1.3 2HA Spaanse veroveringen in Amerika GWP4

Hoe juist is de historische uitspraak: Columbus is de ontdekker van Amerika?

1 / 21
next
Slide 1: Poll
New lesson editorGeschiedenisMiddelbare schoolhavoLeerjaar 2

This lesson contains 21 slides, with text slides.

time-iconLesson duration is: 45 min
Report this lesson

Items in this lesson

Hoe juist is de historische uitspraak: Columbus is de ontdekker van Amerika?

LEERDOELEN

Aan het einde van de les kan ik…

1

uitleggen dat Amerika rond 1500 verschillende soorten samenlevingen kende.

2

beschrijven hoe de Taino, de Azteken en de Inca’s leefden.

3

beschrijven hoe de Spaanse verkenning van Amerika is verlopen.

4

uitleggen hoe de Spanjaarden zo snel gebieden in Amerika kon veroveren.


AMERIKA VÓÓR COLUMBUS

Spaanse verkenning en verovering van Amerika


Azteeks

Mongools

Inuit

Native American


Azteeks

Mongools

Native American

Inuit



Uitvinding landbouw in Midden – en Zuid Amerika.


Midden: Mais, avocado’s en tomaten


Zuid: Aardappels, cacao, cavia’s, kalkoenen en lama’s.

Vikingen/Noormannen

Madrid 1492

Genuese koopman Cristoforo Colombo zoekt geld voor een expeditie naar Indië via een westelijke route.


Krijgt steun van Isabella en Ferdinand van Spanje (1488 Portugal een route naar Azië!).


TAÍNO

De eerste mensen die Columbus ontmoette


dorpen met huizen

landbouw: vooral cassave

visvangst en kano’s


INLEIDING • DIA 6

Wat voor samenleving hadden de Taíno?


Niet nomadisch rondtrekkend, maar ook geen rijk zoals Azteken of Inca’s.

LANDBOUWSAMENLEVING

EILANDVOLK

GEEN GROOT IMPERIUM

1492

Columbus noemt de bewoners “indianen”


Historisch denken:

Het was nieuw voor Europeanen, maar niet nieuw voor de mensen die er woonden.

De Nieuwe Wereld


Amerigo Vespucci ontdekt in 1501 dat Columbus niet in Indie is geweest, maar een nieuwe wereld heeft ontdekt.

Conquistadores


Op zoek naar rijkdom (goud en zilver), nieuw land, katholieke geloof verspreiden.


Cortez, Pizarro.

INLEIDING • DIA 9

En dan: Azteken en Inca’s


De conquistadores komen in Mexico en Peru twee zeer hoogontwikkelde landbouwstedelijke samenelevingen met steden die vele malen groter zijn dan de grootste steden in Europa. Aquaducten, drijvende akkers, schrift, kalender, reuasachtige tempels, complex wegennetwerk.


AZTEKEN


INCA’S

MYSTERIE

Hoe kan dit?

Twee enorme rijken. Twee piepkleine Spaanse legers.

1519

CORTÉS

± 500 Spanjaarden

→

Azteekse rijk

11 miljoen nwoners, 150.000 krijgers. (200.000 inwoners) VALT

1532

PIZARRO

< 200 Spanjaarden

→

INCARIJK

10 – 12 miljoen inwoners, 80.000 soldaten, raakt in een diepe crisis


Hoe konden zo weinig Spanjaarden zulke machtige rijken verslaan?

VEROVERING AMERIKA • DIA 14

HISTORISCH OORDEEL

“De Spanjaarden wonnen omdat ze militair superieur waren.”

Hoeveel procent van de totale verklaring geef jij deze uitspraak?

0%

50%

100%

Kies een positie. Verdedig die met minimaal vier bewijsstukken uit beide dossiers.


Geen percentage zonder bewijs

VEROVERING AMERIKA • DIA 20

ANTWOORD

Een sterke historische verklaring = multicausaal

Niet één oorzaak — maar factoren die elkaar versterkten.


CORTÉS • AZTEKEN

• militaire voordelen: staal, paarden, vuurwapens

• Europese ziekten verzwakten bevolking en verdediging

• onderworpen volken keerden zich tegen de Azteken

• duizenden inheemse bondgenoten vochten met Cortés

• Malinche leverde taal, informatie en lokale kennis


PIZARRO • INCA’S

• militaire voordelen: staal, paarden, vuurwapens

• Europese ziekten speelden ook in het Andesgebied

• het rijk was verzwakt door de burgeroorlog Atahualpa–Huáscar

• Pizarro nam Atahualpa gevangen

• daardoor raakte het sterk hiërarchische bestuur verder ontregeld


CONCLUSIE • De Spanjaarden wonnen niet alleen door betere wapens, maar doordat militaire voordelen, ziekte, interne verdeeldheid, inheemse hulp en strategie samenkwamen.

VEROVERING AMERIKA • DIA 22

VERGELIJKEN

Welke factoren speelden waar?

Vul dit samen in met bewijs uit de kaartjes.


Factor

Cortés / Azteken

Pizarro / Inca’s

VEROVERING AMERIKA • DIA 19

Kies drie kaartjes die jij het vreemdst vindt als je weet dat de Spanjaarden uiteindelijk de overhand kregen.

Bespreek per kaart:

“Waarom maakt juist deze informatie de Spaanse overwinning moeilijk te begrijpen?”


Iedereen moet kunnen uitleggen

VEROVERING AMERIKA • DIA 16

AFSLUITING

Zelfde patroon — andere verovering

De overeenkomsten zijn groot, maar Cortés en Pizarro wonnen niet op precies dezelfde manier.


BIJ BEIDE

militaire voordelen

ziekten

interne kwetsbaarheid

strategie


EXTRA BELANGRIJK BIJ CORTÉS

inheemse bondgenoten

+ Malinche / lokale informatie


EXTRA BELANGRIJK BIJ PIZARRO

burgeroorlog

+ gevangenneming Atahualpa

Historisch denken = vergelijken, wegen en verbanden leggen.

VEROVERING AMERIKA • DIA 23