste letter daar niet in, dan krijgt de voltooide tijd een d. 

Een aantal voorbeelden:

Werken:

ik-vorm: werk

Staat de k in SoFTKeTCHuP?

Wonen

ik-vorm: woon

Staat de n in SoFTKeTCHuP?

Vormen van het voltooid deelwoord

		Hulpwerk-woord	voltooid deelwoord
zwakke werkwoorden	ik	heb	gewerkt
ge+ik-vorm+ t of d	ik	heb	gewoond
sterke werkwoorden	ik	heb	gelopen
ge+ik-vorm+en en soms andere klinker	ik	heb	gekregen
onregelmatige ww	ik	heb	gegeten
leerwoorden	ik	ben	geweest

Sterke en zwakke werkwoorden

Sterke werkwoorden zijn zo sterk dat de klank verandert! 

Drinken --> dronken --> gedronken

Zwakke werkwoorden zijn slap en veranderen niet van klank!

Fietsten --> fietsten --> gefietst 

poetsen

luisteren

Voltooid deelwoord met <i>t</i><div><i>(SoFTKeTCHuP)</i></div>

Voltooid deelwoord met <i>d</i>

groeten

rennen

horen

vragen

wandelen

maken

fietsen

pakken

tekenen

leren

Wat is het voltooid deelwoord van luisteren?

Wat is het voltooid deelwoord van horen?

Wat is het voltooid deelwoord van ruilen?

Wat is het voltooid deelwoord van vieren?

Wat is het voltooid deelwoord van wandelen?

Scheidbare werkwoorden

Soms heb je woorden die je los van elkaar schrijft. nadenken --> ik denk na . In het voltooid deelwoord komt 'ge' er tussen te staan --> nagedacht.  

Wat is het voltooid deelwoord van
afwassen?

Wat is het voltooid delwoord van
opbellen

Wat is het voltooid deelwoord van
schoonmaken?

Let op!

Werkwoorden met een z of een v, maak je anders. Je moet dan altijd goed naar de ik-vorm kijken! 

reizen - gereisd

grazen - gegraasd

leven - geleefd

beven - gebeefd