Hoe veranderen techniek en wetenschap ons mensbeeld? - 5.2 Het brein als informatieverwerker en computer

• New lesson editor
• Filosofie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 6

Hoe veranderen techniek en wetenschap ons mensbeeld?

5.2 Het brein als informatieverwerker en computer

Argument 2: Net als computers verwerkt ons brein informatie

(Argument 3: computers kunnen het menselijk denkvermogen simuleren)

Informatieverwerking

Het brein en computers hebben dezelfde functionele principe:

informatieverwerkend systeem.

Onderzoek kan op twee niveaus:

1. fysieke overeenkomsten

2. functionele overeenkomsten 

Cognitivisten gebruiken de computermetafoor op het tweede niveau.

Cognitivisten

Functionele overeenkomsten van het brein met de computer

Functionalisten beschrijven

processen in de hersenen als functies, los van het materiaal.

Symboolmanipulatie: 

van a. input via b. mentale representatie (bewerkt door de geest) tot c. output.

Informatie als representatie

Informatie als 'voorstelling van de werkelijkheid'.

Symboolmanipulatie:

het denken is een specifieke vorm van informatieverwerking. 

Het denken voegt symbolen die iets representeren samen. 

input - symboolmanipulatie -> output

Alle representaties zijn altijd symbolisch!

Alle menselijke cognitieve capaciteiten zijn mentale representaties.

(Symboolsysteemhypothese:)

p1. representatie is altijd symbolisch

p2. symbolen kunnen ook door computers gemanipuleerd worden

c. al onze cognitieve vaardigheden kunnen door computers worden uitgevoerd

Symboolsysteemhypothese

Ons contact met de werkelijkheid gaat via representaties (representationalisme)

(Denk aan Locke en Hume)

We ervaren de representaties, niet de werkelijkheid.

Ervaring voegt iets toe aan de werkelijkheid (kleuren)

Functionalistische benadering van het denkvermogen

De functie van onze geest is het manipuleren van symbolen, namelijk mentale representaties maken van zintuiglijke gewaarwordingen.

(Zodra we weten langs welke wetmatigheden ons brein binnenkomende informatie verwerkt tot bepaald gedrag, zouden we deze kunnen beschrijven met een algoritme..)

Eindterm 9

De kandidaten kunnen de opvattingen van Lakoff & Johnson, Vroon & Draaisma, Swaab, Dreyfus, Clark & Chalmers en O’Regan, Myin & Noë (hierna; Noë)) over de vraag hoe wetenschap en techniek het mensbeeld veranderen uitleggen, vergelijken, toepassen en evalueren.

Daarbij kunnen zij de volgende standpunten betrekken:

• dat taal uitdrukt uit hoe we met ons lichaam in de wereld staan (Lakoff & Johnson);
• dat mensbeelden historisch contingent zijn (Vroon & Draaisma);
• dat mensen hun brein zijn en het brein als een computer is (functionalistisch cognitivisme, Swaab) en de evaluatie hiervan (Dreyfus, connectionisme);
• dat mensen niet alleen met hun brein denken, maar ook met hun lichaam in een omgeving (4E-cognitivisme, Clark & Chalmers en Noë).

Eindterm 11

11. De kandidaten kunnen uitleggen en evalueren dat volgens functionalistische cognitivisten (en met name Swaab) mensen hun brein zijn en dat dat brein als een computer is.

Daarbij kunnen zij betrekken:
• dat de computermetafoor het functionalistische mensbeeld versterkt;

• de begrippen ‘cognitivisme’, ‘connectionisme’, ‘symboolmanipulatie’, ‘input en output’, ‘mentale representatie’, ‘kunstmatige intelligentie’, ‘productsimulatie’, ‘processimulatie’ en ‘neuraal netwerk’;

• een uitleg van het argument van Swaab dat mensen hun brein zijn;
• een uitleg van het functionalistische argument dat mensen net als computers informatie verwerken;
• een uitleg van het functionalistische argument dat computers het menselijk denkvermogen kunnen simuleren;
• een evaluatie van dit functionalistische argument met Dreyfus’ opvatting dat de functies van ons belichaamde denken niet kunnen worden uitgevoerd op de hardware van een computer en de connectionistische opvatting dat een neuraal netwerk het denkvermogen wel kan simuleren.

Oefenvragen

Wat is het verschil tussen sterke en zwakke AI, en hoe verhouden deze concepten zich tot het idee dat computers denkvermogen kunnen simuleren?

Leg uit hoe het functionalisme het idee ondersteunt dat computers menselijke cognitie kunnen simuleren. Gebruik een voorbeeld om je antwoord te illustreren.

Evalueer het argument dat computers menselijke denkprocessen volledig kunnen simuleren. Gebruik hierbij de concepten functionalisme, cognitivisme en mentale representaties. In hoeverre zijn computers volgens jou beperkt in het simuleren van menselijk denken?

Functionele benadering van het denkvermogen:

De functie van onze geest is het manipuleren van symbolen, namelijk mentale representaties van zintuiglijke gewaarwordingen.

---

Zwakke AI (artificial intelligence)
Simuleren van ons denkvermogen op basis van specialisatie in één taak.

---

Sterke AI (artificial general intelligence)
Nabootsing algemene cognitie. Deze AI zal zelf een oplossing zoeken voor een onbekend probleem.

Cognitivisme

Beschrijving van het menszijn in termen van cognitieve functies

---

Functionalisme: 

Processen in de hersenen kunnen los van het materiaal beschreven worden als functies.

---

Symboolmanipulatie:

 Bewerking van input via mentale representatie, welke bewerkt wordt door de geest, tot output. 

Het denken is een specifieke vorm van informatieverwerking. Het denken voegt symbolen die iets representeren samen.

Productsimulatie

De imitatie van het uiteindelijke resultaat van het denken.(schaakcomputer)

---

Processimulatie
de imitatie van de menselijke manier van denken of van de processen in het brein.

(neurale netwerken)

---

Neurale netwerken

Artificial General Intelligence dat zich kenmerkt door zelflerend gedrag om patronen te herkennen aan de hand van steeds nieuwe input. Een gesimuleerd netwerk dat het menselijk denkvermogen simuleert.

Antropomorf

Menselijke vorm. Iets wat niet-menselijk is beschrijven in typische menselijke begrippen.