REFERENTIEKADER

• Burgerschap
• Secundair onderwijs

Referentiekader

🧩 Lesverloop

1️⃣ Instap (10 minuten) – “Wat zie jij?”

Werkvorm: klassikale observatie + gesprek

Materiaal: prent of filmpje (bv. de optische illusie “oude vrouw – jonge vrouw”)

Opdracht:

De leerkracht toont de afbeelding.

Leerlingen zeggen wat ze zien.

De leerkracht vraagt: “Hoe kan het dat we iets verschillends zien, terwijl we naar hetzelfde kijken?”

Doel: nieuwsgierigheid opwekken en linken naar “we kijken allemaal door onze eigen bril”.

🧩 Lesverloop

1️⃣ Instap (10 minuten) – “Wat zie jij?”

Werkvorm: klassikale observatie + gesprek

Materiaal: prent of filmpje (bv. de optische illusie “oude vrouw – jonge vrouw”)

Opdracht:

De leerkracht toont de afbeelding.

Leerlingen zeggen wat ze zien.

De leerkracht vraagt: “Hoe kan het dat we iets verschillends zien, terwijl we naar hetzelfde kijken?”

Doel: nieuwsgierigheid opwekken en linken naar “we kijken allemaal door onze eigen bril”.

🧩 Lesverloop

1️⃣ Instap (10 minuten) – “Wat zie jij?”

Werkvorm: klassikale observatie + gesprek

Materiaal: prent of filmpje (bv. de optische illusie “oude vrouw – jonge vrouw”)

Opdracht:

1. De leerkracht toont de afbeelding.
   
2. Leerlingen zeggen wat ze zien.
   
3. De leerkracht vraagt: “Hoe kan het dat we iets verschillends zien, terwijl we naar hetzelfde kijken?”
   

Doel: nieuwsgierigheid opwekken en linken naar “we kijken allemaal door onze eigen bril”.

Situatie

“De gsm aan tafel”

Tijdens het avondeten pakt Sam zijn gsm erbij om een bericht te sturen.

Zijn mama wordt boos en zegt: “Leg die gsm weg, aan tafel praten we met elkaar!”

Sam vindt dat ze overdrijft.

Vragen die je aan leerlingen kunt stellen:

1. “Wie heeft er gelijk, denk jij? Of hebben ze allebei een punt?”
   
2. “Waarom denken ze verschillend?”
   
3. “Wat zou jouw mening zijn — en waar komt die vandaan?”
   

Waarom denken we anders?

Door wat word jij beïnvloed?

Mini-opdracht:

Leerlingen vullen een werkblad in met een getekende bril: in elk glas schrijven ze wat hen beïnvloedt.

Referentiekader

“Je referentiekader is als een bril waardoor je naar de wereld kijkt.”

“Wat je hebt geleerd thuis, op school, van vrienden of via je cultuur, beïnvloedt hoe je denkt.”

Groepswerk

Opdracht:

Elke groep krijgt een situatiekaart, bv.: Je vriend wil geen vlees eten.

Stap 1: Bespreek in groep:

• Hoe zou jij reageren?
  
• Waarom denk je dat jij er zo over denkt?
  
• Zou iemand anders dat anders kunnen zien?
  

Stap 2: Elke groep deelt één situatie met de klas.

3️⃣ Toepassing (20 minuten) – “Hoe zou jij reageren?”

Werkvorm: hoekenwerk of kleine groepjes

Opdracht:

Elke groep krijgt een situatiekaart, bv.:

Je vriend wil geen vlees eten.

Iemand draagt religieuze kledij op school.

Je hoort iemand een mop vertellen over een andere cultuur.

Je ouders willen dat je om 21u thuis bent, maar je vrienden mogen langer blijven.

Stap 1: Bespreek in groep:

Hoe zou jij reageren?

Waarom denk je dat jij er zo over denkt?

Zou iemand anders dat anders kunnen zien?

Stap 2: Elke groep deelt één situatie met de klas.

Doel: inzicht krijgen in verschillende referentiekaders.

Wat heb je vandaag geleerd over jezelf?

Is het erg dat mensen anders denken? Waarom wel of niet?

Hoe kun je respect tonen voor andere meningen?

Door welke bril kijk jij?

Knutsel je eigen bril!