2.2. Hoeveel beweeg jij (niet) overdag?

• New lesson editor
• Maatschappij & Welzijn
• Secundair onderwijs

Hoeveel beweeg jij 

(niet) overdag?

Mensen die weinig zitten hebben minder psychologische problemen bv angst, depressie,...

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Mensen die minder zitten en meer bewegen, voelen zich vaak mentaal beter omdat:

• 🧠 Bewegen maakt “gelukshormonen” aan in je hersenen. Die helpen tegen stress, angst en sombere gevoelens.

• 😌 Je hoofd wordt rustiger: als je beweegt, denk je minder aan zorgen.

• 😴 Je slaapt beter, en goed slapen is belangrijk om je goed te voelen.

• 💪 Je voelt je sterker en zelfzekerder, wat helpt tegen depressieve gevoelens.

• 👥 Vaak beweeg je samen met anderen, en dat maakt je minder eenzaam.

Kortom: minder zitten = meer bewegen = je voelt je beter in je hoofd 😊

Een bureau job waarbij je meer dan 8u/ dag zit. Stilzitten = niet gezond. Best sta je om het half uur recht

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Een bureaujob waarbij je meer dan 8 uur per dag zit, is niet gezond omdat:

• 🪑 Lang stilzitten is slecht voor je lichaam: je spieren worden zwak en je rug kan pijn doen.

• ❤️ Je bloedsomloop wordt trager, waardoor je je moe en futloos voelt.

• 🧠 Je concentratie gaat achteruit als je te lang blijft zitten.

• 😴 Je voelt je sneller slaperig en ongemotiveerd.

Daarom is het beter om elke 30 minuten even recht te staan of te bewegen:

• even stappen

• stretchen

• iets gaan halen

Zo blijft je lichaam én je hoofd gezonder 👍

Langer TV kijken geeft meer aanleiding tot meer snacks eten tijdens het TV kijken

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Langer tv kijken zorgt ervoor dat je meer snackt, omdat:

• 📺 Je bent afgeleid en merkt minder dat je eigenlijk al genoeg gegeten hebt.

• 🍿 Snacks liggen vaak binnen handbereik als je tv kijkt.

• 🧠 Je hersenen krijgen minder het signaal dat je vol zit.

• ⏱️ Hoe langer je kijkt, hoe meer momenten er zijn om te eten.

Dus: hoe langer je tv kijkt, hoe groter de kans dat je blijft snacken, zelfs zonder echte honger.

Minder zitten geeft minder kans op hart- en vaatziekten

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Minder zitten verkleint de kans op hart- en vaatziekten, omdat:

• ❤️ Je hart sterker blijft als je regelmatig beweegt.

• 🩸 Je bloed stroomt beter, waardoor je bloedvaten gezond blijven.

• ⚖️ Je hebt minder kans op overgewicht, wat beter is voor je hart.

• 🧂 Je lichaam kan vet en suiker beter verwerken.

Kort gezegd:
meer bewegen en minder zitten houdt je hart en bloedvaten gezond 💙

Meer zitten geeft minder kans op kanker

A

JUIST

B

FOUT

C

D

“Meer zitten geeft minder kans op kanker” is fout, omdat:

• 🪑 Veel zitten verhoogt juist het risico op sommige soorten kanker.

• 🔥 Minder bewegen zorgt ervoor dat je lichaam suikers en vetten slechter verwerkt.

• ⚖️ Meer zitten verhoogt de kans op overgewicht, wat het kankerrisico kan verhogen.

👉 De juiste uitspraak is:
Minder zitten en meer bewegen verkleint de kans op bepaalde soorten kanker.

Meer bewegen geeft minder risico op depressie

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Meer bewegen geeft minder risico op depressie, omdat:

• 🧠 Bewegen maakt gelukshormonen aan die je beter doen voelen.

• 😌 Het helpt stress verminderen.

• 😴 Je slaapt beter als je voldoende beweegt.

• 💪 Je voelt je sterker en zelfzekerder.

👉 Conclusie: meer bewegen is goed voor je hoofd én je humeur 😊

Een drukke job zorgt ervoor dat je vaak laat thuis bent. Hierdoor moe en geen zin om te sporten. Best ga je dagelijks met de fiets van en naar je werk (2x15 min): is dit voldoende?

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Ook al heb je een drukke job en ben je vaak moe, dagelijks fietsen naar en van het werk/school (2 × 15 minuten) is voldoende beweging, omdat:

• 🚲 Dat samen 30 minuten beweging per dag is.

• ❤️ Dat is genoeg om gezond te blijven en je hart te versterken.

• 🧠 Het helpt tegen stress en vermoeidheid, ook al voelt dat soms niet zo.

• ⏱️ Je beweegt zonder extra tijd te moeten maken om te sporten.

👉 Conclusie:
fietsen naar het werk/school is een goede en voldoende manier om dagelijks te bewegen 👍

Meer bewegen geeft meer kans op spier- en gewrichtsklachten?

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Meer bewegen geeft niet meer kans op spier- en gewrichtsklachten, omdat:

• 💪 Bewegen maakt spieren sterker, waardoor gewrichten beter ondersteund worden.

• 🦴 Gewrichten blijven soepel als je ze regelmatig gebruikt.

• ⚖️ Minder kans op overbelasting dan bij lang stilzitten.

👉 Let op:
te zwaar of verkeerd bewegen kan wel klachten geven,
maar regelmatig en juist bewegen is gezond en beschermt je lichaam.

Mensen die meer bewegen hebben: een lager BMI minder kans op obesitas minder kans op diabetes

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Juist ✅

Mensen die meer bewegen hebben:

• ⚖️ een lager BMI

• 🍎 minder kans op obesitas

• 🩺 minder kans op diabetes

Dat komt omdat bewegen helpt om energie te verbranden, suiker beter te verwerken en je lichaam gezond te houden 👍

Voldoende bewegen beschermt tegen kleinere kwaaltjes (stress, pijn,...) niet tegen ernstige (kanker, hart, vaat,...)

A

JUIST

B

FOUT

C

D

Fout ❌

Voldoende bewegen beschermt niet alleen tegen kleine kwaaltjes, maar ook tegen ernstige ziektes, omdat:

• ❤️ Het hart en de bloedvaten gezonder blijven.

• 🩺 De kans op diabetes kleiner wordt.

• 🧬 Het risico op sommige soorten kanker daalt.

• 😌 Het helpt tegen stress én langdurige gezondheidsproblemen.

👉 Conclusie:
bewegen helpt tegen kleine én grote gezondheidsproblemen 💪

• min. 60 min/dag aan matige tot hoge intensiteit

• belangrijk doorheen de dag: licht intensief

• vermijd uren stil zitten

• onderbreek zoveel mogelijk (om de 30 min)

Persoonlijke

rondom anderen

materialen

wet, regels

• leeftijd, geslacht, afkomst, motivatie,...

• ouders, vrienden, fam, leerkrachten,...

• jongeren steunen wel/niet samen bewegen

• beschikbaarheid voorzieningen

• materiaal + infrastructuur, weer, veilige afstand

• afspraken school

• richtlijnen overheid

Staand

hoog tempo
grote fys. inspanning

gamen

staand pc

wedstrijd zwemmen

joggen

wedstrijd basketbal

zwemmen

TV kijken

powertraining

in auto zitten

trap nemen

zittend studeren

stofzuigen

spelen met bal

skaten

hond uitlaten

recreatief fietsen

lang stilzitten
alles wat je doet terwijl je ligt of zit

laag energieverbruik

hartslag en ademhaling zijn verhoogd
praten is nog oke

pg 37, 5.

Alternatief gedrag voor sedentair gedrag 

Ga voor bewegen!

• actief buiten spelen

• sporten met familie of vrienden

• ... 

• eenvoudige bewegingen

• oefeningen tijdens reclame

• hometrainer voor tv

• ...

• om 30 min rechtstaan

• bv drinken halen

• ...

• staande babbel

• wandeling na de lunch

• ... 

• verder parkeren

• fiets nemen

• ...

• staan

• (samen) wandelen

• joggen

• ...

Onderlijn moeilijke woorden met potlood!

• antidepressivum: medicijn tegen somberheid / iets wat helpt tegen een depressief gevoel

• kans op obesitas: kans om te zwaar te worden

• gewicht op peil houden: gewicht gezond houden / niet te zwaar worden

• fitheid: conditie / hoe sterk en gezond je bent

• uitstoot van broeikasgassen: luchtvervuiling / vieze lucht die het klimaat verandert

• geluidshinder: lawaai / storend geluid

• negatieve bijwerkingen: nare effecten / dingen die niet goed zijn

• uniforme en cyclische manier van bewegen: steeds hetzelfde ritme van bewegen / bewegen op een regelmatig ritme

• effecten van stress: last van stress / gevolgen van spanning

• endorfine en serotonine: gelukshormonen / stoffen in je lichaam die je blij maken

• basisinfrastructuur: belangrijke wegen en paden / basisvoorzieningen

• status quo: de huidige situatie / hoe het nu is

• mobiliteitspolitiek: regels over hoe mensen zich verplaatsen / beleid voor vervoer

• alternatief: andere keuze / andere optie

• gecoördineerd investeren: samen plannen en geld besteden / goed samenwerken bij het bouwen

• fijnmazig : met veel kleine verbindingen / veel kleine wegen/paden

• verbonden: aangesloten / in contact met elkaar

• stabiel lichaamsgewicht, goede conditie

• verbeterde weerstand tegen ziektes en stress

• budgetvriendelijk

• betere - schonere lucht

• geen extra geluidshinder

aanmaken vh gelukshormoon (Serotonine) maakt ons gelukkig - minder effecten van stress

• tussen woon-werk: snellere en veiligere fietsroutes

• investeren in fiets-voetpadennetwerk