Th2 Voeding en Vertering, B2: het verteringsstelsel

• New lesson editor
• Biologie
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 2

2.2 Het verteringsstelsel

Verteringsstelsel

Lesdoelen

• Je kunt de functie van vertering, verteringssappen en enzymen beschrijven.

• Je kunt de delen van een gebit noemen met hun functie.

• Je kunt de werking en functie van de darmperistaltiek beschrijven.

Verteringsstelsel

= Orgaanstelsel bestaande uit organen die samen zorgen voor de spijsvertering. 

Doel: voedingsstoffen worden opgenomen in het bloed

• direct

• via vertering = het bewerken van voedingsstoffen voordat het in het darmkanaal kan worden opgenomen.

• Vertering: het omzetten van voedingsstoffen die niet door de darmwand heen in het bloed kunnen worden opgenomen, in verteringsproducten die wel in het bloed kunnen worden 

• Afbraak door te kauwen (mechanisch) en door verteringssappen (chemisch) toe te voegen.

• 
  

Vertering en voedingsstoffen

• Water, glucose, vitaminen en mineralen passen zonder vertering door de darmwand!
  

• Eiwitten, koolhydraten en vetten kunnen niet door de darmwand heen, deze voedingsstoffen moeten eerst verteerd worden.

Mechanische vertering:

• kneden, kauwen en mengen van het voedsel door gebit en spieren. bijv. kauwen, darmperistaltiek

Chemische vertering:

• het fijn gekauwde voedsel verder afbreken door verterings- sappen met enzymen.

Vormen van vertering

Mechanische vertering - kauwen

Functie: voeding in kleinere stukken verdelen, zodat: 

• je het voedsel beter door kan slikken 

• het oppervlak van het voedsel wordt 

       vergroot --> enzymen kunnen beter 

       inwerken 

• In je gehele darmkanaal heeft de wand kringspieren (vernauwen) en lengtespieren (verwijden).

• Peristaltische bewegingen = het afwisselend samentrekken van de kring- en lengtespieren.

Voedingsvezels stimuleren de spieren in de darmwand en zorgen zo voor een goede darmwerking

Mechanische vertering-darmperistaltiek

Mechanische vertering:

• kneden, kauwen en mengen van het voedsel door gebit en spieren. bijv. kauwen, darmperistaltiek

Chemische vertering:

• het fijn gekauwde voedsel verder afbreken door verterings- sappen met enzymen.

Vormen van vertering

Verteringssappen

= sappen gemaakt door spijsverteringsklieren.

• Speekselklieren

• Maagsapklieren

• Lever

• Alvleesklier

• Darmsapklieren

Bevat vaak enzymen = helpen met het omzetten van de ene stof in een andere stof.

Enzymen

• Enzymen zijn stoffen die  reacties sneller laten verlopen.

• Het enzym zelf verandert niet en kan opnieuw gebruikt worden.

Enzym-werking:

Hoe wordt het voedsel/ de voedingsstoffen kleiner gemaakt in ons lichaam?

Juist of onjuist? Het kauwen van voedsel noem je mechanische vertering. (R)

A

juist

B

onjuist

C

D

Juist of onjuist? De inwerking van speeksel op het voedsel in de mond noem je chemische vertering. (R)

A

juist

B

onjuist

C

D

Juist of onjuist? Het opknippen in het darmkanaal van grote moleculen tot kleinere moleculen noem je mechanische vertering. (R)

A

juist

B

onjuist

C

D

Verteringssappen

Enzymen zijn voor de

A

Mechanische vertering

B

Chemische vertering

C

D

Door welke techniek wordt het voedsel door het spijsverteringskanaal getransporteerd?

A

parasympatische zenuwen

B

peristaltische bewegingen van zenuwen

C

Peristaltische zenuwen

D

peristaltische bewegingen van spieren.

Peristaltische bewegingen zijn een vorm van chemische vertering

A

Waar

B

Niet waar

C

D

Welke spieren werken bij een peristaltische beweging?

A

Lengtespieren

B

Breedtespieren

C

Kringspieren

D

Darmspieren