Examentraining HAVO Aardrijkskunde 2026

• New lesson editor
• Aardrijkskunde
• Middelbare school
• havo
• Leerjaar 5

Examentraining 

Aardrijkskunde

Domeinen:

Vaardigheden
Wereld

Aarde

Ontwikkelingsland: Brazilië

Leefomgeving

Voor welk domein ben je op dit moment het minst voorbereid voor je CE denk je?

1

Wereld: Globalisering en wereldbeeld

2

Aarde: Klimaat, landschap, endogene, exogene krachten

3

Brazilië

4

Leefomgeving Wateroverlast

5

Leefomgeving Stedelijke gebieden

Programma examentraining

- Algemeen: vragen beantwoorden op je CE en gebruik van bronnen en kaarten

- Keuze: 

• Nabespreken Herkansing/Inhaalwerk

• Maken opgave 6 Examen 2025 en verder invoeren in Examensprint

- Nabespreken opgave 6

- Potje pictionary met Biscoito of Bolacha

Vaardigheden

Kaarten:

• selecteren

• lezen

• analyseren

• interpreteren

• maken

Geografische vragen:

• beschrijvende

• verklarende 

• voorspellende

• waarderende

• oplossende 

Geografische vragen beantwoorden:

• vergelijken

• relaties leggen 

• dimensies 

• geografische  context

• ruimtelijke schalen

Kaarten

Kaarten:

• selecteren

• lezen

• analyseren

• interpreteren

• 
  

Geografische vragen:

• beschrijvende - Geef in drie stappen weer hoe neerslag ontstaat in een laag drukgebied.

• verklarende ( leg uit / verklaar / geef een reden)- oorzaak - gevolg vraag!

• voorspellende - geef een voorspelling die wordt onderbouwd met de huidige situatie

• waarderende - Geef een waardering over een keuze of beslissing

• oplossende - Een mogelijke uitkomst 

Beantwoorden

• Check het punten aantal! bij 2 punten is het vaak dat je antwoord uit 2 delen bestaat!

• Staat er 'gebruik de bron' of gebruik het kaartenkatern, dan komt (een deel van) je antwoord absoluut letterlijk uit de bron/kaartenkatern

• Herhaal onderdelen uit de vraag. Verwijs NOOIT naar de vraag met 'ze' of 'daar'

• Noteer helder de antwoorden: -        -  

• Politiek:......    Economisch:..........

Ruimtelijke dimensies

Politieke dimensie

Economische dimensie

Sociaal-culturele dimensie (demografische)

Natuurlijke / fysische dimensie 

Er wordt van je verwacht dat je uit bovenstaande invalshoeken kunt kijken om vragen te beantwoorden

Voorbeeld vraag

Ontbossing in de tropen is de laatste jaren hard gegaan, ondanks dat de veel landen kritiek uiten op het beleid in deze landen. Welke invloed heeft ontbossing op Brazilië. Gebruik in je antwoord de verschillende dimensies!

Voorbeeld vraag

• Politiek: De Braziliaanse politiek heeft een aantal gebieden aangewezen als nationaal park en is hierdoor beschermt, echter is het beleid nu niet streng genoeg en wordt er zelfs aangemoedigd door de president om delen te kappen.

• Economisch: In het regenwoud worden delen gekapt ten behoeve van landbouwgrond of grondstoffen. Het hout wordt verkocht en de landbouwproductie levert ook geld op.

• Sociaal-cultureel: In deze gebieden kunnen inheemse stammen leven en zij moeten gaan verhuizen.

• Natuurlijk: De ontbossing zorgt ervoor dat er een leefgebied verloren gaat. Ook is er veel uitstoot van CO2 wat vrij komt. 

Schaalniveaus

Op mondiale schaal behoort Spanje tot een centrum land. Kijk je echter op continentaal niveau dan zou je Spanje kunnen neerzetten als semi-periferie land. Leg dit uit!

antwoord

Op mondiaal niveau is Spanje een rijk welvarend land. Het bbp per hoofd ligt veel hoger ten opzichte van andere landen. 

Kijk je naar Europa (continentaal) dan is Spanje minder welvarend en zijn bijvoorbeeld Duitsland, Nederland en Noorwegen qua bbp per hoofd beter. 

Globalisering

In de staalindustrie heeft tussen 1985 en 2015 global shift

plaatsgevonden.

Toon dit aan met bron 1. 

antwoord

maximumscore 2

Uit het antwoord moet blijken dat

• het aandeel in de staalproductie van centrumlanden (zoals Duitsland /Italië / Verenigde Staten / Frankrijk / Groot-Brittannië) tussen 1985 en

2015 is afgenomen 1pt

en het aandeel in de staalproductie in semi-perifere landen (zoals

China / India) is toegenomen 1pt

Wereldwijd worden zo’n 7.000 verschillende talen gesproken. De taal die

op mondiale schaal als lingua franca wordt gezien, is niet de taal die door

de meeste mensen als eerste taal wordt gesproken.

Noem de taal

- die op mondiale schaal wordt gezien als lingua franca;

- die door de meeste mensen als eerste taal wordt gesproken

antwoord

- Engels

- Chinees (Manderijn)

Laatste tips voor je examen

Examenspreekuur HAVO

Dit jaar: 11 mei! Check NOS Stories!

Opgave 1

De productieketen van Sheaboter

- Lees eerst de hele opgave goed door

- bekijk de bronnen goed: arceer wat jij denkt dat belangrijk is.

- Even samen starten: opgave 1 met kaartenkatern

Maak opgave 2 t/m 4

de tropische en de semi-aride (en aride) zone 

of twee van de volgende vegetatietypen: ‒ droge savanne ‒ vochtige savanne ‒ tropisch regenwoud  

1

minute

00

second

+30 s

2. Geef een reden voor deze toenemende vraag: - vanuit de demografische dimensie - vanuit de economische dimensie

3. Geef aan -waaruit blijkt dat de productieketen van sheaboter een voorbeeld is van een traditionele verhouding tussen centrum en periferie; -welke maatregel Afrikaanse landen in de productieketen van sheaboter kunnen nemen om ruilvoetverslechtering tegen te gaan.

Text

4. Beredeneer waarom het onwaarschijnlijk is dat sheaboter palmolie zal verdringen als belangrijkste plantaardige vet op de wereldmarkt.

2. Noteer de namen van deze plaatsen en schrijf erachter de letter van de juiste klimaatgrafiek

10: Leg het ontstaan van dit verschil uit: Je uitleg moet bestaan uit een oorzaak en een gevolg.

Beschrijf in 3 stappen het ontstaan van mount Scenery, betrek in je antwoord de betrokken platen.

Geef de letter van de dwarsdoorrsnede uit bron 8 die hoort bij de - plaatgrens tussen de cocos en de Caribische plaat - de Noord-Amerikaanse en de Caribische plaat

26: Geef aan waarom de standaard legenda voor Emmeloord minder geschikt is

27: Beredeneer waarom de aanlsuiting op het spoornet vanwege het landgebruik in de Noordoostpolder toen niet als noodzakelijk werd gezien

28: Noteer de letters a t/m d op je antwoordblad, schrijf achter elke letter het cijfer van de bijbehorende foto uit bron 17.

Schrijf achter elke letter het juiste antwoord