H13 gaswisseling en uitscheiding

H13 gaswisselig & uitscheiding


1

minute

00

second

1 / 64
next
Slide 1: Slide
New lesson editorBiologieMiddelbare schoolhavoLeerjaar 5

This lesson contains 64 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 60 min
Report this lesson

Items in this lesson

H13 gaswisselig & uitscheiding


1

minute

00

second

Wat weet jij over gaswisseling?

13.1 ademen

Je kent de kenmerken, bouw en functie van de ademhalingsorganen.


Je kunt uitleggen hoe gaswisseling bij mens en dier tot stand komt en welke factoren hierop van invloed zijn.


13.1 succescriteria

Je kunt de leerdoelen aan een ander uitleggen.

Je kunt examenopgaven over ademhaling en gaswisseling foutloos maken.

Je kunt binas 83B aflezen en gebruiken voor het beantwoorden van vragen.

Je beheerst basisrekenvaardigheden om berekeningen over bijvoorbeeld je ademvolume goed te kunnen maken.


Een dikkere slijmlaag in de longen door een flinke verkoudheid zorgt voor een .....

A

kleinere diffusie afstand

B

grotere diffusie afstand

C


D


Een grotere diffusie afstand zorgt voor.....

A

meer O2 in het bloed per seconde

B

minder O2 in het bloed per seconde

C


D


Wat is het gevolg van minder zuurstof in je bloed?

Wanneer je de hik hebt trekt de middenrif spier samen.

A

Het middenrif gaat omhoog, je ademt in.

B

Het middenrif gaat omhoog, je ademt uit.

C

Het middenrif gaat omlaag, je ademt in.

D

Het middenrif gaat omlaag, je ademt uit.

Overleg met je groep: Wat is er aan de hand met iemand die hyperventileert? Leg het volgende uit: - wat gebeurt er met de CO2 concentratie in het bloed na een aantal snelle adembewegingen? - waarom stopt de ademhaling na een paar minuten hyperventileren? - waarom kun je de hyperventilatie stoppen door in een zakje te ademen? - wat veroorzaakt het lichte of duizelige gevoel tijdens het hyperventileren?

Bestudeer binas 83B. Hoeveel L is het ademvolume in rust?

Bestudeer binas 83B. Wat is het verschil tussen je inademingsreservevolume en je inademingscapaciteit?

Bestudeer binas 83B. Waar bevindt zich de lucht die we jouw restvolume noemen?

overleg met je buren:

Je kunt de leerdoelen aan een ander uitleggen.

Je kunt examenopgaven over ademhaling en gaswisseling foutloos maken.

Je kunt binas 83B aflezen en gebruiken voor het beantwoorden van vragen.

Je beheerst basisrekenvaardigheden om berekeningen over bijvoorbeeld je ademvolume goed te kunnen maken.


aan de slag

  1. maak de opdracht longvolume op biologiepagina.nl en noteer het percentage (score)

  2. maak een begrippenlijst van 13.1

  3. maak de opgaven van 13.1


13.2 gaswisseling bij mens, dier en plant

Je kunt een aantal aandoeningen aan de luchtwegen noemen en uitleggen hoe ze van invloed zijn op de gaswisseling.


Je kunt uitleggen hoe gaswisseling bij planten tot stand komt en welke factoren hierop van invloed zijn.


trilhaarepitheel

  • aan binnenkant luchtwegen 

  • trilharen zijn uitstulpsels celmembraan

  • slijmcellen maken slijm

  • slijm 'vangt' stof en ziekteverwekkers (bevat ook lymfocyten)

  • trilharen bewegen richting keel - je hoest uit of slikt door

aandoeningen

ASTMA

- sterke reactie op bepaalde stoffen

- slijmvliezen longen ontstoken maar niet door bacterie/virus


benauwd door:

- meer slijm 

- opgezwollen slijmvliezen 

- spiertjes rondom die samentrekken


aandoeningen

COPD (verzamelnaam longziekten)

chronische bronchitus en longemfyseem


chronische bronchitus

- chronische ontstekingen, vaak door roken


longemfyseem

- longblaasjes en luchtpijptakjes beschadigd

- oppervlakteverkleining

- stoffen in rook trekken lymfocyten aan, die maken enzymen die longblaasjes oplossen


Hoe werken medicijnen tegen astma? Kies uit I maken de bacteriën dood II remmen de ontstekingen III verslappen de spiertjes om de luchtwegen IV vergroten de longblaasjes

A

I en II

B

II en III

C

III en IV

D

II en IV

Longemfyseem patiënten krijgen vaak lucht met extra zuurstof toegediend waardoor de klachten afnemen. 1. Wat zijn de klachten van iemand met longemfyseem. 2. Waardoor ontstaan deze klachten precies? 2. Waarom nemen die af als ze zuurstof toedienen?

plant - huidmondjes in bladeren

groepsopdracht (je tafel)

1. noteer de reactievergelijkingen van (aerobe) dissimilatie en fotosynthese.

2. teken een plant en laat zien hoe alle stoffen betrokken bij de processen hierboven de plant binnenkomen en verlaten.

3. bespreek met elkaar welke problemen er ontstaan bij langdurige warmte en noem minimaal 3 aanpassingen van planten aan dit probleem (met toelichting over het hoe en waarom)


hulpmiddelen - boek, elkaar, google

15 minuten

15

minute

00

second

Het transport van CO2 van de buitenlucht naar de cellen met bladgroen gaat langzaam ....

A

in planten met een groot bladoppervlak

B

in planten met een klein bladoppervlak

C


D


Het transport van CO2 van de buitenlucht naar de cellen met bladgroen gaat langzaam ....

A

als het blad dik is

B

als het blad dun is

C


D


Het transport van CO2 van de buitenlucht naar de cellen met bladgroen gaat langzaam ....

A

in bladeren met grote huidmondjes

B

in bladeren met kleine huidmondjes

C


D


13.2 gaswisseling bij mens, dier en plant

Je kunt een aantal aandoeningen aan de luchtwegen noemen en uitleggen hoe ze van invloed zijn op de gaswisseling.


Je kunt uitleggen hoe gaswisseling bij planten tot stand komt en welke factoren hierop van invloed zijn.


Bij een stomp in je buik adem je uit. Je gebruikt daarbij geen ademhalingsspieren. Leg uit hoe je bij een stomp uitademt, zonder je ademhalingsspieren te gebruiken.