Zorg rondom het levenseinde

• New lesson editor
• Welzijn
• MBO
• Studiejaar 2

Zorg rondom het levenseinde

DGPT les 7

Wat is geen fase bij palliatieve zorg

A

Ziektegerichte fase

B

Herstelfase

C

Palliatie in de stervensfase

D

Nazorg

Wat kan iemand doen als hulp bij rouwen?

A

Hulp vragen

B

Erover praten

C

Gevoelens toelaten

D

Alle antwoorden zijn goed

Wat is palliatieve sedatie?

A

Pijnbestrijding

B

Euthanasie

C

In slaap brengen

D

Alle antwoorden zijn goed

Wat doet morfine?

A

Pijnbestrijding

B

Tijdelijk versuffen

C

Benauwdheid verminderen

D

Alle antwoorden zijn goed.

Wat is het voorkeursmiddel bij palliatieve sedatie?

A

Morfine

B

Midazolam

C

Nozinan

D

Haldol

Lesdoelen

Je kunt in eigen woorden uitleggen welke signalen wijzen op een naderend overlijden, wat de aandachtspunten voor de verzorgende/verpleegkundige hierbij zijn.

Je kunt benoemen welke zorg je geeft na het overlijden aan de zorgvrager en zijn naasten.

Voorbereiding stervensfase

Voor de zorgvrager:

•Adequate pijn- en symptoombehandeling

•Stoppen van (onnodige) medicatie

•Vermijden van onnodig lang sterfbed

•Nemen van duidelijke beslissingen

•Voorbereiden op sterven, afronden van leven

•Behouden van gevoel van controle

•Versterken van relatie met naasten

Voor de naasten:

•Goede informatie, voorlichting en begeleiding

Markeren van de stervensfase

• De stervensfase gaat in op het moment dat het overlijden zich onafwendbaar aandient en omvat de laatste dagen (tot zeven dagen) van het leven

• Markeer de stervensfase aan de hand van klinische observaties

Wat zijn veel voorkomende signalen bij een naderende dood

Oorzaak

Deze symptomen worden vooral veroorzaakt doordat het hart het niet meer goed doet. Er is een gedaalde cardiac output.

Steeds minder eten en drinken is onderdeel van het stervensproces. Het lichaam vraagt niet meer om voeding of drinken. Wat ga je zien?

Pijn

• Zorg voor optimale pijnbestrijding.

• Zorg voor juiste toediening van medicatie. Als oraal niet meer lukt, zorg voor andere toedieningsvorm.

• Behandel doorbraakpijn (onafhankelijk van de aard van de onderhoudsbehandeling).

• Vermijd onnodige bewegingen (draaien, wassen)

• Interpreteer fronsen en kreunen bij bewusteloosheid

• Bij tekenen van een delier: verminder de dosis of roteer naar een ander opioïd.

Dyspneu

• Overleg met de arts over het geven van morfine, overleg bij onvoldoende effect over het toevoegen van midazolam.

• Behandel mogelijke oorzaken van dyspneu indien dit nog zinvol is gezien de prognose.

• Maak gebruik van de niet-medicamenteuze maatregelen uit de richtlijn dyspneu.

• Zet palliatieve sedatie in bij onbehandelbare dyspneu, die leidt tot ondraaglijk lijden.

• Zie af van het starten van zuurstof. (Bij gebruik zuurstof: ga het gesprek aan over stoppen)

• Beleving van dyspneu neemt af of verdwijnt door stapeling koolzuur.

• Geen belastende ingrepen meer (zoals een pleurapunctie of uitzuigen)

Verstoord adem-patroon

Reutelen (filmpje)

Houding

Buscopan

Terminale reutel (filmpje)

Laatste adem?

Sleepvraag

Ciculatievlekken

Lijkvlekken

Terminale onrust/delier

Plukken (filmpje)

Cognitieve stoornissen?

Onrust (filmpje)

Comfortabel?

Consultatieteam palliatieve zorg

Landelijk

24/7 bereikbaar

https://palliaweb.nl/zorgpraktijk/consultatie

Vaststellen van de dood (schouwen)

De arts is verantwoordelijk voor het vaststellen van de dood.

Wanneer is iemand overleden?

A

Geen hartslag

B

Geen ademhaling

C

Pupillen reageren niet meer

D

A en B en C

Niet natuurlijke dood

Ongeval

Moord

Zelfmoord

Euthanasie

Dan gemeentelijke schouwarts.

Nergens meer aankomen!

Nazorg voor naasten, wat nu?

Evaluatie

In eigen woorden uitleggen welke signalen wijzen op een naderend overlijden, wat de aandachtspunten voor de verzorgende/verpleegkundige hierbij zijn.

Volgende week:

Aan de slag in het patiënten dossier

Hoe gaat het met jullie datapunt?