De opkomst van het communisme en de Russische Revolutie
De opkomst van het communisme en de Russische Revolutie
Leerdoel van de les
Aan het einde van de les kun je uitleggen hoe het communisme ontstond, wie Karl Marx en Lenin waren, en hoe de Russische Revolutie verliep.
De grondleggers van het communisme
Karl Marx en Friedrich Engels ontwikkelden rond 1850 de basis voor het communisme.
De kern van het communisme
Het communisme streeft naar een samenleving zonder klassen, waarin arbeiders niet worden uitgebuit door ondernemers.
Het klassenconflict volgens Marx
De samenleving is volgens Marx verdeeld in de bourgeoisie (kapitalisten) en het proletariaat (arbeiders).
Waarom werd het communisme populair?
Door slechte arbeidsomstandigheden en sociale ongelijkheid ontstond bij veel mensen onvrede over het kapitalisme.
Rusland aan de vooravond van verandering
Rond 1900 was Rusland nog grotendeels agrarisch. De tsaar regeerde als alleenheerser en veel mensen leefden in armoede.
De Eerste Wereldoorlog als katalysator
Situatie aan het front
Onvrede in het binnenland
Russische soldaten kampten met tekorten aan alles en leden grote verliezen.
Hongersnood en slechte leefomstandigheden zorgden voor opstanden in de steden.
Lenin en het Russische marxisme
Lenin paste het marxisme aan op Rusland en leidde de bolsjewieken, een revolutionaire partij van arbeiders en soldaten.
Bloedige Zondag en groeiend verzet
In 1905 leidde geweld tegen demonstranten tot massale stakingen en het ontstaan van sovjets (arbeidersraden).
Het begin van de Russische Revolutie
In februari 1917 brak een spontaan hongeroproer uit. De tsaar deed uiteindelijk afstand van de troon.
De Oktoberrevolutie
Bolsjewieken namen macht in Sint-Petersburg over en arresteerden het oude bestuur. Lenin riep het congres van arbeiders en soldaten bijeen.
De gevolgen van de revolutie
Rusland werd communistisch. Arbeiders kregen formeel de macht, maar het bolsjewistische systeem leidde tot een dictatuur.
Kernbegrippen samengevat
Machtswisseling van tsaar naar de bolsjewieken, onder leiding van Lenin.
Gelijkheid voor iedereen, afschaffing van klasse-onderscheid.
Communisme
Russische Revolutie
Reflectie
Kun jij uitleggen waarom het communisme zo aantrekkelijk werd voor veel Russen rond 1900?