6.4 - Vorming
van staten
6.4 - Vorming
van staten
Leerdoelen
Je kunt beschrijven waarom de Duitse gebieden zich niet tot een staat ontwikkelden.
Je kunt uitleggen hoe de Bourgondiërs de Nederlanden bestuurden.
Heilige Roomse Rijk (Duitsland)
Enorm gebied met allerlei hertogdommen, graafschappen, bisdommen, onafhankelijk steden en koninkrijken.
De opperste leenheer is de Duitse keizer. De koning benoemd vooral bisschoppen tot leenman. Zij hadden geen nakomelingen.
Daarmee waren zij meer trouw aan de keizer dan aan de paus!
Macht van de paus
Paus had meer macht gekregen door toename christenen in Europa.
Paus zag zichzelf als plaatsvervanger van god op aarde.
Koningen zijn zondige stervelingen.
Geestelijke macht.
Macht van de keizer
Koningen proberen juist meer macht te krijgen door centralisatie.
Bisschoppen worden leenmannen en zijn meer bezig met hun wereldlijke taak.
Aan wie zijn zij echt trouw?
Investituurstrijd
Investituur is de benoeming van bisschoppen, wie heeft dat recht?
De paus benoemt voortaan de bisschoppen.
De keizer bepaalt daarna of hij deze bisschop tot leenman benoemd.
Beiden zijn dus aanwezig bij de benoeming.
Heilige Roomse Rijk (Duitsland)
De investituurstrijd zorgt ervoor dat de keizer minder invloed heeft op de bisdommen.
Centralisatie was niet mogelijk zoals in Engeland en Frankrijk.
Het Heilige Roomse Rijk bleef versnipperd: minder macht voor de keizer.
De Nederlanden
Bestuur door hertogen, graven en bisschoppen. Zij waren leenmannen van de Duitse koning.
Nederlandse gewesten (provincies) waren ook geen eenheid.
Een belangrijke hertog was de hertog van Bourgondië.
Bourgondische Rijk
Door slimme huwelijkspolitiek, erfenissen en oorlogen breidde het bourgondische Rijk zich steeds verder uit.
Hertog Fillips de Goede voert centralisatie door.
Komst van centrale rechtbank, centrale belastingen en het aanstellen van ambtenaren voor bestuurlijke taken.
Maria van Bourgondië is kleindochter van Fillips de Goede. Zij erft het Bourgondische Rijk. Maria trouwt met Maximiliaan van Habsburg. Maar maria sterft jong.
Maximiliaan was keizer van het Heilige Roomse Rijk. En zo worden de Bourgondische gebieden opgenomen in het Habsburgse Rijk. Habsburgers houden de macht tot Eerste Wereldoorlog.