§ 1.1 Een nieuwe grondwet

§ 1.1 Een nieuwe grondwet

1 / 15
next
Slide 1: Slide
New lesson editorGeschiedenisMiddelbare schoolvmbo gLeerjaar 3

This lesson contains 15 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 45 min
Report this lesson

Items in this lesson

§ 1.1 Een nieuwe grondwet

In deze les leer je...

  • Hoe het bestuur in Nederland eruit zag onder koning Willem II en Willem III.

  • Wat de gevolgen waren van de grondwet van 1848 voor het bestuur van Nederland.

  • De taken van het parlement in Nederland


Belangrijke begrippen die je leert in deze les...

  • Parlement

  • Liberalen

  • Grondwet

Koning Willem II

Voor 1848 had de koning bijna alle macht in Nederland.


Er waren wel ministers en een parlement. Het parlement zijn de Eerste en de Tweede kamer van Nederland. Maar deze hadden weinig macht in Nederland omdat Koning Willem II net zoals zijn vader alles zelf wou bepalen.


Het revolutiejaar 1848

Rijke burgers vonden het steeds oneerlijker worden dat ze wel veel belasting moesten betalen maar niks te zeggen hadden in Nederland.


De liberalen vonden dat de overheid wel moest zorgen voor de veiligheid in Nederland maar verder zouden ze zich weinig moeten bemoeien met het leven van de burgers en de economie.


Steeds meer mensen kwamen in opstand en uiteindelijk braken er rellen uit in Nederland. De grondwet moest namelijk worden veranderd.

Johan Thorbecke

Koning Willem II vond het maar niks dat er zoveel rellen waren en besloot onder andere Johan Thorbecke de opdracht te geven een nieuwe grondwet te schrijven.


De grondwet is de belangrijkste wet van een land waarin staat hoe het land wordt bestuurd en wat de rechten van burgers zijn.


Even samenvatten...

De macht in Nederland

Door de grondwet van Thorbecke werd Nederland een parlementaire democratie.


Dat betekent dat wij een land zijn waarin de burgers zelf hun volksvertegenwoordigers kiezen (het parlement / de Eerste en Tweede kamer).

Het parlement heeft dus veel macht, maar niet álle macht!

Kijk deze video om te zien hoe de macht in Nederland is verdeeld!

De macht om mensen te straffen ligt bij de...

A

Wetgevende macht

B

Uitvoerende macht

C

Rechterlijke macht

De wetgevende macht wordt uitgevoerd door...

A

Het parlement

B

De koning

C

Rechters

D

De Eerste en Tweede kamer

Opletten!

  • Het parlement is hetzelfde als de Eerste en Tweede kamer.


  • De regering bestaat uit de koning en zijn ministers. De ministers zijn de uitvoerende macht in Nederland.


  • Het parlement en de regering zijn dus niet hetzelfde.

Het verschil tussen coalitie en oppositie

De klassieke grondrechten

Om te voorkomen dat burgers worden onderdrukt waren er al voor de tijd van Thorbecke in de grondwet klassieke grondrechten opgenomen. De belangrijkste waren:

  • Vrijheid van godsdienst. Jij mag geloven wat je wilt!

  • Vrijheid van meningsuiting en vrijheid van drukpers. Je mag alles zeggen en schrijven, zolang je maar niet discrimineert!


Thorbecke koos ervoor om deze grondrechten over te nemen in zijn nieuwe grondwet. Maar hij voegde er wel enkele aan toe...

De klassieke grondrechten 'van Thorbecke'

De klassieke grondrechten die Thorbecke toevoegde waren:

  • Vrijheid van vereniging en vergadering. Mensen mogen bij elkaar komen om met elkaar te praten!

  • Vrijheid van onderwijs. Iedereen mag aan een school beginnen en een school kiezen die past bij je geloof of ideeën.