Samenstellingen en afleidingen
'Geelstafje en Kwaadvoetje'
afleiding en samenstelling
Verschrikkelijk fantastisch
Samenstellingen en afleidingen
'Geelstafje en Kwaadvoetje'
afleiding en samenstelling
Verschrikkelijk fantastisch
This item has no instructions
Leerdoelen
Aan het eind van deze les...
weet je wat samenstellingen en afleidingen zijn.
kun je herkennen en uitleggen wat het verschil is tussen een afleiding en een samenstelling.
kun je met gegeven grondwoorden samenstellingen en afleidingen maken.
kun je bij het schrijven van een tekst op de juiste manier samenstellingen en afleidingen schrijven.
This item has no instructions
Samenstelling
Alle delen (twee of meer) kunnen zelfstandig voorkomen.
Vaak twee zelfstandige naamwoorden.
Soms ook een combinatie van zelfstandig naamwoord met een bijvoeglijk naamwoord, telwoord, werkwoord of afkorting
This item has no instructions
Afleiding
Woord waarvan niet alle delen zelfstandig kunnen voorkomen.
Verkleinwoorden, meervouden en werkwoordsvervoegingen zijn voorbeelden van afleidingen.
Een grondwoord vormt de basis en daaraan zijn voor- en/of achtervoegsels toegevoegd.
This item has no instructions
Verbind de grondwoorden met het passende voor- of achtervoegsel
a
her
vol
on
aller
liefde
kennen
beste
eerlijk
sociaal
This item has no instructions
Voorvoegsels
Er bestaan veel woorden met be-, ge-, her-, on(t)-, ver-, wan-, en aarts- ervoor.
Deze korte stukjes zijn voorvoegsels, je schrijft ze altijd op dezelfde manier.
Voorvoegsels zet je altijd voor een woord, zoals het woord zelf al aangeeft: voorvoegsel. Het gaat dus om het eerste deel van een woord.
Voorbeelden
gezang
beantwoorden
herzien
ontcijferen
vergeven
wangedrag
aartsrivaal
This item has no instructions
Achtervoegsels
Er zijn veel woorden met -heid, -lijk, -ing, -ig, -er, -erd, -aar, -aard, -baar, -rik of -isch erachter.
Deze korte stukjes zijn achtervoegsels.
Je schrijft ze altijd op dezelfde manier.
achtervoegsels zet je altijd achter een woord, zoals het woord zelf al aangeeft: achtervoegsels. Het gaat dus om het laatste deel van een woord.
Voorbeelden
blijheid
duidelijk
afdeling
aardig
aansteker
eigenaar
aaibaar
fantastisch
This item has no instructions
Waarom?
Door voor- en achtervoegsel verandert de betekenis van een woord.
Kijk dus altijd goed in de zin wat er precies bedoeld wordt.
Het einde van de film is prachtig.
De docent kan eindeloos doorzeuren over mijn punt.
This item has no instructions
Kort samengevat
Samenstellingen=
woord +woord
Afleidingen=
voorvoegsel+woord
woord+achtervoegsel
This item has no instructions
Oefening
woorden maken
In de volgende dia's moet je zoveel mogelijk woorden opschrijven door een voor- of achtervoegsel toe te voegen.
Bijvoorbeeld: beleefd
- onbeleefd - onbeleefdheid - beleefdheid -
This item has no instructions
besmetten
This item has no instructions
vinden
This item has no instructions
einde
This item has no instructions
liefde
This item has no instructions
werken
This item has no instructions
Samenstelling of afleiding? modebranche
afleiding
samenstelling
This item has no instructions
Samenstelling of afleiding? moeiteloos
samenstelling
afleiding
This item has no instructions
Samenstelling of afleiding? geëvacueerd
afleiding
samenstelling
This item has no instructions
SELECTEER de afleiding
vakantie
school
verliefdheid
pinguïn
This item has no instructions
'schematisch' is een afleiding van ...
schema
schemaatje
schema's
organiseren
This item has no instructions
Wat is een voorbeeld van een afleiding?
koffiezetapparaat
besluiteloos
doelbewust
koffiemelk
This item has no instructions
Welk woord is geen afleiding?
kansloos
ondiep
eerlijkheid
onderweg
This item has no instructions
Wat is een voorbeeld van een afleiding?
rugtas
boerin
kaasboer
tafelpoot
This item has no instructions
Maak een samenstelling met het woord 'trein'
This item has no instructions
Maak een afleiding met het woord 'vriend'
This item has no instructions
Het woord 'wapenstilstandonderhandelaar' is een samenstelling
juist
onjuist
This item has no instructions
second
samenstelling
afleiding
onaardig
i-padzuster
vriendschap
vriendenkring
coronacrisis
anderhalvemetersamenleving
contactloos
afsluiting
This item has no instructions
Geef nu vijf voorbeelden van samenstellingen
This item has no instructions
Noem 2 dingen die je deze les geleerd hebt.
This item has no instructions