Zenuwstelsel - en spierspanning

• New lesson editor
• Verpleging en verzorging
• MBO
• Studiejaar 4

Het zenuwstelsel

Centraal zenuwstelsel/ hersenen/ spieren(spanning)

2026

Lesdoelen

• Je kunt vertellen uit welke onderdelen het zenuwstelsel bestaat en hoe dit verschillende processen in het lichaam aanstuurt.

• Je kunt uitleggen hoe spierspanning ontstaat

Het  zenuwstelsel

• centrale zenuwstelsel;

• perifere zenuwstelsel.

Welke onderdelen horen bij:

Centrale zenuwstelsel

Zenuwstelsel

zenuwen

Hersenen

Hersenen

ruggenmerg

Werking zenuwstelsel

1. Zintuigen vangen de prikkels op

2. Zintuigcellen zetten deze om in impulsen 

3. Impulsen gaan via de zenuwen naar het ruggenmerg

4. Ruggenmerg naar de hersenen

5. De hersenen verwerken de impulsen wat zorgt voor bewustzijn

6. De hersenen verwerken de impulsen wat zorgt voor bewustzijn

7.  De impulsen gaan via de zenuwen naar de spieren en klieren
   

8. De spieren en klieren zorgen voor bepaalde reactie 

Wat nemen we waar?

We nemen prikkels waar.

Externe prikkels: Veranderingen in je omgeving (buiten je lichaam)

Interne prikkels: Veranderingen in je lichaam

Een impuls is?

A

een elektrisch stroom

B

een bericht uit je omgeving

C

D

Prikkels en impulsen

Een prikkel is berichtje (uit de omgeving) dat wordt opgevangen in een zintuig.

In je zintuig wordt zo'n prikkel omgezet in een elektrisch stroompje, dat noem je een impuls

Impulsen

Impulsen zijn elektrische stroompjes

die van een zintuig naar de hersenen

gaan.

Waarom worden niet alle prikkels omgezet

in een impuls?

Drempelwaarde

De minimale hoeveelheid die je nodig hebt van een prikkel, om het een impuls te laten worden.

zenuwcel (Neuron)

Welke letter staat met het uiteinde in de synaptische spleet?

A

A

B

B

C

C

D

D

Het meestal opvallende kenmerk aan een zenuwcel is:

A

Het vermogen om elektrische prikkels te ontvangen en af geven

B

Het vermogen om door samentrekking korter te worden

C

Het vermogen om zich te verplaatsen

D

Het vermogen om sappen te produceren

Op welke plaatsen liggen ophopingen van cellichamen van de zenuwcellen?

A

A

B

B

C

C

D

D

Witte en grijze stof in de hersenen

witte stof - altijd om axonen met mergschede. Functie: de geleidingsweg waarlangs impulsgeleiding plaatsvindt

Grijze stof - bestaat vooral uit grote hoeveelheden cellichamen en dendrieten. Functie: de plaats waar uitwisseling van informatie plaatsvindt. (centrale zenuwstelsel)

Zenuwen bestaan uit gebundelde uitlopers (axonen) van zenuwcellen. Je kunt een zenuw het best vergelijken met een elektriciteitskabel: binnenin lopen de "koperdraden" (de zenuwvezels) en daaromheen zit een beschermende en isolerende laag.

Functies zenuwstelsel

1. verwerken van impulsen die afkomstig zijn van zintuigen

2. in zintuigcellen ontstaan impulsen onder invloed van prikkels

3. regelen van de werking van spieren en klieren

Het zenuwstelsel

Centrale zenuwstelsel

Hersenen, hersenstam, ruggenmerg

Perifere Zenuwstelsel

Beweging,tast, balans, kijken en horen

Autonome Zenuwstelsel

Sympatisch ACTIE

Parasympatisch  RUST

• gas

• rem

Sympathisch zenuwstelsel (het gaspedaal)

Functie: Bereidt het lichaam voor op actie, stress en gevaar (vechten of vluchten).

Reactie: Verhoogt de hartslag, versnelt de ademhaling en verhoogt de bloeddruk.

Energie: Verbruikt veel energie en remt de spijsvertering.

Parasympathisch zenuwstelsel (het rempedaal)

Functie: Zorgt voor rust, herstel en opbouw van het lichaam.

Reactie: Verlaagt de hartslag, rustigt de ademhaling en verlaagt de bloeddruk.

Energie: Stimuleert de spijsvertering en slaat energie op; de nervus vagus speelt hier een grote rol in.

De spijsvertering is onderdeel van

A

het sympatische zenuwstelsel

B

het parasympatische zenuwstelsel

C

D

Autonome zenuwstelsel

sympatisch

fight - flight

• Alert

• Zweetklieren

• Hartslag omhoog 

• stress systeem in actie

• Lever geeft suikers af

• Arm, been, buikspieren spannen aan

Wat is de taak van de zenuwen

A

impulsen aanmaken

B

impulsen doorgeven aan de hersenen

C

ze verbinden het centrale zenuwstelsel met de rest van lichaam

D

ze produceren bepaalde stoffen

Een ander woord voor een zenuwcel is?

A

Dendriet

B

Impulsen

C

Neuronen

D

Axon

Hoe heten de hersenen en het ruggenmerg samen?

A

Centraal zenuwstelsel

B

Perifeer zenuwstelsel

C

Willekeurig zenuwstelsel

D

Onwillekeurig zenuwstelsel

Sleep de activiteiten naar het juiste zenuwstelsel.

Parasympatisch zenuwstelsel

Sympathisch zenuwstelsel

Verwerkingsopdracht

6 groepen

telkens 1 vraag

geen lap top

alleen het boek

5 minuten per vraag