Vakcollege Eindhoven digitale geletterdheid

Sander van Acht

Studiemiddag

8 maart 2022


Digitale Geletterdheid

Welkom!

1 / 88
next
Slide 1: Slide
New lesson editorDigitale intelligentieMiddelbare schoolvmbo, mavo, havo, vwoLeerjaar 1-6

This lesson contains 88 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 60 min
Report this lesson

Items in this lesson

Sander van Acht

Studiemiddag

8 maart 2022


Digitale Geletterdheid

Welkom!

This item has no instructions

Studiemiddag

Marc van Maastricht

Digitale geletterdheid, wat is het en waarom is het belangrijk?

8 maart 2022

This item has no instructions

Even voorstellen

Marc van Maastricht


  • VO-docent (biologie)

  • Trainer

  • Begeleider en adviseur

  • ICT-nerd ;-)

Stel jezelf voor. Kies hiervoor een vorm die bij je past. Laat ook zien dat je uit het onderwijs komt en dat je expert bent op dit gebied. 


Voorstellen

Marc van Maastricht

This item has no instructions

Wat hoop je deze training te leren?

This item has no instructions

Inhoud training

  • Deel 1 (±45 min.):  Digitale geletterdheid en toekomst 


  • Deel 2 (±45 min.): Veiligheid en privacy.  

  • Pauze 

  • Deel 3 (±1,5 uur) Digitale leermiddelen 


Algemeen

Op ’T Hooghe Landt zijn veel veranderingen gaande. Twee belangrijke veranderingen zijn enerzijds het 60 minutenrooster (voorheen een 45 minutenrooster) en anderzijds het terugdringen van summatieve toetsen (en hiermee nadruk op formatief toetsen). Het digitale component, mede door corona, is ook belangrijk geworden. Maar de teamleider havo 4&5 was stellig: het moet niet alleen gaan over digitaal. Het digitale component moet dus vooral in dienst staan van de didactiek. Precies zoals wij vanuit Academy4Learning dat ook belangrijk vinden; technologie is een middel.


Doelen

Aan het einde van de training


  • Weet je het belang te omschrijven aangaande de invloed die de docent heeft in het voorbereiden van leerlingen op de wereld. 


  • Kan je benoemen hoe je veilig om kan gaan met wachtwoorden, e-mail en gevoelige informatie.


  • Kun je een digitale les ontwerpen die je kunt gebruiken in jouw onderwijspraktijk.


This item has no instructions

DEEL 1

Het belang van digitale intelligentie

This item has no instructions

Waar denk je aan bij digitale geletterdheid?

This item has no instructions

MEDIAWIJSHEID

This item has no instructions

INFORMATIEVAARDIGHEDEN

This item has no instructions

COMPUTATIONAL 

THINKING

This item has no instructions

ICT-BASISVAARDIGHEDEN

This item has no instructions

WAT HEBBEN DEZE TWEE DINGEN GEMEEN?

This item has no instructions

STELLING

YouTube Kids is goed te gebruiken in een les voor 1e klassers met een eigen YouTube account

  • 13 is de minimumleeftijd voor een Google account.*

This item has no instructions

DEFINITIE MEDIAWIJSHEID


‘Het geheel van kennis, vaardigheden en mentaliteit waarmee burgers zich bewust, kritisch en actief kunnen bewegen in een complexe, veranderlijke en fundamenteel gemedicaliseerde wereld’

This item has no instructions

This item has no instructions

Waar zit het belang voor jouw leerlingen met betrekking tot deze vaardigheid?

zapatopi.net/treeoctopus

WAT IS EEN ALGORITME?

This item has no instructions

This item has no instructions

This item has no instructions

Omschrijf wat je denkt/voelt bij deze video

This item has no instructions

Hoe zou Computational Thinking willen toepassen in jullie onderwijs?

This item has no instructions

This item has no instructions

Opdracht (3 min.)

3

minute

00

second

Helaas verwijzen de onderstaande links niet meer naar het grote aantal oefeningen dat eerder te vinden was. Ze verwijzen nu terug naar één oefening, die nog wel als challenge uit te voeren is (max 5 min.) Leuk om in tweetallen te doen.


Doel: zonder enige uitleg mensen aan het werk zetten!


Opgave 1: https://bit.ly/2PPguyD

Opgave 2: https://bit.ly/3kWgBUD

Opgave 3: https://bit.ly/3v99pJd

Opgave 4: https://bit.ly/3elYvdi

Opgave 5: https://bit.ly/3chfTgC

Opgave 6: https://bit.ly/3ce10fd

Opgave 7: https://bit.ly/3v1gnQy

Opgave 8: https://bit.ly/38nmZPr

Opgave 9: https://bit.ly/3kYztSM


Overleg (in tweetallen)

Bespreek je strategieën

This item has no instructions

Beschrijf hier de strategie die je hebt toegepast.

This item has no instructions

DEFINITIE COMPUTATIONAL THINKING

Volgens het SLO:

De denkvaardigheid die je in staat stelt een probleem zó formuleren dat het mogelijk wordt om het door middel van computertechnologie op te lossen.

This item has no instructions

This item has no instructions

DEFINITIE COMPUTATIONAL THINKING

Volgens het Columbusmodel:

De denkvaardigheid die je in staat stelt de principes van digitale technologie te gebruiken, waardoor je in staat bent ontwikkelingen in de omgeving te duiden en te anticiperen op veranderingen.

This item has no instructions

HOE WERKT GOOGLE MAPS EIGENLIJK?

This item has no instructions

Het idee hierachter is dat je door concepten van technologe te begrijpen, je meer controle hebt over die technologie. Met conceptueel begrip wordt bedoeld dat je niet de precieze werking hoeft te begrijpen.

DIT IS EEN EEN BROWSER:

Hier komen nog wat oefeningen uit de slide dump van olaf

This item has no instructions

MEDIAWIJSHEIDICT-BASISVAARDIGHEDEN
INFORMATIEVAARDIGHEDEN
COMPUTATIONAL THINKING

Deze vaardigheden, ook wel digitale geletterdheid genoemd, zijn belangrijke vaardigheden, en in combinatie met andere vaardigheden onmisbaar.

This item has no instructions

Poll

This item has no instructions

This item has no instructions

Welke 21e eeuwse vaardigheden gebruiken leerlingen het meeste in jouw lessen?

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

Samenwerken 

Mediawijsheid 

Communiceren 

Sociale & culturele vaardigheden 

Zelfregulering 

Informatievaardigheden 

ICT-basisvaardigheden 

Computational thinking 

Probleem oplossen

Creatief denken 

Kritisch denken 

(wellicht fysiek doen: op papier)



Je kan dcenten laten ranken welke 21e eeuwse vaardigheden ze denken dat leerlingen het meeste gebruiken in hun lessen.



Verwachting is dat Computational thinking ergens onderaan staat. Dit is onterecht, al weten ze dit vaak niet.

Wat levert de toepassing van digitale geletterdheid op in jouw lessen?

This item has no instructions

Welke vaardigheid die besproken is zou je op een gemakkelijke manier kunnen integreren in een les(onderdeel) komende weken. Kan je ook beschrijven hoe je dit gaat doen?

Deze met flip-overs en geeltjes

Eerst geeltjes: wat wil je met je leerlingen doen?

Die opplakken op een flip-over, ingedeeld in de vier stuwende vaardigheden. 

Leergesprek

Welke vaardigheid die besproken is zou je op een gemakkelijke manier kunnen integreren in een les(onderdeel) komende weken. 

Beschrijf ook hoe je dit gaat doen.

This item has no instructions

DEEL 2


AVG en veiligheid

This item has no instructions

Algemene 

Verordening 

Gegevensbescherming

Informatie

Beveiliging

Privacy


This item has no instructions

Privacy: definitie

  • “De persoonlijke vrijheid, het ongehinderd, alleen, in eigen kring of met een partner ergens kunnen vertoeven; gelegenheid om zich af te zonderen, om storende invloeden van de buitenwereld te ontgaan, een toestand waarin een mens er zeker van is dat zonder zijn toestemming zo weinig mogelijk andere mensen zich op zijn terrein zullen begeven.”


Anders gezegd:


  • Het recht om met rust gelaten te worden en het recht gegevens over jezelf te kunnen controleren…


     


Deze definitie is een samenvatting uit de grondwet.


Gesprek

: laat deelnemers in groepjes een definitie van Privacy bedenken die voor hen zou werken.

Ton dan de definitie uit de grondwet.

Had je je al eens in de AVG verdiept?

A

Ja, geheel

B

Ja, gedeeltelijk

C

Nee, nog niet

D


This item has no instructions

Mag je een USB-stick gebruiken om privacy gevoelige informatie op te slaan?

A

Ja

B

Ja, mits beveiligd

C

Nee

D


Het mag als de stick beveiligd is met een code of biometrisch

De politie komt met twee man sterk binnen en vraagt jou waar ze Erik ten Braak uit klas 2 kunnen vinden. Mag je hen daarbij van dienst zijn?

A

Ja, dat moet je wel volgens de wet.

B

Ja, maar alleen als ze hiervoor een bevelschrift kunnen overleggen.

C

Nee, je moet hen altijd doorverwijzen naar de directie.

D


Antwoord B is juist: indien ze géén bevelschrift, dan doorverwijzen naar de directie en dit verder laten afhandelen.

Mag je op een computer thuis gegevens van leerlingen verwerken, zoals rapportcijfers, handelingsplannen, ...?

A

Ja, dat mag als je computer voldoende beveiligd is

B

Ja, maar alleen als er niemand kan meekijken

C

Nee, dat mag uitdrukkelijk niet

D


Antwoord A is juist: zorg ervoor dat niets op de PC achterblijft maar alles op de plek terecht komt waar het hoort (zie volgende vraag!) en dat geen andere gezinslid of bezoeker deze informatie - per ongeluk of niet - kan inzien.

Waar sla je privacy gevoelige schoolinformatie op? (meerdere goede antwoorden mogelijk)

A

Op Office365/Sharepoint op een Teamsite

B

Op een versleutelde harde schijf

C

Alleen op een eigen laptop/tablet/computer

D


Antwoord A is juist: Afhankelijk van de informatie sla je dat op in Magister of op een daarvoor bestemde teamsite.

Je hebt een specifieke vraag over privacy op jouw school: aan wie stel je die?

A

Ik mail die vraag naar de Functionaris Gegevensbescherming van OMO

B

Ik mail die vraag naar mijn directeur

C

Ik mail die vraag naar de contactpersoon Privacy van Parmant (Esther Le Large) en zet mijn directeur in de CC

D

Ik mail die vraag naar de Autoriteit Persoonsgegevens

Alle vragen via de contactpersoon Privacy van Parmant. Uiteraard is het belangrijk dat je directeur op de hoogte is, je kunt dit ook eerst met hem of haar bespreken. Esther Le Large heeft regelmatig contact met de Functionaris Gegevensbescherming (FG)van OMO.

Je ontvangt een email van Magister, er moeten een aantal gegevens gecontroleerd worden. Door op de link te klikken, kom je direct in het juiste deel van de applicatie. Wat doe je?

A

Ik klik op de link en controleer de gegevens

B

Ik klik op de link en controleer in de adresbalk of het adres begint met https

C

Ik open zelf Magister en ga naar de aangegeven locatie om de gegevens te controleren. Als ik deze locatie niet kan vinden, neem ik contact op met de Magister Key-user op mijn locatie

D

Ik stuur de mail direct door naar de ICT afdeling om te controleren of ik wel op de link kan klikken

Antwoord C is juist. Klik liever niet op een link in een email, ook niet als de email van een betrouwbare organisatie afkomstig lijkt te zijn. Emails van bekende organisaties worden heel nauwkeurig nagemaakt door criminelen. Het kan dan gaan om een phishing-mail of er kan malware, zoals gijzelsoftware mee verspreid worden. Door op de link te klikken kun je malware binnen halen. Ga liever zelf naar de website van de organisatie.

De 1e klas gaat een dag naar het strand met een bus. De busmaatschappij vraagt een lijst met voor- en achternamen van de leerlingen die mee gaan. Wat doe je?

A

Ik geef de busmaatschappij alleen voornamen

B

Ik check of er al een verwerkersovereenkomst is met de busmaatschappij, pas daarna verstrek ik de gegevens aan de busmaatschappij

C

Ik ga na bij de busmaatschappij waarom zij deze gegevens nodig hebben. Als het een wettelijke verplichting blijkt te zijn, overhandig ik de gegevens

D

Ik weiger persoonsgegevens aan de busmaatschappij te verstrekken

Uitleg: Antwoord B is juist, en daarnaast is ook C verstandig als je twijfelt aan de noodzaak. In de AVG spelen 2 dingen: 

1) de gegevensuitwisseling moet voldoen aan de 3 eisen: doel, grondslag en noodzaak. Als het uitwisselen van bepaalde gegevens geen duidelijk doel heeft of er is geen sterke noodzaak, dan kunnen misschien ook minder/geen gegevens uitgewisseld worden. 

2) Voordat wij gegevens uitwisselen met een externe partij, moet er vrijwel altijd een verwerkersovereenkomst ondertekend zijn. Uitzonderingen hierop zijn organisaties binnen ons SWV en organisaties met een ‘eigen wettelijke taak’ zoals Veiligthuis.

Indien er geen verwerkersovereenkomst is, omdat een contract met bijvoorbeeld een busmaatschappij ontbreekt, hebben we een juridisch getoetste privacy verklaring. Een soort geheimhoudingsverklaring. Elke vestiging heeft de verklaring. Deze is opvraagbaar bij administratie. Bij twijfel of de verklaring afdoende is kan men met het privacy aanspreekpunt contact opnemen. Antwoord C is inderdaad goed om te noemen voor bewustwording van dataminimalisatie.

Heb ik een verwerkersovereenkomst nodig als ik gebruik maak van tools als Socrative, Kahoot, etc.?

A

Ja

B

Nee

C

Dat hangt er van af of de leerlingen een account moeten aanmaken

D


Uitleg: C is het juiste antwoord. Wanneer leerlingen werken zonder account en ze geen persoonsgegevens (bijv. voor- en achternaam) invoeren, is een verwerkersovereenkomst niet noodzakelijk.

Mag mijn school de datum van mijn verjaardag in de nieuwsbrief zetten?

A

Ja, want ik vind het leuk dat mijn collega's mij feliciteren

B

Nee, want mijn geboortedatum is een persoonsgegeven

C

Dat mag alleen als ik op de toestemmingsverklaring heb aangegeven dat ik daarmee akkoord ga

D

Nee, want ik heb geen zin om al mijn collega's te trakteren

Via de toestemmingsverklaring moet je actief toestemming geven om je verjaardagsdatum (zonder geboortejaar) te gebruiken in de nieuwsbrief, op een lijst op de docentenkamer etc. In januari krijg je een toestemmingsverklaring van de school die je moet invullen en terugsturen. Daarin geef je wel of niet toestemming om bepaalde gegevens te gebruiken. Niet inleveren is geen toestemming!

Waar laat je lijsten met leerlingengegevens die niet meer nodig zijn?

A

Die lever ik in bij de administratie van mijn school

B

Die bewaar ik op school voor een volgende gelegenheid

C

Die neem ik mee naar huis waar ik ze veilig bewaar

D

Die gooi ik weg in de papierversnipperaar op mijn vestiging.

Bewaren voor een volgende gelegenheid geeft risico op een datalek en de informatie is niet meer up-to-date o.a. omdat ouders toestemming voor het delen van bepaalde gegevens kunnen herzien.

Casussen

Het dossier in de printer

De externe trainer

Het argeloze oudergesprek

Het dossier in de printer

Bekijk 2 (of meer) filmpjes en bespreek:


  1. of dit ook op het Vakcollege kan gebeuren.
     

  2. Of je een vergelijkbaar scenario bij het Vakcollege kunt bedenken

This item has no instructions

Pauze

This item has no instructions

Deel 3 Digitale middelen 

This item has no instructions

Met welke apps wel je al in je lessen?

This item has no instructions

De app Quizlet

A

Ik ken deze app niet.

B

Ik werk er soms mee.

C

Ik heb er wel eens naar gekeken.

D

Ik gebruik het heel vaak in mijn les.

This item has no instructions

Quizlet

This item has no instructions

De app EDpuzzle

A

Ik ken deze app niet.

B

Ik werk er soms mee.

C

Ik heb er wel eens naar gekeken.

D

Ik gebruik het heel vaak in mijn les.

This item has no instructions

Edpuzzels

This item has no instructions

LessonUp

This item has no instructions

Over LessonUp

  • Interactieve presentaties
    Bijv. interactieve video, quizvraag of open vraag...

  • Klassen maken en delen

  • Differentiëren en huiswerk

  • Toets-functionaliteit


Verschil in gratis en betaalde versie!

This item has no instructions

LessonUP

A

Ik wil graag een demo in deze app willen

B

Ik heb geen interesse in deze app

C


D


This item has no instructions

AR

Voorbeelden geven

This item has no instructions

Hier link naar Sanders ICTbijbel

This item has no instructions

This item has no instructions

Poll

This item has no instructions

Computational thinking in de klas

  • Iedere docent



  • Iedere dag



  • Iedere les

Stelling: iedere docent gebruikt Computational thinking in de klas. Eigenlijk iedere les. Het is nu zaak om uit te leggen wat Computational thinking precies is en waarom het inderdaad zoveel wordt toegepast





Computational thinking

Nog nooit van het woord gehoord

Ik heb er ooit van gehoord

Ik heb deze term wel eens gezien

Ik weet wat deze term betekent

Ik kan een definitie geven van deze term

Ik kan een voorbeeld geven

Geef aan hoeveel je al over Computational thinking weet

This item has no instructions

Computational thinking is kritisch nadenken

Computational thinking lijkt een hele specifieke en moeilijke vaardigheid die alleen aan IT-specialisten en softwareontwikkelaars is toebesteed, maar dat is absoluut niet waar. Ik ben ervan overtuigd dat iedere docent Computational thinking inzet in zijn of haar les. Dat is nu misschien nog onbewust, maar dat zal na deze module niet meer het geval zijn.


Computational thinking is geen "ver van mijn bed show', maar het is een vaardigheid die we nodig hebben bij de alledaagse dingen die we doen. Leven in een samenleving met grote vraagstukken en complexe problemen vraagt simpelweg om computational thinking. 


Definitie:


"Computational thinking is het procesmatig (her)formuleren van problemen op een zodanige manier dat het mogelijk wordt om met computertechnologie het probleem op te lossen."



Denken als een computer wetenschapper





"Computational thinking is het procesmatig (her)formuleren van problemen op een zodanige manier dat het mogelijk wordt om met computertechnologie het probleem op te lossen."

Belang voor het onderwijs

Veel van de huidige maatschappelijke en wetenschappelijke vraagstukken zijn dermate complex dat zij niet zonder de hulp van computertechnologie opgelost kunnen worden. Bij deze vraagstukken is de rekenkracht van de computer nodig om tot een oplossing te komen.

Computational thinking richt zich op de vaardigheden die essentieel zijn om problemen op te lossen waarbij veel informatie, variabelen en rekenkracht nodig zijn. Het is daarbij belangrijk om te begrijpen hoe informatie tot stand komt zodat je computersystemen kan benutten voor probleemoplossen, voor het denken in stappen en daarmee in voorwaardelijkheden voor volgorde van de benodigde gegevens. Computertechnologie gebruiken bij het zoeken naar oplossingen betekent inzicht krijgen in algoritmes (een reeks instructies om vanaf een beginpunt een bepaald doel te bereiken) en procedures (een verzameling activiteiten die in een bepaalde volgorde moet worden uitgevoerd).

Algemene onderdelen

  1. Decomponeren

  2. Patroonherkenning

  3. Abstractie

  4. Algoritmisch denken





De term Computational thinking is voor het eerst gebruik in 1980 door een wiskundige en computerwetenschapper Seymore Papert. Na verloop van tijd is de term opgebroken in vier algemeen geaccepteerde onderdelen.

Decomponeren





Het vermogen om een probleem te ontleden en op de delen in kleinere delen

Iedere keer als we een complex probleem of een grote taak opdelen in kleinere stukjes, dan spreken we van decomponeren (of ontleden). 


Leerlingen krijgen op school ook te maken met complexe problemen of grote taken, die ze het beste eerst kunnen opdelen in kleine behapbare stukjes om daar vervolgens stap voor stap mee aan de slag te gaan. Alle kleine stukjes tezamen lossen uiteindelijk het complexe probleem of de grote taak op. 

Een tekst opdelen in alinea's, toetsstof opdelen en per deel leren, een taakverdeling maken bij een groot project. Allemaal voorbeelden van decomponeren. 


Het oplossen van een puzzel is een typisch voorbeeld van decomponeren. Je kunt het probleem in een keer proberen op te lossen, maar de meeste mensen zullen het probleem (de puzzel) opsplitsen in kleinere delen. Zo kan je eerst de randjes sorteren en de buitenkant van de puzzel maken, vervolgens eventueel sorteren op kleuren of herkenbare delen in de puzzel om zo puzzelstuk voor puzzelstuk kleine stukjes op te lossen om uiteindelijk de hele puzzel op te lossen. 


Laat docenten ook zelf voorbeelden bedenken uit hun dagelijks leven of lespraktijk. 

Presentatie 3

This item has no instructions

Waar denk je aan bij Computational Thinking?

This item has no instructions

Wat?

Waarom?

Hoe?

This item has no instructions

Wat?

This item has no instructions

This item has no instructions

Onderdelen van computational thinking

  1. Ontrafelen: het ontrafelen en opdelen van complexe vraagstukken in overzichtelijke deelproblemen.

  2. Abstraheren: hoofd- van bijzaken onderscheiden en specifieke kenmerken herdefiniëren naar concepten.

  3. Patroonherkenning: het analyseren van een probleem met als doel herhaalde sequenties te herkennen.

  4. Algoritmeontwerp: het stap voor stap beschrijven van een handeling

  5. Oplossingen evalueren


This item has no instructions

Waarom?

This item has no instructions

Waarom?

  • Beoordelen informatie (waar of niet waar?)

  • Beoordelen datalekken (ernstig of niet?)

  • Urgentie: begripverlies zorgt voor angst en onzekerheid

  • Wees voorbereid!

This item has no instructions

Hoe?

This item has no instructions

This item has no instructions

Computational Thinking

"Computational Thinking is de denkvaardigheid die je in staat stelt de principes van digitale technologie te begrijpen, waardoor je instaat bent de ontwikkelingen in de omgeving te duiden en te anticiperen op veranderingen." *

*definitie in de context van het Columbusmodel

This item has no instructions

Presentatie 4

This item has no instructions