INDONESIË · 1942-1949
Examentraining
Indonesië 1942-1949: zo pak je examenvragen aan
INDONESIË · 1942-1949
Examentraining
Indonesië 1942-1949: zo pak je examenvragen aan
Les 2 van 3. Laat leerlingen in tweetallen overleggen bij de open vragen. Image credit: Frans Mendur / Wikimedia Commons, publiek domein
INDONESIË · 1942-1949
Wat ga je kunnen?
Ik kan vragen over Indonesië 1942-1949 goed beantwoorden: het soort vraag herkennen, aanleiding en oorzaken onderscheiden, een bron beoordelen en gebeurtenissen in tijd en plaats zetten.
This item has no instructions
INDONESIË · 1942-1949
Zo pak je een examenvraag aan
1. Lees: lees de vraag en let op het vraagwoord: wat, waarom of wat vind je.
2. Zoek: zoek in de bron of in je kennis het begrip, het jaartal of de groep die past.
3. Schrijf: geef een kort antwoord met een begrip uit de les, en leg uit waarom.
This item has no instructions
INDONESIË · 1942-1949
Vraagtype 1: soort vraag herkennen
Beschrijvend: wat gebeurde er?
Verklarend: waarom gebeurde het?
Waarderend: wat vind je ervan?
This item has no instructions
'Waarom werd Indonesië in 1949 onafhankelijk?' Welk soort vraag?
Een beschrijvende vraag
Een verklarende vraag
Een waarderende vraag
Een vraag over een bron
Waarom is een verklarende vraag. Verwachte fout: beschrijvend, omdat het over een gebeurtenis gaat.
Vul in
Bij een beschrijvende vraag vertel je wat er gebeurde. Bij een verklarende vraag leg je uit waarom iets gebeurde.
Beschrijvend = wat, verklarend = waarom. Verwachte fout: waarderende, omdat leerlingen aan een mening denken.
INDONESIË · 1942-1949
Vraagtype 2: aanleiding en oorzaken
Aanleiding: de directe aanleiding, vlak voor de gebeurtenis.
Oorzaken: diepere redenen, politiek, economisch of cultureel van aard.
Voorbeeld: de bezetting was een oorzaak, de Japanse overgave de aanleiding.
This item has no instructions
Wat was de aanleiding voor de proclamatie op 17 augustus 1945?
De Japanse bezetting van 1942
De politionele acties van 1947
De soevereiniteitsoverdracht van 1949
De Japanse overgave op 15 augustus 1945
De Japanse overgave liet een machtsvacuüm achter: directe aanleiding. Verwachte fout: de bezetting van 1942, die een oorzaak op langere termijn is.
Na de oorlog hadden Europese landen veel minder macht in de wereld. Wat voor oorzaak van dekolonisatie is dat?
Een politieke oorzaak: de machtsverhoudingen veranderden
Een economische oorzaak: de prijs van rubber daalde
Een culturele oorzaak: de taal veranderde
Een directe aanleiding: een plotse gebeurtenis
Minder macht in de wereld gaat over machtsverhoudingen en is dus politiek. Verwachte fout: de aanleiding kiezen; de verzwakking was een oorzaak op langere termijn.
Romusha's (dwangarbeiders) keren terug in Nederlands-Indië, 4 december 1946
INDONESIË · 1942-1949
Vraagtype 3: een bron beoordelen
Vraag je bij een bron altijd: wie maakte hem, wanneer en waarom?
Deze foto van 4 december 1946 komt van NIGIS, de voorlichtingsdienst van het Nederlandse bestuur.
Een maker kijkt vanuit een eigen standplaats en laat dus een deel van het verhaal zien.
Image credit: NIGIS / Nationaal Archief / Wikimedia Commons, CC0
Foto uit 1946, gemaakt door de Nederlandse overheid. Wat betekent dat?
De foto is daardoor onbruikbaar als bron
De foto is door de leeftijd altijd betrouwbaar
De maker liet vooral het Nederlandse standpunt zien
De foto toont het standpunt van de Republiek
Een bron van de ene partij is wel bruikbaar, maar toont een deel van het verhaal. Verwachte fout: onbruikbaar, omdat leerlingen denken dat een bron met een standpunt niets waard is.
Welke tweede bron zoek je erbij om beide kanten te zien? Leg uit.
Goed antwoord: een bron van Indonesische kant of een getuigenis van een Indonesiër of Indische Nederlander, omdat die een ander standpunt geeft. Verwachte fout: een tweede Nederlandse bron noemen.
INDONESIË · 1942-1949
Vraagtype 4: tijd en plaats bepalen
Plaats een gebeurtenis in de juiste periode en leg het verband met andere gebeurtenissen.
Eerste actie: 1947. Tweede actie: 1948, met de inname van Yogyakarta.
Overdracht: 27 december 1949, in Amsterdam en in Jakarta.
This item has no instructions
Een krant uit december 1948 meldt dat Nederlandse troepen Yogyakarta innemen. Welke gebeurtenis?
De eerste politionele actie
De Japanse bezetting
De tweede politionele actie
De soevereiniteitsoverdracht
December 1948 is de tweede actie. Verwachte fout: de eerste, omdat leerlingen de twee acties door elkaar halen.
Hoeveel tijd zat er tussen de proclamatie en de soevereiniteitsoverdracht?
Ruim vier jaar
Ongeveer twee jaar
Precies drie jaar
Bijna tien jaar
17 augustus 1945 tot 27 december 1949 is ruim vier jaar. Verwachte fout: ongeveer twee jaar, omdat de acties in 1947 en 1948 de periode korter doen lijken.
Welk vraagtype vind jij het lastigst?
Soort vraag herkennen
Aanleiding en oorzaken
Een bron beoordelen
Tijd en plaats bepalen
Oefen het vraagtype met de meeste stemmen opnieuw.
INDONESIË · 1942-1949
Tips voor op het examen
Let bij elke bron op wie hem maakte: dat bepaalt wat je ziet en wat je mist.
Gebruik begrippen uit de les, zoals nationalisme, dekolonisatie of soevereiniteitsoverdracht, en noem het jaartal erbij.
Bij 'waarom'-vragen: noem een aanleiding en minstens één oorzaak.
This item has no instructions