NATUURWETENSCHAPPEN
3M&W
Biologie
Chemie
?
NATUURWETENSCHAPPEN
3M&W
Biologie
Chemie
?
THEMA 3 - FYSICA
p94
Bestuderen van materie, energie en krachten
Bewegingen, veranderingen, interactie
…
KRACHTEN ONTDEKKEN
p94
Zwaartekracht Herstellende kracht
Veerkracht
Krachten ontdekken
Wanneer kom jij met krachten in aanraking?
Deze ochtend?
Nu op deze moment?
Uitwerking kracht
Krachten ZIE je niet
Wat zie je wel? → de UITWERKING / het EFFECT van een kracht op een SYSTEEM
Statische uitwerking (vervorming)
1. Plastische vervorming: blijvend
Statische uitwerking (vervorming)
1. Plastische vervorming: blijvend
2. Elastische vervorming: tijdelijk
Dynamische uitwerking
1. Versnellen
Dynamische uitwerking
1. Versnellen
2. Vertragen
Dynamische uitwerking
1. Versnellen
2. Vertragen
3. Van richting veranderen
Uitwerking kracht
Statisch effect
Vervorming
Plastisch (blijvend)
Elastisch (tijdelijk)
Dynamisch effect
Versnellen
Vertragen
Van richting veranderen
Kracht
eigenschap van een object
wisselwerking
interactie
actie - reactie
Contactkrachten
Krachtuitoefening waarbij 2 systemen direct in verbinding staan
Veldkrachten
Krachtuitoefening waarbij 2 systemen indirect in verbinding staan
x
x
x
x
contactkracht
elastische
én statisch effect
KRACHTEN VOORSTELLEN
p96
Grootheid kracht
Scalaire grootheid
Uitdrukken in getal en eenheid
ALLEEN GROOTTE is van belang
Vectoriële grootheid
Grootheid bepaald door grootte én aangrijpingspunt, richting en zin → 4 kenmerken Grootheid voorstellen mbv een vectormodel
Vectormodel
20
Vectoriële grootheid uitgedrukt via 4 kenmerken
Aangrijpingspunt
21
Plaats waar de kracht inwerkt op het voorwerp (vereenvoudigen tot puntmassa)
Richting
22
De rechte waarlangs de vector werkt (horizontaal, verticaal of schuin)
Grootte
23
De getalwaarde en de eenheid van de gemeten grootheid
Zin
24
Aangeduid door de pijlpunt
TOT VOLGENDE LES
Voorbeeld: vector tekenen
Aangrijpingspunt?
Richting?
---------------------------------------------------------------------------------------
Grootte?
Schaal: 1cm = 100N
---------------------------------------------------------------------------------------
Grootte?
Schaal: 1cm = 100N
600 N / 100 N = 6cm
---------------------------------------------------------------------------------------
Zin?
Schaal: 1cm = 100N
---------------------------------------------------------------------------------------
x
Én zin
x
x
Als het al stil staat, dan blijft het stilstaan.
Als het beweegt, dan blijft het bewegen.
2750N / 500 N = 5,5 cm
Aandrijfkracht: 15 000 N / 2 500 N = 6 cm
Weerstandskracht: 5 000 N / 2 500 N = 2 cm
F1: 6 cm
F2: 4 cm
F3: 3 cm
F4: 8 cm
F5: 7 cm
KRACHTEN SAMENSTELLEN
p110
Krachten met dezelfde richting en zin
Oplossingmethode - gegevens
F1
Stelling :
2 mensen duwen een auto die in
panne was gevallen. Persoon 1 duwt met een kracht van 430N en persoon 2 duwt met een kracht van 510N. Wat is de resulterende kracht op de auto?
F2
F1 = 430 N F2 = 510 N
2,15 cm
2,55 cm
1cm = 200N
Stap 1 – aangrijpingspunt bepalen
Kop-staart methode – zelfde zin
F1
F2
Staart
Kop
F1
F2
Staart F2 aan kop F1
FR
FR = resulterende kracht
Stap 2 – kop en staartmethode
F1
F2
F1 F2
FR
Stap 3 – resulterende kracht berekenen
F1 F2
FR
1cm = 200N
F1 = 430 N (2,15 cm)
F2 = 510 N (2,55 cm)
FR = F1 + F2
FR = 430N + 510N = G40N
FR = 2,15 cm + 2,55 cm = 4,70 cm
Krachten met tegengestelde richting en zin
Oplossingmethode - gegevens
Stelling :
2 mensen trekken aan
verschillende kanten van een touw. De persoon links trekt met een kracht van 900N en de persoon rechts met een kracht van 500N. Wat is de resulterende kracht op het touw?
F1
F2
F1 = G00 N F2 = 500 N
1cm = 100N
Stap 1 – aangrijpingspunt bepalen
F1
F2
Kop-staart methode – tegengestelde zin
F1
F2
Staart
Kop
F1
F2
Staart F2 aan kop F1
FR
FR = resulterende kracht
Stap 2 – kop en staartmethode
F1
F2
F1
F2
FR
Stap 3 – resulterende kracht berekenen
F1 = G00 N (G cm) F2 = 500 N (5 cm)
FR = F1 + (-F2)
FR = G00N - 500N = 400N
FR = G cm - 5 cm = 4 cm
F1
F
2
F
R
1cm = 100N
+
-
Tegengestelde krachten die even groot zijn
F
1
F2
F1 = 500 N
F2 = 500 N
1cm = 100N
+
-
FR = F1 + (-F2)
FR = 500N - 500N = 0N
FR = 5 cm - 5 cm = 0 cm
controlevragen
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting, maar in een tegengestelde zin op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
De grootte van de resulterende kracht kan je met een krachtenschaal bepalen.
controlevragen
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting, maar in een tegengestelde zin op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
De grootte van de resulterende kracht kan je met een krachtenschaal bepalen.
controlevragen
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting, maar in een tegengestelde zin op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
De grootte van de resulterende kracht kan je met een krachtenschaal bepalen.
controlevragen
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
Wanneer twee krachten volgens dezelfde richting, maar in een tegengestelde zin op elkaar inwerken, versterken ze elkaar altijd.
De grootte van de resulterende kracht kan je met een krachtenschaal bepalen.