vwo 3.2 Een kruitvat wordt gevuld, 1871-1914 deel 3

Ga zitten op je vaste plek

Pak je schrift en pen

Tas van tafel

1 / 25
next
Slide 1: Slide
New lesson editorGeschiedenisMiddelbare schoolvwoLeerjaar 3

This lesson contains 25 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 50 min
Report this lesson

Items in this lesson

Ga zitten op je vaste plek

Pak je schrift en pen

Tas van tafel

This item has no instructions

  • Herhaling vorige les

  • Leerdoelen

  • Oorzaken WO I deel 3

  • Zelfstandig werken

  • Afsluiting

This item has no instructions

Militairisme

A

Liefde voor het eigen land of volk

B

In bezit nemen van kolonies in de tweede helft van de 19e eeuw door West-Europese landen in Afrika en Azië.

C

Grote waarde toekennen aan het leger

D

In bezit nemen van kolonies in de tweede helft van de 19e eeuw door West-Europese landen in Afrika en Azië.

This item has no instructions

Wapenwedloop

A

Strijden om een grotere positie op de wereldmarkt.

B

Duitse wet die een uitbreiding en modernisering van de oorlogsvloot inhield (1898)

C

Soort wedstrijd wie de meeste en krachtigste (kern)wapens heeft.

D

‘vriendschapsverdrag’ tussen landen.

This item has no instructions

Wat is het verband tussen nationalisme, militarisme en industrialisatie?

This item has no instructions

Leg uit waarom dit fragment past bij nationalisme

Toen Groot-Brittannië voor het eerst, op Hemels bevel

When Britain first, at Heaven's command
Verrees uit de azuurblauwe zee

Arose from out the azure main

Heerscht, Britannia! Britannia heerst over de zeeën

Rule, Britannia! Britannia rule the waves
Britten zullen nooit slaven zijn

Britons never will be slaves




This item has no instructions

This item has no instructions

3.2: Een kruitvat wordt gevuld, 1871 - 1914 deel 3

H3: In de loopgraven

This item has no instructions

  • Nationalisme

  • Modern imperialisme

  • Weltpolitik

  • Bondgenootschappen

  • Centralen (triple alliantie)

  • Geallieerden (triple entente)

  • Vijf oorzaken noemen en uitleggen voor het ontstaan van WO I

    • Uitleggen hoe het modern imperialisme bijdraagt aan de groei van nationalisme.

    • Verklaren waarom zowel Duitsland, Groot-Brittannië en andere landen bondgenootschappen vormden.

This item has no instructions

Welk land in Europa heeft tijdens het modern imperialisme (1870-1914) het meeste gebied 'veroverd'?

A

De Verenigde Staten

B

Groot-Brittannie

C

Frankrijk

D

Duitsland

This item has no instructions


Oorzaak 4


Modern imperialisme








  • De Europese landen willen hun macht uitbreiden in Azië en Afrika.

  • Moderne industrielanden hadden grondstoffen als rubber en olie nodig. Dit haalden zij uit Azië en Afrika --> strijd om landen.

  • Economisch belang

  • Nationalisme, militarisme en industrialisatie staan hiermee in verband.

This item has no instructions

Tijdens de conferentie van Berlijn werd....

A

Afrika verdeeld onder West-Europese landen

B

Azië verdeeld onder West-Europese landen

C

Australië verdeeld onder West-Europese landen

D

Zuid-Amerika verdeeld onder West-Europese landen

This item has no instructions

Wedloop om Afrika

Op de Conferentie van Berlijn (1884-1885) verdelen Europese landen Afrika onder elkaar.

In 1914 is bijna het hele continent een kolonie. Duitsland kwam laat, en voelt zich tekortgedaan.

Klik op de gouden punten.

Kaart: Hogweard, publiek domein

1
2
3
4
5

Imperialisme = het streven van een land om zijn macht uit te breiden over andere gebieden. De Marokkocrises lieten zien hoe koloniale ruzies in Europa zelf spanning gaven. Image credit: Hogweard / Wikimedia Commons (Public domain)

“

Wij willen niemand in de schaduw stellen, maar wij eisen ook voor ons een plaats onder de zon.

Bernhard von Bülow, Duitse minister van Buitenlandse Zaken, in de Rijksdag, 1897

De Eerste Wereldoorlog

Laat leerlingen de bron eerst zelf uitleggen: wat bedoelt hij met ‘een plaats onder de zon’? (Koloniën en wereldmacht, net als Groot-Brittannië en Frankrijk.) Hoe zouden Britten en Fransen dit gelezen hebben? Image credit: Studio of Thomas Heinrich Voigt / Wikimedia Commons (Public domain)

DE KEIZER

Wilhelm II

Duits keizer van 1888 tot 1918. Hij wil dat Duitsland een wereldmacht wordt, met een grote vloot en koloniën, net als Groot-Brittannië.

Hij houdt van uniformen en parades. In Duitsland hebben militairen veel invloed op de politiek.

Onder Wilhelm II zijn leiding moest Duitsland een belangrijke rol op het politieke wereldtoneel spelen. Dit noem je Weltpolitik. 

Wilhelm II in uniform

Wilhelm II was een kleinzoon van de Britse koningin Victoria: veel Europese vorsten waren familie van elkaar, en toch gingen hun landen met elkaar in oorlog. Image credit: Studio of Thomas Heinrich Voigt / Wikimedia Commons (Public domain)

Oorzaak 5



Bondgenootschappen








Economische en militaire afspraken tussen de landen: Wij helpen elkaar!

This item has no instructions

Bondgenootschappen

Keizer Wilhelm II wist dat Engeland en Frankrijk hem in de weg zouden staan bij de Weltpolitik. Daarom sloot hij een bondgenootschap met Oostenrijk-Hongarije. 


Groot-Brittannië voelde zich bedreigd en sloot een verdrag met Frankrijk. Rusland sloot zich hierbij aan, omdat zij de groeiende macht van Oostenrijk-Hongarije wilde tegenhouden. 


Deze twee verschillende allianties kregen de namen Triple Alliantie (Centralen) en Triple Entente (Geallieerden). 


This item has no instructions

ALLIANTIES

Bedoeld voor vrede, gevaarlijk in een crisis

Afschrikking

Niemand durft een land met sterke vrienden aan te vallen. Dat is het idee.

Domino-effect

Maar een ruzie tussen twee landen sleept zo alle bondgenoten mee.

Omsingeld

Duitsland vreest een oorlog op twee fronten en plant daarom een snelle aanval.

Het Duitse gevoel van omsingeling komt terug in les 3 (Schlieffenplan).

Twee blokken in Europa, 1914

Klik op de gouden punten

Kaart: historicair, Fluteflute & Bibi Saint-Pol, CC BY-SA 2.5

1
2
3
4
5
6
7

Laat leerlingen de punten openen, of doe het klassikaal. Vraag bij elk land: aan welke kant staat het, en waarom? Het Ottomaanse Rijk en Bulgarije sloten zich later aan bij de Centrale mogendheden. Image credit: historicair, Fluteflute & Bibi Saint-Pol / Wikimedia Commons (CC BY-SA 2.5)

  • Wat: Lees 3.2.4 en maak de bijbehorende opdrachten

  • Hoe: Individueel (eerste 5 min. stil)

  • Hulp: tekst en mevrouw de Vries

  • Tijd: 20 min.

  • Uitkomst: Leerdoelen behaald

  • Klaar?: Noteer de twee leerdoelen die hierbij horen in je schrift. Probeer deze te beantwoorden.

This item has no instructions

Welke twee zinnen over de periode vóór de Eerste Wereldoorlog zijn juist? Sleep ze naar het gasmasker toe


Er ontstonden spanningen tussen landen over wie de meeste en beste wapens had.

In de eerste helft van de 19e eeuw begon de Eerste Wereldoorlog

Duitsland en Engeland waren machtige landen

In de 20e eeuw werd de stoomtrein uitgevonden

Steeds minder mensen waren aan het begin van de 20ste eeuw trots op hun land

This item has no instructions

Hoe heeft het modern imperialisme bijgedragen aan de groei van het nationalisme in de 19e/20e eeuw?

This item has no instructions

Sleep de onderstaande drie woorden naar de juiste plek in de legenda:




Neutraal

Geallieerden

Centralen

This item has no instructions

Verklaar hoe de stichting van het Duitse Rijk en de Weltpolitik bijdroeg aan de vorming van bondgenootschappen.

This item has no instructions

Een uitspraak:
"Een bondgenootschap zorgt er enerzijds voor dat er niet zo snel een oorlog komt, maar anderzijds dat – als er een oorlog komt – die groter wordt."

Leg deze uitspraak uit.

This item has no instructions