6.3: Bevruchting

• New lesson editor
• Biologie
• Middelbare school
• havo, vwo
• Leerjaar 1

Pak alleen een schrift en een pen op tafel!

Planning:

• Startopdracht over 6.1 en 6.2

• Leerdoelen 6.3

• Uitleg 6.3

• Leerdoelencheck

• Huiswerk 6.3

Benoem de onderdelen van de bloem in de tabel.

1)

3

minute

00

second

+30 s

Wat zit er in nummer 11?

Benoem de onderdelen van de bloem in de tabel.

1)

1

minute

00

second

+30 s

Bij veel planten zijn de kroonbladeren (1) en (2) gekleurd.

Hun functie is dan het (3), die zorgen voor (4).

2)

2

minute

00

second

+30 s

Vul de ontbrekende woorden in.

Bij veel planten zijn de kroonbladeren groot en opvallend gekleurd.

Hun functie is dan het lokken van insecten, die zorgen voor bestuiving.

2)

Vul de ontbrekende woorden in.

3)

Vul de ??? in. Is het een insectenbloem OF een windbloem?

2

minute

00

second

+30 s

3)

Is het een insectenbloem OF een windbloem?

45

second

+30 s

Let op: de plek waar nectar wordt gemaakt is niet altijd zichtbaar op een afbeelding, dus herken een insectenbloem aan andere onderdelen om er op die manier achter te komen of de bloem nectar kan maken.

4)

Is de foto een insectenbloem OF een windbloem?

2

minute

00

second

+30 s

4)

Is het een insectenbloem OF een windbloem?

30

second

+30 s

Let op: de plek waar nectar wordt gemaakt is niet altijd zichtbaar op een afbeelding, dus herken een insectenbloem aan andere onderdelen om er op die manier achter te komen of de bloem nectar kan maken.

5)

Is het zelfbestuiving, kruisbestuiving OF geen bestuiving?

2

minute

00

second

+30 s

5)

Is het zelfbestuiving, kruisbestuiving OF geen bestuiving?

45

second

+30 s

Schrift dicht!
en

Pen weg!

Leerdoelen 6.3

Aan het einde van de les:

1. kan ik beschrijven hoe de bevruchting bij zaadplanten verloopt.

2. kan ik de veranderingen in het zaadbeginsel na bevruchting beschrijven.

 

Basisstof 6.3: Bevruchting

• In elk zaadbeginsel ligt een eicel

• Dit is de vrouwelijke geslachtscel.

• In elke eicel zit een celkern (geldt ook voor stuifmeelkorrels).

• Stuifmeelbuis ontstaat wanneer een stuifmeelkorrel op een stempel van een plant van dezelfde soort is gekomen.

• PAS DAN groeit er een buis uit de stuifmeelkorrel.

• Stuifmeelbuis groeit door de stijl naar één zaadbeginsel.

• Kern van stuifmeelkorrel gaat door de stuifmeelbuis naar het zaadbeginsel.

Stamper

Basisstof 6.3: Bevruchting

• Als de stuifmeelbuis een zaadbeginsel heeft bereikt, barst de top van de stuifmeelbuis open.

• Bevruchting = de kern van de stuifmeelkorrel (mannelijke geslachtscel) dringt de eicel (vrouwelijke geslachtscel) in het zaadbeginsel binnen en versmelt met de kern van de eicel.

• Door bevruchting ontstaat een bevruchte eicel.

• De kern van een bevruchte eicel bevat de chromosomen van de mannelijke en van de vrouwelijke geslachtscel.

Zaadbeginsel in het vruchtbeginsel

Docent laat video van stuifmeelbuisvorming zien hoe dit onder de microscoop gebeurt.

Basisstof 6.3: Bevruchting

• Na de bevruchting gaat de bevruchte eicel zich delen.

• Door celdelingen ontstaat uit de bevruchte eicel een kiem.

• Ook het zaadbeginsel begint te groeien.

• Uit het zaadbeginsel ontstaat een zaad.

• Elk zaad bevat een kiem.

• Bij kieming van een zaad groeit uit de kiem een kiemplantje.

2

3

1

Kiemende zaden (mungbonen)

Kiemende zaden (tuinkerszaadjes)

Welk getal is een voorbeeld van een kiem in bovenstaande foto?

Laat leerlingen 1 vinger opsteken als ze denken dat het antwoord 1 is ect ect.
Zo laat je elke leerling actief mee doen.

Basisstof 6.3: Bevruchting

• Na de bevruchting gaat de bevruchte eicel zich delen.

• Door celdelingen ontstaat uit de bevruchte eicel een kiem.

• Ook het zaadbeginsel begint te groeien.

• Uit het zaadbeginsel ontstaat een zaad.

• Elk zaad bevat een kiem.

• Bij kieming van een zaad groeit uit de kiem een kiemplantje.

Zaadhuid

Zaadlob

Kiem

Kiemende zaden (mungbonen)

Kiemende zaden (tuinkerszaadjes)

Meerdere stuifmeelbuizen

• Er kunnen meerdere stuifmeelbuizen door de stijl groeien.

• Die gaan naar verschillende zaadbeginsels.

• In elk van deze zaadbeginsels kan de eicel worden bevrucht.

• Uit elk zaadbeginsel waarvan de eicel is bevrucht, kan een zaad ontstaan.

• Er kunnen dus meerdere zaden ontstaan in één vruchtbeginsel!

Als de eicel in een zaadbeginsel niet wordt bevrucht, kan de eicel niet uitgroeien tot een kiem. Het zaadbeginsel groeit dan niet uit tot een zaad.

Meerdere stuifmeelbuizen

• Hoeveel zaden kunnen er maximaal in deze plant ontstaan?

• Antwoord = maximaal 6 zaden

- Docent laat leerlingen hun vingers opsteken.
- Het aantal vingers is hoeveel zaden er maximaal in deze plant kunnen ontstaan.

Meerdere stuifmeelbuizen

• Hoeveel zaden kunnen er maximaal in deze plant ontstaan als er 3 stuifmeelkorrels op de stempel terecht zijn gekomen?

• Stuifmeelkorrels zijn van dezelfde plantensoort!

• Antwoord = maximaal 3 zaden

- Docent laat opnieuw leerlingen hun vingers opsteken.
- Het aantal vingers is hoeveel zaden er maximaal in deze plant kunnen ontstaan.

1. Pak boek 1B

2. Open je boek op pagina 180

3. Maak opdracht 6 in je werkboek

4. Na 3 minuten bespreken we de opdracht

3

minute

00

second

+30 s

Pak je laptop en ga naar LessonUp toe!

Heeft hier bestuiving en/of bevruchting plaatsgevonden?

A

wel bestuiving, geen bevruchting

B

zowel bestuiving als bevruchting

C

wel bevruchting, geen bestuiving

D

geen bestuiving, geen bevruchting

Wat gebeurt er met de zaadbeginsels die niet zijn bevrucht?

A

ontwikkelen zich tot zaden

B

verschrompelen

C

die worden groter

D

die krijgen bloemen

Hoeveel stuifmeelkorrels kunnen een eicel bevruchten?

A

1

B

2

C

3

D

geen

In welke volgorde verloopt de geslachtelijke voortplanting bij planten?

A

bestuiving, bevruchting, ontstaan van de stuifmeelbuis

B

bestuiving, ontstaan van de stuifmeelbuis, bevruchting

C

bevruchting, bestuiving, ontstaan van de stuifmeelbuis

D

bevruchting, ontstaan van de stuifmeelbuis, bestuiving

Huiswerk

1. Maak ONLINE van basisstof 6.3 opdrachten 1 + 2 + 3 + 5 + 7

2. Maak in je WERKBOEK van basisstof 6.3 opdracht 6

3. Klaar? Maak dan de test jezelf van basisstof 6.3