Werkwoorden op -re: présent en passé composé

Werkwoorden op -re in twee tijden

1 / 22
next
Slide 1: Slide
New lesson editor

This lesson contains 22 slides, with interactive quizzes and text slides.

Report this lesson

Items in this lesson

Werkwoorden op -re in twee tijden

Open met het idee dat leerlingen deze werkwoorden al vaak zien, maar nu systematisch leren vervoegen in twee veelgebruikte tijden.

Lesdoel

Ik kan Franse werkwoorden op -re in de présent en de passé composé correct vervoegen.

This item has no instructions

Welke Franse -re-werkwoorden ken je al?

Gebruik de woordwolk als voorkennisactivatie. Verwachte input: attendre, vendre, entendre, perdre, maar ook andere bekende voorbeelden.

Wat zijn werkwoorden op -re?

Werkwoorden op -re eindigen in het infinitief op -re.

Voorbeelden:

  • attendre

  • vendre

  • entendre

  • perdre


Bij het vervoegen haal je meestal -re van het infinitief af om de stam te vinden.

Kies herkenbare regelmatige voorbeelden. Vermijd hier uitzonderingen zoals prendre als centraal voorbeeld, omdat dat het patroon vertroebelt.

De stam vinden

Neem het infinitief en haal -re weg.


  • attendre → attend-

  • vendre → vend-

  • entendre → entend-

  • perdre → perd-


Met die stam maak je de vormen van de présent.

Benadruk dat leerlingen eerst de stam zoeken voordat ze uitgangen toevoegen. Dat maakt beide tijden overzichtelijker.

Présent: de uitgangen

Voor veel regelmatige werkwoorden op -re gebruik je in de présent deze uitgangen:


  • je -s

  • tu -s

  • il/elle/on niets

  • nous -ons

  • vous -ez

  • ils/elles -ent


Let op: de slotletters worden niet altijd allemaal uitgesproken.

Zeg expliciet dat de derde persoon enkelvoud geen extra uitgang krijgt: de stam zelf is de vorm.

Présent: model met attendre

attendre in de présent:


  • j'attends

  • tu attends

  • il/elle/on attend

  • nous attendons

  • vous attendez

  • ils/elles attendent


Je ziet steeds de stam attend- terug.

Wijs op j'attends met apostrof voor een klinker. Laat leerlingen ook het verschil zien tussen schrijfvorm en uitspraak van -ent.

Nog twee voorbeelden in de présent

perdre

  • je perds

  • tu perds

  • il perd

  • nous perdons

  • vous perdez

  • ils perdent

  • je vends

  • tu vends

  • il vend

  • nous vendons

  • vous vendez

  • ils vendent

vendre

Gebruik deze slide om het patroon te laten bevestigen: stam + vaste uitgangen. Laat zien dat het model overdraagbaar is.

Wat is de stam van vendre?

A

vend-

B

vendre-

C

venu-

D

vends-

Toetst of leerlingen de infinitief zonder -re kunnen nemen. Distractors sluiten aan bij veelgemaakte fouten: infinitief laten staan, voltooid deelwoord verwarren, of een vervoegde vorm nemen.

Vul de vormen in

Bij werkwoorden op -re zoek je eerst de door -re weg te halen. Bij attendre krijg je zo attend-. In de présent zeg je: j'attends, mais il . Daarna volgen nous en vous attendez. Zo blijft het patroon van de présent goed zichtbaar.

Bij werkwoorden op -re zoek je eerst de
door -re weg te halen. Bij attendre krijg je zo attend-. In de présent zeg je: j'attends, mais il
. Daarna volgen nous
infinitief
attendre
attendu
attendons

Correcte antwoorden: stam, attend, attendons. De zinnen sluiten direct aan bij de uitleg en het model met attendre.

Passé composé: basis

De passé composé bestaat meestal uit:


onderwerp + avoir in de présent + voltooid deelwoord


Bij veel werkwoorden op -re maak je het voltooid deelwoord met -u.


  • attendre → attendu

  • vendre → vendu

  • entendre → entendu

  • perdre → perdu

Blijf bij avoir als hulpwerkwoord, omdat dat voor deze regelmatige -re-werkwoorden het hoofdpatroon is dat de lesdoelstelling ondersteunt.

Avoir als hulpwerkwoord

Voor de passé composé heb je de vormen van avoir nodig:


  • j'ai

  • tu as

  • il/elle/on a

  • nous avons

  • vous avez

  • ils/elles ont


Daarachter komt het voltooid deelwoord.

Controleer of leerlingen avoir in de présent al kennen. Zo niet, benoem dat dit een noodzakelijke bouwsteen is voor de verleden tijd.

Passé composé: model met vendre

vendre in de passé composé:


  • j'ai vendu

  • tu as vendu

  • il/elle/on a vendu

  • nous avons vendu

  • vous avez vendu

  • ils/elles ont vendu


Het voltooid deelwoord blijft hier steeds vendu.

Benadruk dat niet het voltooid deelwoord verandert, maar alleen het hulpwerkwoord. Dat voorkomt een veelgemaakte fout.

Présent of passé composé?

Gebruik de présent voor wat nu gebeurt of algemeen geldt.


Gebruik de passé composé voor een afgeronde handeling in het verleden.


  • Je vends la voiture. → nu / in het algemeen

  • J'ai vendu la voiture. → afgerond in het verleden

Hier gaat het om betekenis, niet alleen vorm. Koppel tijdsvorm aan situatie, zodat leerlingen niet mechanisch vervoegen.

Veelgemaakte fouten

  • De -re niet weghalen bij de stam

  • In de présent bij il/elle/on toch een -d of extra uitgang toevoegen zonder naar de stam te kijken

  • In de passé composé avoir vergeten

  • Een fout voltooid deelwoord maken, zoals vendé in plaats van vendu

  • Présent en passé composé door elkaar gebruiken

De formulering over il/elle/on houdt het veilig: leerlingen moeten de correcte stam gebruiken, bijvoorbeeld il attend, il vend, il perd.

Overzicht

Bij regelmatige werkwoorden op -re werk je in twee stappen:


présent

  • stam = infinitief zonder -re

  • uitgangen: -s, -s, -, -ons, -ez, -ent


passé composé

  • avoir in de présent

  • voltooid deelwoord vaak op -u

Gebruik deze slide als samenvattend schema. Dit is het antwoord op de centrale vraag hoe je -re-werkwoorden in beide tijden vormt.

Welke vorm staat in de passé composé?

A

je vends

B

j'ai vendu

C

il vend

D

nous vendons

Controleert of leerlingen de samengestelde vorm herkennen: avoir + voltooid deelwoord.

Kies de juiste tijd en vorm

In de gebruik je vaak avoir plus een voltooid deelwoord op . Bij vendre krijg je bijvoorbeeld j'ai vendu. In de gebruik je juist de stam met uitgangen, zoals je vends.

In de
gebruik je vaak avoir plus een voltooid deelwoord op
. Bij vendre krijg je bijvoorbeeld j'ai vendu. In de
présent
-é
infinitief
stam

Correcte antwoorden: passé composé, -u, présent. Toetst het onderscheid tussen vorming en gebruik van beide tijden.

Wanneer kies je présent en wanneer passé composé?

Bespreek of leerlingen kunnen benoemen dat de présent gaat over nu of algemeen, en de passé composé over een afgeronde handeling in het verleden.

Wat heb je vandaag geleerd over -re-werkwoorden?

Laat leerlingen kort terugblikken op hun leerwinst. Mogelijke elementen: stam vinden, uitgangen van de présent, avoir + voltooid deelwoord, verschil in gebruik tussen de tijden.

Welk onderdeel vond je het lastigst?

Gebruik de antwoorden om te zien waar extra inoefening nodig is, bijvoorbeeld avoir-vormen, het voltooid deelwoord op -u, of het kiezen van de juiste tijd.

Begrippenlijst

infinitief - de basisvorm van een werkwoord, zoals vendre

stam - het deel van het werkwoord zonder uitgang, zoals vend-

présent - de tegenwoordige tijd in het Frans

passé composé - een Franse verleden tijd voor afgeronde handelingen

hulpwerkwoord - werkwoord dat je gebruikt om een samengestelde tijd te maken, zoals avoir

voltooid deelwoord - vorm die in de passé composé na het hulpwerkwoord komt, zoals vendu

vervoegen - een werkwoord aanpassen aan persoon en tijd

This item has no instructions