Griekse woordenschat
Griekse woordenschat
Muze
Het verhaal gaat dat Zeus negen nachten met Mnemosyne sliep en dat ze een jaar later negen dochters kreeg die allemaal creatieve wizkids waren.
Ze zijn de godinnen van kunst en wetenschap. Ze zijn verantwoordelijk voor:
muziek dans poëzie
kunsten wetenschap wiskunde astronomie
theater
Wat is een muze?
= een persoon of zaak die een dichter of kunstenaar inspireert
Leonard Cohen en zijn muze Marianne Walter Grootaers over Chris Lomme
Labyrint
= doolhof
In Griekse mythologie een ondergronds doolhof dat door meesterarchitect Daedalus werd ontworpen voor koning Minos van Kreta. In het labyrint sloot koning Minos de Minotaurus op, die iedereen die in het labyrint werd gestuurd, verscheurde.
Panische angst
= een enorme angst, een grote schrik
Pan is de god van de wildernis en patroon van de herders en hun vee en het dierlijk instinct.
Hij heeft het onderlijf en de hoorns van een geit, maar een menselijk bovenlijf.
Met zijn verschijning en zijn mysterieuze geluiden joeg hij de mensen angst aan.
Mentor
= een coach, een begeleider
Mentoor of Mentes was de oudere raadgever en trouwe vriend van Odysseus, die hem bij zijn vertrek naar Troje (Trojaanse oorlog) de opvoeding van zijn zoontje toevertrouwt.
Democratie
= bestuursvorm waarbij de wil van het volk centraal staat
demos= volk / cratie = bestuur volksbestuur
40 x per jaar hield men een volksvergadering
De politieke hervormer Solon deelde de Griekse bevolking in op basis van bezit i.p.v. afkomst.
De democratie van de oude Grieken was niet zo democratisch als vandaag de dag.
Hadden geen stemrecht:
vrouwen
slaven
Buitenlanders
Orakelen
= de toekomst voorspellen
Het orakel = de plaats waar je advies kon vragen aan de goden.
De Pythia (= priesteres) had rechtstreeks contact met de god Apollo.
Meestal werd je niet veel wijzer van haar boodschap.
Pyromaan
= iemand die lijdt aan een psychische stoornis en als gevolg daarvan de dwang voelt tot brandstichting
Het Griekse woord ‘pur’= vuur.
Pyrex= merknaam voor vuurvaste producten
Furie
= een razende, woedende vrouw die volledig buiten zinnen is
De Furiën waren wraakgodinnen, ze achtervolgden en kwelden degenen die iets misdaan hadden.
Iets met argusogen bekijken
= iets aandachtig bekijken, met argwaan bekijken
Argus was een reus uit de Griekse mythologie die over zijn hele lichaam honderd ogen bezat, waarvan er nooit meer dan twee tegelijk sliepen.
Argus werd door Hermes gedood, nadat Hermes hem
met zijn fluitspel zo diep had laten inslapen dat al zijn
ogen dichtvielen.
Hera plaatste later als eerbetoon zijn honderd ogen
op de staart van de pauw.
Een titanenstrijd leveren
= een buitengewoon moeilijke strijd leveren
Toen Zeus volwassen was, vergiftigde hij
Kronos (= zijn vader) met een drankje, zodat
hij de andere elf goden uitspuugde. Hij riep
ook de hulp in van de cyclopen, reusachtige
wezens die gevangen waren gezet door de
Titanen. Samen met hen en de andere goden
versloeg Zeus de Titanen.
cycloop
Het paard van Troje binnenhalen
= iets doen waardoor je nietsvermoedend je ondergang of ongeluk veroorzaakt
Een achilleshiel
= een kwetsbare plek
De Griekse held Achilles werd ooit door zijn moeder, de zeegodin Thetis, in het water van de rivier de Styx gedompeld. Hiermee maakte ze haar zoon onkwetsbaar. Thetis hield haar zoon echter vast aan zijn hiel en hierdoor werd die niet nat. Na deze onderdompeling was Achilles onoverwinnelijk, alleen bij zijn Achilleshiel was hij nog kwetsbaar. Dit werd uiteindelijk Achilles’ ondergang tijdens de strijd om Troje.
De doos van Pandora
= iets doen wat veel onheil en grote gevolgen met zich meebrengt
Zeus gaf een mooie doos aan Epimetheus als huwelijksgeschenk. Deze doos zat op slot, maar Zeus had de sleutel erbij gegeven en tegen Pandora gezegd dat als ze gelukkig wilden leven, ze de doos nooit mocht openen. Maar op een bepaald moment won de nieuwsgierigheid het en opende Pandora de doos. In een klap kwamen daar alle tegenslagen en onheil uit die een mens maar kunnen treffen: ziektes, verbittering, pijn en alle mogelijke kwaad. Als laatste kwam echter de hoop eruit, in de vorm van een vogel.
Een Oedipuscomplex
= een complex waarbij een zoon zich aangetrokken voelt tot zijn moeder en een afkeer
heeft van zijn vader
Het zwaard van Damocles hangt hem boven het hoofd
= een constant dreigend gevaar ervaren
Een twistappel
= een voorwerp of meningsverschil dat voor tweedracht zorgt
Eris, de godin van de ruzie, wierp de appel onder de gasten die op een bruiloft aanwezig waren.
Voor de schoonste Er brak onmiddellijk een twist, een ruzie, uit.
Paris moest kiezen tussen Hera, Athene en Aphrodite.
Hij koos Aphrodite, de godin van de liefde en de
vruchtbaarheid.
Een narcist
= iemand met een ziekelijke liefde voor zichzelf
Herculesarbeid
= reuzenwerk, een enorme inspanning
Draconische maatregelen
= zeer strenge maatregelen
Dracos (betekent ‘slang’ of ‘draak’). Hij was de eerste Griekse wetgever en was uitermate streng. Zelfs op kleine misdrijven stond de doodstraf.
Tantaluskwelling
= een kwelling waarbij je iets waar je naar verlangt in de onmiddellijke nabijheid ziet en
het toch niet kan krijgen
Wat is een 'muze' in de mythologie?
Een soort monster uit het labyrint
Inspiratiebron voor kunstenaars
Wat betekent 'democratie'?
Heerschappij van één persoon
Regering door het volk
Wat is een 'oedipuscomplex'?
Angst voor het donker
Verlangen naar de ouder van het andere geslacht
Wat zijn 'draconische maatregelen'?
Zachte en vriendelijke adviezen
Strenge en harde regels
Wat is een 'panische angst'?
Kleine zorgen over de toekomst
Heftige en oncontroleerbare angst
Welk woord(en) met Griekse oorsprong kende je nog niet?
Welk woord zal jou het meeste bijblijven?