7.2 Oorlog en vrede
7.2 Oorlog en vrede
Leerdoel
In deze paragraaf leer je:
- Je weet waarom in 1956, 1967 en 1973 een oorlog uitbrak tussen Israël en Arabische landen.
- Je kunt aangeven hoe aan vrede tussen Israël en de Arabische wereld werd gewerkt.
- Je begrijpt welke gevolgen deze oorlogen hadden.
Noem twee verschillen tussen Israël en haar buurlanden.
Wat was de reden voor het uitbreken van deze oorlog?
Wat is een gevolg van deze oorlog?
Hoe eindigden alle oorlogen met Israël?
PLO
Palestijnse strijdgroepen gaan samenwerken in de PLO (Palestijnse Bevrijdingsorganisatie), opgericht in 1964, (leider: Yasser Arafat)
Doelen: de vernietiging van de staat Israël, verdrijving van de Israëli's en redding van de Palestijnen (eigen Palestijnse staat)
"Misschien moeten we toch eens luisteren naar de Arabische landen..."
Verandering in denken van Westerse landen
Met aardolie hebben Arabische landen een machtig wapen in handen: de economie in Westerse landen heeft door de olieboycot een gevoelige tik gehad
Westerse landen worden kritischer richting Israël, vooral als het gaat om de behandeling van de Palestijnen en de Israëlische onwil bij vredesonderhandelingen.
Camp David-akkoorden, 1978 (1)
Camp David is het buitenverblijf van de president van de Verenigde Staten
De Amerikaanse president Carter nodigt de president van Egypte, Sadat, en de minister-president van Israël, Begin, uit om te gaan praten over vrede tussen beide landen (en dus meer rust in het Midden-Oosten)
Camp David-akkoorden, 1978 (2)
In 1978 komen de landen tot de Camp David-akkoorden:
Egypte en Israël erkennen elkaars grenzen
Israël geeft de Sinaï terug aan Egypte, en Egypte staat toe dat Israëlische schepen door het Suezkanaal en de Golf van Akaba varen
Israël stemt in met een beperkte vorm van zelfbestuur door de Palestijnen in de Gazastrook en de Westelijke Jordaanoever.
Vrede tussen
Israël en Egypte
1979
Een jaar na de Camp David-akkoorden
wordt de definitieve vrede ondertekend
Gevolgen van
Camp David
Sadat en Begin ontvangen de Nobelprijs voor Vrede.
Arabische landen voelen zich verraden door Egypte: een Joods land erkennen?!
Sadat wordt in 1981 door zijn eigen soldaten (moslim-extremisten) vermoord
Palestijnen zijn teleurgesteld: beperkt zelfbestuur betekent geen eigen land...
...en het zelfbestuur stelt ook niet veel voor.
Intifada:
opstand van burgers (1)
De situatie voor de Palestijnen verandert niet, hoewel het Midden-Oosten dagelijks in het nieuws is
Meestal jonge Palestijnen komen in opstand tegen de Israëlische bezetter (in de bezette gebieden)
De eerste intifada (Arabisch voor: 'afschudden') duurde van 1987 tot 1993
Gevolgen
Intifada maakt duidelijk dat vrede in het Midden-Oosten niet mogelijk kon zijn zonder een oplossing voor de Palestijnen.
De Palestijnse leider Arafat maakte gebruik van de sympathie voor de Palestijnen: hij probeerde zijn PLO om te vormen tot een politieke beweging.
In ruil voor een Palestijnse staat op de Westelijke Jordaanoever en in de Gazastrook, is de PLO bereid was Israël te erkennen.
Dit heet: land voor vrede
Oslo-akkoorden
(1)
De Israëlische minister-president Yitzhak Rabin wil zo snel mogelijk een eind maken aan de intifada
In 1992 starten geheime onderhandelingen (let op: officiëel mocht een Israëli niet met de PLO praten!) op voorstel van een Noorse hoogleraar.
Oslo-akkoorden (2)
Onder leiding van de Amerikaanse president Clinton komen Arafat (PLO), Rabin en Peres (beiden Israël) tot een serie akkoorden:
Israël trekt geleidelijk aan zijn leger terug uit de Gazastrook en in de toekomst ook van de Westelijke Jordaanoever.
De PLO erkent Israël, en Israël erkent de PLO.
Oslo-akkoorden (3)
De PLO zweert elke vorm van geweld tegen Israël af.
De Palestijnen krijgen zelfbestuur in de Gazastrook en in delen van de Westelijke Jordaanoever. Dit wordt de Palestijnse Autoriteit genoemd.
Israël en de PLO gaan verder onderhandelen over een definitieve vrede.
Oslo-akkoorden
1993
Eind goed, al goed?
Nou nee, niet echt...
Gevolgen
Kritiek: sommige onderwerpen (zoals de nederzettingen en de vluchtelingenproblematiek) waren niet opgenomen in de akkoorden
Beide leiders verliezen steun bij een deel van hun aanhangers.
Rabin wordt in november 1995 vermoord door een joodse religieuze extremist.
Wat is de PLO?
Een onafhankelijk land tussen Israël en Palestina
Een Israëlische onafhankelijkheids-beweging
Een Palestijnse bevrijdingsbeweging
Een organisatie van de VN om voor vrede in het Midden-Oosten te zorgen
Wat is het doel van de PLO?
Hoe proberen ze dat te bereiken?
Welk Arabisch land erkende als eerste het bestaansrecht van Israël.
Libanon
Egypte
Syrië
Jordanië
Wat is de intifada?
Welk land was veel aanwezig bij de vredesonderhandelingen tussen Palestina en Israël (en drong daarbij ook erg op vrede aan?)
Groot-Britannie
De Verenigde Staten
De Sovjet Unie
Frankrijk
Huiswerk
7.2 Oorlog en Vrede
Vraag 5 t/m 8.