TV3_Sinterklaas_2ASO_2BSO

De geschiedenis van Sinterklaas

1 / 51
next
Slide 1: Slide
New lesson editor

This lesson contains 51 slides, with interactive quizzes and text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

De geschiedenis van Sinterklaas

Jij weet vast wie deze meneer is!


De twee namen zijn Sinterklaas en Sint Nicolaas.

Bestaat Sint Nicolaas of bestond hij? 

Sint Nicolaas heeft bestaan.

Op de foto zie je een reconstructie van het gezicht van de echte Nicolaas.

Hij werd geboren op 15 maart 270 en stierf op 6 december in het jaar 343.

In welk land werd Sinterklaas geboren?

A

Spanje

B

Griekenland

C

Turkije

D

Answer D

Nicolaas werd geboren in de plaats Patara.

Patara

Patara lag in het Romeinse Rijk en de mensen spraken er Grieks.

Nicolaas woonde in de stad Myra, niet ver van Patara. Hier zie je een foto van het Romeinse theater in die stad.



Nicolaas was de bisschop van Myra. Wat is een bisschop?

Een bisschop is een leider in de Rooms-katholieke kerk of in de Orthodoxe kerk.


Bisschop Gabriel Malzaire

(Rooms-Katholiek)

Bisschop Laurus

(Orthodox)

Het woordje sint in Sint Nicolaas betekent dat Nicolaas heilig is.


Iemand is voor de Katholieke en de Orthodoxe kerk heilig als er in zijn naam wonderen zijn gebeurd.


Het graf van Sint Nicolaas in Myra werd een bedevaartsplaats.


Gelovigen kwamen er bidden en ze vroegen Sint Nicolaas hen te beschermen.

Hij was vooral populair onder kinderen en zeelui.

Weet je nog op welke dag Nicolaas stierf? 


Op 6 december!


Die dag is Sint Nicolaasdag.


Sint Nicolaasdag wordt niet in alle landen gevierd.


Het wordt wel gevierd in Oostenrijk.


Zie je Sinterklaas op dit schilderij uit 1668? 


Nee, er werd wel Sinterklaas gevierd maar er waren nog geen mensen die deden of ze Sinterklaas waren.


Hij heette soms Jan Knecht of Nicodemus en soms had hij geen naam.


Soms had Sinterklaas één of meerdere helpers, net als in Oostenrijk en in Noord-Frankrijk.


In 1828 was de schrijver Joseph Alberdingk Thijm op een Sinterklaasfeestje in Amsterdam, in het huis van een rijke Italiaanse koopman.


Hij zag daar hoe Sinterklaas de huiskamer binnenkwam met een knecht die Pieter heette.


Alberdingk Thijm schreef dat deze Pieter een ‘kroesharige’ Afrikaanse man was.


Les 2. De geschiedenis van Zwarte Piet


In 1850 schreef de onderwijzer Jan Schenkman een boekje over Sinterklaas.


Hij verzon dat Sinterklaas met een stoomboot uit Spanje kwam.

En hij bedacht een nieuwe knecht.

Die knecht was zwart.

Hier zie je de eerste bladzijden van het boekje

St. Nikolaas en zijn knecht.


In het boekje heeft de knecht nog geen naam.


Die naam kreeg hij tien jaar later, in 1860.


Hoe denk jij dat het komt dat Piet in het verhaal van Sint en Piet zwart is?

A

Hij is zwart door het roet van de schoorsteen.

B

Hij stelt een zwarte man voor.

Zwarte Piet wordt niet alleen gespeeld door mensen met schmink op hun gezicht, hij wordt ook getekend.

Lijken deze getekende Zwarte Pieten meer op een schoorsteenveger of op een zwarte man?


In de verhalen over het leven van de echte Sint Nicolaas, komt Zwarte Piet niet voor.

In de tijd van Jan Schenkman (rond 1850) waren vrijwel alle zwarte mensen in Nederlands gebied mensen die tot slaaf waren gemaakt.

Ze werden gedwongen hard en zwaar werk te doen voor witte mensen.

Dit is een plaatje van een slavenmarkt in Suriname in 1839.

Dat is elf jaar voordat Schenkman zijn boek schreef.

Zwarte mensen werden verkocht, zoals op dit plaatje gebeurt met een vrouw en haar kinderen.

Er kwamen ook slaven uit Suriname en de Antillen in Nederland terecht.

Dat gebeurde met deze twee jongetjes, die door hun eigenaar Cupido en Cedron werden genoemd.

Willem V, de prins van Oranje, had ze cadeau gekregen uit de Antillen, waar de Nederlanders suikerrietplantages hadden.



Wat valt je op aan de volgende schilderijen?



Sommige slaven werden rechtstreeks van Afrika naar Nederland gebracht.


Zoals dit jongetje.


Ook dit jongetje was een slaaf.



En dit jongetje ook...



…en dit jongetje ook.


Deze slaven werkten als bedienden van rijke Nederlanders en andere Europeanen.



Witte mensen vonden ze leuk, maar ook minderwaardig.

Het waren bijna altijd jongens die werden verkocht of als cadeau werden weggegeven.

Machtige mensen lieten zich ook graag afbeelden op een paard, met een zwarte knecht erbij.

Dat zien we ook terug in de afbeeldingen van Jan Schenkmann.

Dit is één van de weinige tekeningen waarop een Nederlandse zwarte slaaf of bediende zonder zijn baas is afgebeeld.


Welke verschillen en overeenkomsten tussen Zwarte Piet en de zwarte bediende zie je?

Als Zwarte Piet wordt getekend is dat meestal als een karikatuur, een overdreven en spottende manier van afbeelden.

Les 3. Karikaturen

Wie is de jongen op deze foto?

En wie zie je op deze tekeningen?

Welke van de twee tekeningen lijkt het best op Justin Bieber?


Wat is er aan de hand met de tekening helemaal rechts?


Justin is op een overdreven manier getekend. De wenkbrauwen zijn heel dik, hij heeft erg veel haar en een veel te grote zoen mond!


De tekening is een karikatuur, een plagerige afbeelding van een persoon.


Kun jij zien uit welke land deze twee mannetjes komen? 

Het zijn karikaturen van iemand uit Frankrijk. Dat zie je aan het petje, het stokbrood, de snor en de wijn .

Welke uiterlijke kenmerken zie je bij Zwarte Piet?

Op oude tekeningen van karikaturen van zwarte mensen, zie je de overdreven lippen terug.

De gouden oorringen werden vroeger gedragen door de zwarte kinderen die als bedienden moesten werken voor rijke witte mensen.

Piet draagt kleding uit de tijd dat er zwarte kinderen als slaven in Nederland waren.

Zwarte Piet is altijd vrolijk en vaak een beetje dom.

Dat komt omdat witte mensen vroeger vonden dat zwarte mensen dommer waren dan zijzelf.

Is Zwarte Piet een karikatuur van zwarte mensen of niet?

Er werd lang geprotesteerd tegen Zwarte Piet.


Hoe noemen we het idee dat mensen met een andere huidskleur of uit een ander land, minderwaardig of dommer zijn?


Dat noemen we racisme.