Les 2 circulatiestelsel

• New lesson editor
• Verpleging en verzorging
• MBO
• Studiejaar 1

Circulatiestelsel

Les 2 

Hoe zitten we erbij vandaag?

Goed

Gaat wel 

Moe

Lesdoelen

• Je kunt beschrijven wat de systole en diastole inhouden.

• Je kunt de functie van hartkleppen beschrijven.

• Je kunt de elektrische prikkelvorming en -geleiding in het hart beschrijven.

Terugblik vorige les

Enkele quizvragen

Het hart ligt:

A

Op het diafragma

B

In de borstholte

C

Achter het sternum

D

Alle bovengenoemde antwoorden zijn juist

Linkerkamer

Rechterkamer

Linkerboezem

Rechterboezem

Onderste holle ader

Longaders

Aorta

Bovenste holle ader

Longslagader

Wat is de functie van het hart?

A

Alle organen voorzien van zuurstof

B

Alle organen voorzien van zuurstof en voedingsstoffen

C

Alle organen voorzien van voedingsstoffen

D

Alle organen voorzien van zuurstof, voedingsstoffen en koolstofdioxide

Hoe heet de spierlaag van het hart?

A

Endocard

B

Epicard

C

Myocard

D

Pericard

Van de longen naar het hart loopt:

A

Longslagader

B

Longaderen

C

Bovenste en onderste holle ader

D

De Aorta

In welk deel van het hart komt de longader het hart binnen?

A

in de rechterboezem

B

In de linkerboezem

C

in de rechterkamer

D

in de linkerkamer

Wat is de normale hartfrequentie van een volwassene?

A

20 - 60 x/min.

B

40 - 80 x/min.

C

60 - 100 x/min.

D

80 - 120 x/min.

Zuurstofarmbloed

Zuurstofrijkbloed

Holle ader

Longslagader

Longader

Aorta

Kransslagader

Kransader

Beschrijf de bloedsomloop? (Student mag ook via bord uitleg geven)

De bloedsomloop

Kleine bloedsomloop: de rechterhelft van het hart pompt het bloed naar de longen. Vanuit de longen stroomt het bloed naar de linkerhelft van het hart Van zuurstof arm naar zuurstofrijk.

Grote bloedsomloop: van de linkerhelft van het hart wordt het bloed het hele lichaam doorgepompt en weer terug naar de rechterhelft van het hart .

Het hart heeft...

A

1 klep

B

2 kleppen

C

3 kleppen

D

4 kleppen

AV kleppen

Halvemaanvormige kleppen

Wat is de functie van de hartkleppen?

A

scheiden van O2 arm en O2 rijk bloed

B

het maken van de hartslag

C

voorkomen van terugstromen van bloed

D

hebben geen functie

Hartcyclus

Wat zien we gebeuren?

1. Hart ontspant

2. Samentrekken boezems

3. Samentrekken kamers

Hartcyclus

Elke hartcyclus bestaat uit ontspanning van het hart en het samentrekken van het hart.

 

Het samentrekken van het hart noemen we de systole. Op dat moment is de bloeddruk in de slagaders het hoogst.

De ontspanningsfase van het hart noemen we de diastole. Op dat moment is de druk in de slagaders het laagst.

4 fasen hartcyclus

Fase 1: ventrikelvulling (passief en actief)

Fase 2: isovolumetrische contractie (samentrekken kamers)

Fase 3: ventrikel-ejectie (snelle en langzame ventrikel-ejectie)

Fase 4: isovolumetrische relaxatie (ontspannen, hart vult zich met bloed)

Hartcyclus, systole en diastole

Hartcyclus: Het hart klopt in rust ongeveer 60-70 keer per minuut en pompt zo’n 5 liter bloed rond door de grote en kleine circulatie. Bij inspanning, koorts of andere omstandigheden is dat meer (hartfrequetie stijgt)

Systole: het bloed wordt dan uit de kamers gepompt, de klep gaat dan  naar 1 kant open -> samentrekkingsfase

Diastole: kleppen gaan weer dicht , dan kan het bloed niet terugstromen -> ontspanningsfase

De werking

De hartslag is het aantal keer dat het hart zich samentrekt in 1 minuut.

1. De boezems zijn volgestroomt met bloed. De boezems trekken samen en de hartkleppen staan open.

2. De hartkleppen sluiten zich en het bloed zit nu in de kamers. De halvemaanvormige kleppen gaan open de kamers trekken zich samen. 

3.  alle kleppen gaan open het hart is in rust.

Prikkelgeleiding

Prikkeldrempel: minimale prikkel die nodig is om een elektrisch signaal te veroorzaken

Prikkelautomaat

De prikkelvormende (elektrische impulsen opwekken) en prikkelgeleidende hartspiercellen:

• de sinusknoop;

• de boezem-kamerknoop (atrioventriculaire knoop/AV knoop);

• de bundel van His;

• de purkinjevezels.

prikkelgeleiding 

De sinusknoop

• In de sinusknoop ontstaat de hartprikkel.

• Natuurlijke pacemaker.

• Zit in de zijwand van de rechter boezem, vlak bij de bovenste holle ader.

• Bestaat uit niet-samentrekkende spiervezels.

• De prikkels uit de sinusknoop verlopen via de AV-knoop, de bundel van His en purkinje-vezels naar de kamers.

• Via de Purkinjevezels worden uiteindelijk de spiercellen van de beide kamers aangezet tot samentrekken.

• ECG (hartfilmpje): registratiemethode van de elektrische activiteit van het hart. 

Prikkelgeleiding

Hartritmestoornissen

Bij een stoornis in het hartritme is er iets mis met de prikkelgeleiding van het hart

Er zijn verschillende soorten stoornissen:

• het hart klopt te snel

• het hart klopt te langzaam

• het hart klopt onregelmatig

• de boezems en kamers werken niet goed samen

ECG

Een ECG (elektrocardiogram) is de elektrische weergave van het hart in werking (biosignalering)

Op het ECG is te zien...

• de hartfrequentie

• de prikkelgeleiding van het hart

• onderdelen van de hartcyclus

ECG: Elektrocardiogram

Een hartcyclus wordt weergegeven door een P-top, een QRS-complex en een T-top.

P-top = samentrekken van de boezems (de lijn wordt daarna weer vlak, omdat het elektrische signaal even wordt vastgehouden)

QRS-complex = samentrekken van de hartkamers

 T-top = ontspannen van de hartspier, hierna begint de volgende cyclus

P-top: boezemdepolarisatie > leidt tot boezemcontractie (activatie)

QRS-complex = kamerdepolariatie > leidt tot kamercontractie (activatie)

T-top = kamerrepolarisatie > herstelt de negatieve lading binnen de hartspier, opdat die weer kan depolariseren. 

Waar ontstaan bij een goed werkend hart de elektrische prikkels in het hart?

A

In de boezems

B

in de sinusknoop

C

In de AV-knoop

D

in de kamers

Wat is het gevolg van een slecht functionerende sinusknoop?

A

het hart gaat trager kloppen

B

de kamers trekken sneller samen.

C

slagvolume zal toenemen.

D

hartfrequentie wordt onregelmatig

Opdracht 1

Leg in duo’s uit wat systole en diastole inhoudt, hoe de kleppen werken en de prikkelgeleiding, alsof je het aan een patiënt uitlegt. Je mag erbij tekenen.

1 á 2 duo's presenteren het klassikaal.

Opdracht 2

Situatie: Meneer De Vries, 68 jaar, komt op de spoedeisende hulp met klachten van hartkloppingen, duizeligheid en kortademigheid. De verpleegkundige sluit een ECG aan en ziet een afwijkend ritme. 

Acuut myocardinfarct, verstopping rechter kransslagader. 

In subgroepen werken

• Wat valt op aan het ECG? Teken het patroon. 

• Wat is er mis met de prikkelgeleiding?

• Welke symptomen passen bij dit infarct?

• Wat zou je als verpleegkundige kunnen doen bij deze patiënt? 

• Waarom is het belangrijk om snel te handelen bij deze ECG afwijking?

Inleveren in Canvas. 1 persoon van de groep levert de opdracht in, noteer ieders namen.

Huiswerk

Opdracht 2 afronden en inleveren in Canvas.

Zie voor bestuderen theorie Studieplanner in learnbeat. 

de les was

A

makkelijk

B

soms makkelijk, soms moeilijk

C

moeilijk

D