VTH1 theorie monsters verzamelen

Monsters verzamelen

1 / 41
next
Slide 1: Slide
New lesson editorVerpleging en verzorgingMBOStudiejaar 1

This lesson contains 41 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 60 min
Report this lesson

Items in this lesson

Monsters verzamelen

Les van vandaag 

  • Waarom neem je een monster af

  • Rol van verpleegkundige/verzorgende

  • Kennis die verpleegkundige/verzorgende moet hebben

  • Welke monsters, aandachtspunten, en wat geven die aan informatie

Lesdoel

  • Je benoemt welke monster je allemaal kunt afnemen en waarom ? 

Wat weet je al van afnemen van monsters

Rol en kennis van verpleegkundige/verzorgende

  • Voorlichting patiënt
    Doel, voorbereiding, onderzoek zelf, voorzorgsmaatregelen en nazorg, WGBO: recht op info

  • Hoe + welk monster wordt afgenomen: 
    Steriel of niet, AB of niet, hoe bewaren van monster, welke gegevens vermeld moeten worden. 

  • Protocol per lab verschillend! 

Gegevens vermelden bij het monster

  • Waar het is afgenomen

  • Hoe staal is afgenomen (midstream of eenm. cath)

  • Tijdstip

  • Conditie op moment van afname (let op temp)

  • Monster bevochtigd of niet

  • Medicatiegebruik

Waar kan je kweken van afnemen?

  • urine

  • feces

  • sputum

  • neus- keeluitstrijk

  • bloed

  • wondvocht

  • liquor

  • drainvocht 

  • hielprik 

Wat is belangrijk bij het afnemen van een monster?

A

Letten op de veiligheid van de zorgvrager

B

Letten op de veiligheid van jezelf

C

Werken volgens een stappenplan

D

Er is niemand anders in dezelfde ruimte

Indicaties voor urine onderzoek

Indicaties

• Controle van de nierfunctie;
• Diagnosticeren van een blaasontsteking;
• Controle op drugsgebruik;
• Controle op medicijngebruik;
• Vaststellen/uitsluiten van zwangerschap.


Opvangen van Urine (verzamelen)


  • Sticken van urine;

  • Urine sediment (gewassen midden plas)

  • Urine kweek (steriele urine)

  • 24 uurs urine (opvangen in een bokaal)

Dipstick

  • Strips met daarop een chemische stof

  • Veranderen van kleur zodra ze met bepaalde stof in aanraking komen

  • Veel gebruikt in de ouderenzorg om blaasontsteking snel op te sporen


Urine monster 

  • Kleur 

  • Concentratie 

  • Glucose - glucosurie of ketonurie

  • Eiwit - albuminurie of proteinurie 

  • Urinesediment (niet opgeloste deeltjes)

  • Urinekweek

  • 24 uurs urine (vaak metabool=stofwisseling)

Urine monster afname

  • Wassen urethra uitgang, fysiologisch zout en steriel bekken.


  • Midstroomurine : eerst urine wat laten lopen, hierna pas opvangen. 


  • Zo nodig eenmalige catheterisatie, wanneer??


  • Hoe neem je een urinemonster af bij een verblijfscatheter ?

Een urine monster is..

A

altijd steriel

B

nooit steriel

C

dat ligt eraan of er een UWI is

D

niet altijd steriel

Faeces monster ?

  • Aantonen bloedverlies

  • Eiwit of vet vertering, verteringsstoornis

  • Diagnostiek pancreatitis, colitis. 

  • Diagnostiek wormen, maden, worm eieren


TFT (Tympanische Faeces Test)

Een snelle test om bloed in de ontlasting op te sporen, wat kan wijzen op darmproblemen.

 Het helpt bij het vroegtijdig opsporen van bijvoorbeeld darmtumoren of ontstekingen.

Sputum

  • Cytologie: opsporen van kwaadaardige cellen (tumorcellen) in slijm dat uit de luchtwegen wordt opgehoest.


  • TBC, infecties, pneumonie: bacterie identificeren, juiste antibioticakeuze maken.


  • Let op verschil speeksel, braaksel en sputum


Waar wordt sputum aangemaakt?

A

binnenkant luchtpijp

B

binnenkant luchtpijpvertakkingen

C

binnenkant luchtpijp en luchtpijpvertakkingen

D

achterkant keelholte

Hoe kun je het ophoesten van sputum vergemakkelijken?

A

Stoomapparaat

B

Venevelaar

C

Kloppen op de borst

D

S' morgens voor het ontbijt afnemen.

Neus en keelkweek

MRSA 

 (Methicilline-Resistente Staphylococcus Aureus)


Wat is het?

Een bacterie die ongevoelig is voor veel standaard antibiotica, waardoor infecties moeilijker te behandelen zijn. MRSA kan op de huid of slijmvliezen zitten zonder klachten, maar kan ook infecties veroorzaken.


Waarom is het belangrijk?

MRSA verspreidt zich makkelijk in zorginstellingen en kan ernstige infecties geven bij kwetsbare patiënten. Daarom gelden speciale hygiënemaatregelen.


Welke kweken?

Meestal worden kweken genomen van de neus, keel, wond(en) en eventueel urine of andere lichaamsdelen waar besmetting vermoed wordt.

BRMO (Bacteriën met een Bijzonder Resistentie Mechanisme)

Wat is het?

BRMO zijn bacteriën die resistent zijn tegen meerdere soorten antibiotica (zoals ESBL-producerende bacteriën). Deze bacteriën kunnen ook zorgen voor lastige infecties.


Waarom is het belangrijk?

Net als bij MRSA is goede hygiëne en isolatie belangrijk om verspreiding te voorkomen.


Welke kweken?

Kweken worden vaak afgenomen uit urine, wondmateriaal, feces of andere lichaamsmaterialen, afhankelijk van waar een infectie wordt vermoed.

Wat is de reden om een wondkweek af te nemen?



Liquor afname




Bloedafname:

Hoe?


  • Vingerprik :  glucose, HB, inr

  • Venapunctie of uit infuus , vlindernaald

  • Hielprik 




Bloedkweek


Bloedafname 

Opdracht meest voorkomende bloedonderzoeken:

Wat is het? 
Waarom prik je het / wat zegt het? 

Normaalwaarde? 


Groep 1 

leucocyten 
erytrocyten 
tromobocyten 

hemoglobine 

hematocriet 


Groep 3 Na
K
Creatinine 
CRP 
Ureum
Albumine

Groep 2

MCV

MCH

MCHC
LDH 
BSE 
Cholesterol



Groep 4 

ASAT
ALAT 
GAMMA-GT
HBA1c 
Billuribine 
Amylase

Theorie

Geen theorie over monsters verzamelen in thieme !

(wel de bijbehorende GZHK 1 )


+ wel expertcollege !

Expertcollege

Niveau 4 26;monsters verzamelen voor onderzoek


Niveau 3 20; monsters verzamelen voor onderzoek


maken en certificaat uploaden in teams !