6.2 Chromosomen Havo

• Biologie / Verzorging
• Middelbare school
• vmbo t
• Leerjaar 3

Welkom 

Werkboek en laptop op de hoek van de tafel

Pak je schrift en pen en 

schrijf het lesdoel in jouw schrift bovenaan de pagina.

6.2 Chromosomen en genen

Ik kan beschrijven hoe elk van de ouders 50% van de chromosomen levert.

Ik kan benoemen dat bij mensen het geslacht wordt bepaald door de geslachtschromosomen.

Ik kan uitleggen hoe door geslachtelijke voortplanting variatie in genotypen ontstaat.

Materiaal op orde?

Huiswerk gemaakt?

Drie kruisjes = lesuur terugkomen 

Je gedraagt je!

1. We begroeten elkaar bij de deur. 
2. Je  zit klaar voor de les -> werkboek, laptop, oortjes uit jouw oren deze gebruik je alleen tijdens de zelfstandige verwerking.
3. Je doet actief mee aan de les -> je luistert naar de instructie, je luistert naar elkaar, maakt de opdrachten op een serieuze manier. Dit doe je samenwerkend of zelfstandig. 
4. Je hebt alleen applicaties openstaan die voor de les relevant zijn -> Muziek luisteren tijdens het zelfstandig verwerken   mag -> Spotify of Soundcloud. 
5. Je bent respectvol naar jouw klasgenoten -> je blijft van elkaar af, je bent aardig naar elkaar. Als je niet aardigs weet te zeggen, zeg je niets. 
6. Je gaat in de pauze of tijdens de leswisselingen naar het toilet -> Dus tijdens de les is een toiletbezoek niet mogelijk.
7. Eten en drinken doen we in de pauze -> Dus tijdens de les wordt er niets gegeten of gedronken. Ook geen kauwgom. 

Wanneer het lastig is om je te gedragen.....

1. Storend gedrag:  waarschuwing, naam opschrijven, toch doorgaan? Volgende dag om 8.00 uur melden.
2. Andere applicaties open staan dan relevant voor de les, bijvoorbeeld gamen of Youtube? Volgende dag om 8.00 uur melden.
3. Telefoon? Inleveren 
4. Kauwgom? Na schooltijd kauwgom krabben. 

Ouders worden geïnformeerd

Lesdoelen 

Ik kan beschrijven hoe elk van de ouders 50% van de chromosomen levert.

Ik kan benoemen dat bij mensen het geslacht wordt bepaald door de geslachtschromosomen.

Ik kan uitleggen hoe door geslachtelijke voortplanting variatie in genotypen ontstaat.

Agenda

1. Samen lezen en aantekeningen maken in het schrift.

2. Opdrachten maken in het werkboek

3. (Nakijken)

4. Afsluiting van de les

Paren

Een cel van een mens bevat 46 chromosomen. Die chromosomen komen voor in paren. Een mens heeft 23 paren chromosomen in een celkern. Dit geldt voor alle lichaamscellen. De twee chromosomen van een zijn aan elkaar gelijk.

Paren

Paren: twee chromosomen die bestaan uit dezelfde genen vormen een paar. 

Geslacht

• geslachtschromosomen
• Eicel is altijd X
• Zaadcel X of Y
• Vrouwelijk: XX
• Mannelijk: XY 

Geslacht

geslachtschromosomen: 23e paar chromosomenpaar dat het geslacht bepaalt. 

Intersekse: wanneer een baby bij geboorte zowel de mannelijke als vrouwelijke geslachtskenmerken heeft. Of geslachtskenmerken heeft van één sekse, met een mix van mannelijke en vrouwelijke chromosomen en/of hormonen. 

Verschillende informatie

Het chromosomenpaar bevat dezelfde informatie voor dezelfde erfelijke eigenschap. Bij varianten van een gen is de informatie in het chromosomenpaar verschillend voor dezelfde erfelijke eigenschap. 

Varianten van een gen: verschillen in informatie die een gen kan hebben. 

Geslachtscellen

• Eicellen en zaadcellen 
• ontstaan door meiose
• chromosomen komen enkelvoudig voor
• 23 chromosomen 

Geslachtscellen: cellen waarbij de chromosomen enkelvoudig voorkomen. 

Meiose: celdeling waarbij chromosomen verdeeld worden over de dochtercellen (geslachtscellen).

Variatie in genotypen

Welk genotype de geslachtscellen hebben, is afhankelijk van het toeval. Er zijn veel verschillende mogelijkheden. Hierdoor heeft de nakomeling een andere combinatie van chromosomen dan de ouders. De nakomeling zal dan ook een ander genotype hebben dan de ouders. Bij geslachtelijke voortplanting ontstaat variatie in genotypen bij de nakomelingen.

Variatie in genotypen: verschillende combinaties van chromosomen. 

Wat moet je doen? 

Je moet maken:

6.2 Chromosomen en genen

Opgave 1 t/m 5, 7 & 9

Test jezelf en flitskaarten

Gedrag:

Je werkt zelstandig aan de opdrachten. 

Je leest terug in de tekst om de antwoorden op de vraag te vinden. 

Lesafsluiting

Wat hebben we vandaag geleerd?

Ik kan beschrijven hoe elk van de ouders 50% van de chromosomen levert.

Ik kan benoemen dat bij mensen het geslacht wordt bepaald door de geslachtschromosomen.

Schrijf het antwoord op de vraag in jouw schrift:

Kun je aangeven waardoor bij mensen het geslacht van een baby wordt bepaald?

Kun je uitleggen waarom broers en zussen niet precies dezelfde genotypen hebben?